Ο οικονομολόγος Νουριέλ Ρουμπινί, που έχει ταυτιστεί με τις πιο σκληρές και απαισιόδοξες προβλέψεις, επιστρέφει με μια νέα, ηχηρή προειδοποίηση: η κρίση στη Μέση Ανατολή δεν οδηγείται σε εκτόνωση, αλλά σε επικίνδυνη κλιμάκωση, με πιθανές συνέπειες που θυμίζουν τη δεκαετία του 1970.
Μιλώντας στο CNBC, ο αποκαλούμενος «Dr. Doom» εκτίμησε ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δεν φαίνεται να πιέζεται πραγματικά για άμεσο τερματισμό της σύγκρουσης με το Ιράν. Αντίθετα, όλα δείχνουν ότι ενδέχεται να κινηθεί προς περαιτέρω ένταση, ακόμα κι αν αυτό αυξάνει το ρίσκο για την παγκόσμια οικονομία.
Η «λογική της σύγκρουσης» και το πολιτικό ρίσκο
Σύμφωνα με τον Ρουμπινί, το βασικό λάθος που κάνουν πολλοί είναι ότι θεωρούν πως η οικονομική πίεση θα οδηγήσει τον Τραμπ σε αποκλιμάκωση. Ο ίδιος βλέπει το αντίθετο.
Όπως σημειώνει, η οικονομική ζημιά έχει ήδη ξεκινήσει, άρα μια συμβιβαστική λύση που θα εκληφθεί ως αδυναμία ή ήττα μπορεί να έχει μεγαλύτερο πολιτικό κόστος από μια κλιμάκωση.
Με απλά λόγια, όσο μειώνεται η πολιτική αξιοπιστία, τόσο αυξάνεται το ενδεχόμενο μιας επιθετικής στρατηγικής, με στόχο μια καθαρή νίκη που θα αλλάξει το παιχνίδι.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Ρουμπινί δεν αποκλείει σενάρια όπως εντατικοποίηση στρατιωτικών επιχειρήσεων, χτυπήματα σε κομβικές ενεργειακές υποδομές ή ακόμη και συντονισμένες ενέργειες με το Ισραήλ κατά της ιρανικής ηγεσίας.
Τα δύο σενάρια του Ρουμπινί – από γεωπολιτική σταθερότητα σε ενεργειακό εφιάλτη
Ο γνωστός οικονομολόγος περιγράφει ξεκάθαρα δύο διαφορετικές εξελίξεις:
Το «καλό» σενάριο:
Η κλιμάκωση οδηγεί τελικά σε ανατροπή ισορροπιών στο Ιράν. Οι τιμές του πετρελαίου ανεβαίνουν προσωρινά, αλλά στη συνέχεια διαμορφώνεται ένα πιο σταθερό γεωπολιτικό περιβάλλον, που λειτουργεί θετικά για τις αγορές.
Το «κακό» σενάριο:
Η σύγκρουση ξεφεύγει. Το Ιράν απαντά με κινήσεις που πλήττουν την παγκόσμια ενέργεια – όπως μπλοκάρισμα κρίσιμων θαλάσσιων διαδρόμων ή επιθέσεις σε εγκαταστάσεις στον Κόλπο.
Εκεί αρχίζει ο πραγματικός κίνδυνος: ένα ισχυρό ενεργειακό σοκ που μεταφέρεται άμεσα στην οικονομία και δημιουργεί το πιο δύσκολο μείγμα: χαμηλή ανάπτυξη + υψηλός πληθωρισμός = στασιμοπληθωρισμός
Ακριβώς δηλαδή το σκηνικό που σημάδεψε τη δεκαετία του ’70.
Ο «υποτιμημένος κίνδυνος» των αγορών
Παρά τη δραματική του ανάλυση, ο Ρουμπινί ξεκαθαρίζει ότι το βασικό του σενάριο δεν είναι η πλήρης κατάρρευση. Αυτό που βλέπει πιο πιθανό είναι μια έντονη επιβράδυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης.
Ωστόσο, επιμένει ότι οι αγορές δείχνουν μια επικίνδυνη αισιοδοξία, θεωρώντας δεδομένο ότι η κρίση θα λήξει γρήγορα.
Το κρίσιμο σημείο είναι αλλού:
αν η σύγκρουση τραβήξει σε βάθος χρόνου και συνοδευτεί από ενεργειακές αναταράξεις, τότε το ενδεχόμενο ενός παρατεταμένου οικονομικού σοκ δεν είναι απλώς θεωρητικό.
Και όπως καταλήγει, μπορεί να μην είναι το βασικό σενάριο, αλλά είναι ένας κίνδυνος που αυτή τη στιγμή δεν έχει αποτιμηθεί σωστά — και αυτό είναι ίσως το πιο ανησυχητικό στοιχείο.
Διαβάστε ακόμη:
- Πρωτογενή πλεονάσματα άνω του 3% βλέπει μέχρι το 2027 η Moody’s
- Δημόσιο: Οι 35 αυξήσεις που δόθηκαν από 2023 – Έως 2,5 μισθοί επιπλέον
- Χρηματιστήριο Αθηνών: «Αιμορραγία» 17 δισ. από τον πόλεμο στο Ιράν
- Νέος συναγερμός για τη διεθνή ναυτιλία από την είσοδο των Χούθι στον πόλεμο: Ο κίνδυνος του διπλού «μπλοκαρίσματος»

