Με συνεχείς ελέγχους σε εικοσιτετράωρη βάση και εκτεταμένες διασταυρώσεις δεδομένων, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) εντείνει την προσπάθεια να κλείσει τα τελευταία «παράθυρα» φοροδιαφυγής που εξακολουθούν να εντοπίζονται στις ηλεκτρονικές συναλλαγές.

Στο επίκεντρο βρίσκονται επιχειρήσεις που είτε δεν έχουν ολοκληρώσει τη διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές, είτε αξιοποιούν τεχνικές παράκαμψης, οδηγώντας σε απόκρυψη τζίρου και μη απόδοση ΦΠΑ.

Ψηφιακή επιτήρηση σε πραγματικό χρόνο

Η νέα στρατηγική της φορολογικής διοίκησης βασίζεται σε έναν συνδυασμό αυτοματοποιημένων ελέγχων και ανθρώπινης εποπτείας. Μέσω ειδικού αλγορίθμου, η ΑΑΔΕ παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τη ροή συναλλαγών και εντοπίζει αποκλίσεις ανάμεσα σε POS, ταμειακές μηχανές και ηλεκτρονικά βιβλία.

Παράλληλα, στο στόχαστρο μπαίνουν και επαγγελματίες που δεν έχουν συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις ενεργοποίησης του συστήματος άμεσων πληρωμών IRIS ή δεν έχουν δηλώσει επαγγελματικό λογαριασμό.

Η φιλοσοφία είναι σαφής: όσο αυξάνεται το ψηφιακό αποτύπωμα των συναλλαγών, τόσο μειώνονται τα περιθώρια για «μαύρα» έσοδα.

Πού εστιάζουν οι έλεγχοι

Οι ελεγκτικές υπηρεσίες επικεντρώνονται σε συγκεκριμένα στάδια της διαδικασίας:

  • Έλεγχο αν ο φορολογικός ηλεκτρονικός μηχανισμός (ΦΗΜ) είναι δηλωμένος, ενεργός και τεχνικά συμβατός.
  • Επιβεβαίωση ότι το POS είναι πλήρως διασυνδεδεμένο με την ταμειακή μηχανή.
  • Διασταύρωση ότι κάθε πληρωμή με κάρτα «κλειδώνει» την απόδειξη και δεν επιδέχεται αλλοίωση.
  • Έλεγχο της άμεσης διαβίβασης στοιχείων στα ψηφιακά συστήματα της ΑΑΔΕ.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον εντοπισμό «μαύρων» POS, δηλαδή τερματικών που λειτουργούν εκτός επίσημου συστήματος, πρακτική που θεωρείται από τις πιο σοβαρές παραβάσεις.

Πρόστιμα και αυστηρό πλαίσιο κυρώσεων

Το ισχύον καθεστώς ποινών λειτουργεί αποτρεπτικά:

  • 10.000 ευρώ για επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία
  • 20.000 ευρώ για επιχειρήσεις με διπλογραφικά βιβλία

Προβλέπεται μείωση 50% για πολύ μικρούς οικισμούς και μικρά νησιά, ωστόσο στις περισσότερες περιπτώσεις τα πρόστιμα επιβάλλονται στο ακέραιο.

Ξεχωριστές κυρώσεις ισχύουν και για εταιρείες λογισμικού ή παρόχους υπηρεσιών που δεν έχουν ολοκληρώσει εγκαίρως τις τεχνικές προσαρμογές διασύνδεσης.

Παραστατικά στο επίκεντρο

Σημαντικό μέρος των ελέγχων αφορά και την ποιότητα των εκδιδόμενων παραστατικών. Αποδείξεις που δεν πληρούν τις τεχνικές προδιαγραφές χαρακτηρίζονται «μη νόμιμες», ενώ παραστατικά από μη συμβατά συστήματα αντιμετωπίζονται ως εκδιδόμενα από μη εγκεκριμένους μηχανισμούς.

Σε τέτοιες περιπτώσεις ενεργοποιείται αλυσιδωτά ένα πλέγμα πρόσθετων ελέγχων, που μπορεί να οδηγήσει σε καταλογισμό φόρων, προσαυξήσεις και ποινικές διαδικασίες.

Όταν η παράβαση μετατρέπεται σε φοροδιαφυγή

Σε περιπτώσεις συστηματικής μη διαβίβασης στοιχείων ή χρήσης μη διασυνδεδεμένων POS, οι παραβάσεις δεν αντιμετωπίζονται πλέον ως απλά διοικητικά λάθη.

Μπορούν να χαρακτηριστούν ως φοροδιαφυγή, με σαφώς βαρύτερες συνέπειες, που περιλαμβάνουν:

  • υψηλά πρόστιμα,
  • καταλογισμό φόρων,
  • ενδεχόμενη ποινική δίωξη.

Η ΑΑΔΕ επιδιώκει να στείλει σαφές μήνυμα ότι η τεχνολογική παράκαμψη δεν αποτελεί «γκρίζα ζώνη», αλλά σοβαρή παράβαση.

Υπόθεση-σήμα προς την αγορά

Ενδεικτική της νέας γραμμής είναι πρόσφατη υπόθεση επιχείρησης στην οποία επιβλήθηκε πρόστιμο 20.000 ευρώ για μη έγκαιρη διασύνδεση POS με ΦΗΜ και πάροχο ηλεκτρονικής τιμολόγησης.

Παρά την επίκληση τεχνικών προβλημάτων, η ενδικοφανής προσφυγή απορρίφθηκε. Το γεγονός ότι η κύρωση αφορούσε χρήση του 2024 αλλά επιβλήθηκε το 2026 δείχνει ότι η ΑΑΔΕ επανεξετάζει εκκρεμείς φακέλους και δεν αφήνει υποθέσεις να παραγράφονται σιωπηρά.

Μήνυμα μηδενικής ανοχής

Το νέο πλαίσιο ελέγχων αποτυπώνει μια ευρύτερη στρατηγική: η ψηφιοποίηση των συναλλαγών συνοδεύεται πλέον από συνεχή εποπτεία και πραγματικές συνέπειες.

Για τη φορολογική διοίκηση, η διασύνδεση POS και ταμειακών δεν αποτελεί απλή τυπική υποχρέωση, αλλά βασικό πυλώνα διαφάνειας. Όσοι επιχειρούν να «σπάσουν» την αλυσίδα καταγραφής, βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με ένα σύστημα που δεν βασίζεται μόνο σε ελέγχους πεδίου, αλλά σε διαρκή ψηφιακή παρακολούθηση.

Το μήνυμα προς την αγορά είναι σαφές: στην εποχή των διασταυρώσεων και των αλγορίθμων, η φοροδιαφυγή μέσω POS γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη – και πολύ πιο ακριβή.

Διαβάστε ακόμη: