Eάν ο κόσμος ξέμενε από πετρέλαιο οι επιτπώσεις για τις αερομεταφορές θα ήταν προφανείς. Τα αεροπλάνα θα καθηλώνονταν στο έδαφος.
Το πραγματικό ερώτημα που απασχολεί πλέον αναλυτές, αεροπορικές εταιρείες και κυβερνήσεις είναι διαφορετικό: αν ο πόλεμος με το Ιράν συνεχιστεί και τα Στενά του Ορμούζ παραμείνουν αποκλεισμένα, μπορεί ο κόσμος να ξεμείνει από καύσιμα αεροσκαφών;
Μέχρι σήμερα, οι παγκόσμιες αερομεταφορές δεν έχουν αντιμετωπίσει ποτέ μια τέτοια κρίση, μεταδίδει ο Guardian.
Ο κορωνοϊός παρέλυσε προσωρινά τις μετακινήσεις, ενώ το ηφαίστειο της Ισλανδίας το 2010 έκλεισε για οκτώ ημέρες μεγάλο μέρος του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου, προκαλώντας ζημιές δισεκατομμυρίων ευρώ.
Όμως ποτέ στην ιστορία των αερομεταφορών δεν υπήρξε παγκόσμια απειλή λόγω πραγματικής έλλειψης καυσίμων.
Τα Στενά του Ορμούζ στο επίκεντρο της κρίσης
Περίπου το 41% των αεροπορικών καυσίμων της Ευρώπης περνά από τα Στενά του Ορμούζ, τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια δίοδο που παραμένει στο επίκεντρο της γεωπολιτικής κρίσης.
Η εταιρεία αναλύσεων Kpler κατέγραψε την περασμένη εβδομάδα τις χαμηλότερες παγκόσμιες αποστολές jet fuel και κηροζίνης που έχουν σημειωθεί ποτέ, κάτω από 2,3 εκατ. τόνους.
Παρά την ανησυχία, ο καθηγητής βιώσιμης ενέργειας του Imperial College του Λονδίνου, Ρίτσαερντ Γκριν, εκτιμά ότι ο κόσμος δεν βρίσκεται ακόμη μπροστά σε πραγματική εξάντληση πετρελαίου.
Όπως εξηγεί, η παγκόσμια κατανάλωση ανέρχεται σε περίπου 100 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ενώ υπό φυσιολογικές συνθήκες περίπου 15 εκατ. βαρέλια περνούν καθημερινά από τα Στενά του Ορμούζ.
Ωστόσο, μέρος των ποσοτήτων μπορεί να μεταφερθεί μέσω αγωγών ή άλλων θαλάσσιων διαδρομών, ενώ χώρες όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σαουδική Αραβία διαθέτουν εναλλακτικές εξόδους προς τον Ινδικό Ωκεανό και την Ερυθρά Θάλασσα.
Το πραγματικό πρόβλημα είναι η τιμή
Ακόμη κι αν τα καύσιμα δεν εξαντληθούν πλήρως, η τιμή τους μπορεί να εκτοξευθεί.
Η ιδρύτρια της εταιρείας συμβούλων Energy Aspects, Amrita Sen, προειδοποίησε ότι αν ο πόλεμος συνεχιστεί μέχρι το τέλος Ιουνίου, τα αποθέματα θα εξαντληθούν και «η τιμή του πετρελαίου θα μπορεί να φτάσει κυριολεκτικά οπουδήποτε».
Ο επικεφαλής του τμήματος αεροναυπηγικής του Imperial College, Rafael Palacios, σημειώνει ότι το jet fuel έχει διπλασιάσει την τιμή του μέσα σε δύο μήνες.
Ήδη οι επιπτώσεις είναι ορατές.
Η Lufthansa ανακοίνωσε τον Απρίλιο την ακύρωση 20.000 πτήσεων, ενώ η Spirit Airlines κατέρρευσε οικονομικά.
Η Virgin Atlantic παραδέχθηκε ότι δεν μπορεί πλέον να απορροφήσει το αυξημένο κόστος καυσίμων, ενώ η International Airlines Group — ιδιοκτήτρια της British Airways — ανακοίνωσε αυξήσεις τιμών.
Οι αεροπορικές που κινδυνεύουν περισσότερο
Οι low-cost αεροπορικές με μεγάλο δίκτυο μικρών αποστάσεων θεωρούνται οι πιο εκτεθειμένες στην κρίση.
Η EasyJet προσπαθεί να καθησυχάσει τους επιβάτες μέσω πολιτικής «book with confidence», δεσμευόμενη ότι δεν θα αυξήσει τις τιμές μετά την αγορά εισιτηρίων.
Ωστόσο, η προστασία αυτή ισχύει μόνο προσωρινά, καθώς η εταιρεία έχει «κλειδώσει» το 70% των καυσίμων της μόνο μέχρι τον Σεπτέμβριο.
Σύμφωνα με στελέχη του τουριστικού κλάδου, πολλοί ταξιδιώτες καθυστερούν πλέον να κλείσουν εισιτήρια, περιμένοντας μεγαλύτερη σαφήνεια για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Η ιδρύτρια της Globetrender, Jenny Southan, δήλωσε ότι η αβεβαιότητα θυμίζει τις πρώτες εβδομάδες του πολέμου στην Ουκρανία, αλλά αυτή τη φορά το πρόβλημα είναι πιο «συστημικό».
Η κρίση μπορεί να επιταχύνει την αεροπορία χωρίς πετρέλαιο
Παράλληλα, η κρίση ίσως λειτουργήσει ως καταλύτης για την επιτάχυνση της μετάβασης σε αερομεταφορές χωρίς ορυκτά καύσιμα.
Ο Rafael Palacio υποστηρίζει ότι η τεχνολογία υπάρχει ήδη, αλλά παραμένει υπερβολικά ακριβή.
Μία λύση είναι τα συνθετικά καύσιμα, τα οποία παράγονται μέσω αντίστροφης διαδικασίας καύσης χρησιμοποιώντας διοξείδιο του άνθρακα και υδρογόνο.
Η δεύτερη λύση είναι το υδρογόνο, το οποίο έχει ήδη δοκιμαστεί πειραματικά από τη Rolls-Royce σε κινητήρες αεροσκαφών.
Το πρόβλημα είναι ότι ολόκληρη η παγκόσμια αεροπορική υποδομή έχει σχεδιαστεί επί δεκαετίες γύρω από την κηροζίνη.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η πλήρης μετάβαση θα χρειαστεί δεκαετίες και τεράστιες επενδύσεις.
Προς το παρόν, όμως, το πιο άμεσο ενδεχόμενο είναι ένα διαφορετικό μέλλον: ακριβότερα εισιτήρια, λιγότερες πτήσεις και αεροπορικά ταξίδια που θα γίνουν ξανά προνόμιο των λίγων.
Διαβάστε ακόμη:
-
Axios: Κοντά σε συμφωνία ΗΠΑ και Ιράν – Επιβεβαιώνει πακιστανική πηγή στο Reuters
-
JPMorgan: Στα 19,90 ευρώ αυξάνεται η τιμή στόχος για τον ΟΤΕ – Σύσταση neutral
-
Jefferies για Τράπεζα Πειραιώς: Ισχυρή δυναμική στα δάνεια, ανθεκτικότητα στα έσοδα
-
Χρυσός: Ράλι πάνω από τα 4.660 δολάρια – Σήμα Τραμο για συμφωνία με το Ιράν

