Ένα νέο ειδικό καθεστώς κινήτρων για την προσέλκυση άμεσων ξένων επενδύσεων σε στρατηγικούς τομείς της οικονομίας φέρνει το υπουργείο Ανάπτυξης, επιχειρώντας να επιταχύνει τη ροή επενδυτικών κεφαλαίων προς τη βιομηχανία, την τεχνολογία και κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη αναζητά νέες παραγωγικές και τεχνολογικές επενδύσεις.
Το σχετικό νομοσχέδιο παρουσιάστηκε σήμερα στο υπουργικό συμβούλιο από τον υπουργό Ανάπτυξης Τάκη Θεοδωρικάκο, με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη προσέλκυσης «ποιοτικών» επενδύσεων με μεταφορά τεχνογνωσίας και ισχυρό αναπτυξιακό αποτύπωμα. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα έχει ήδη μειώσει το επενδυτικό κενό με την Ευρώπη «άνω του 50%», ωστόσο «υπάρχει ακόμα δρόμος να διανύσουμε», γι’ αυτό και η διαρκής προσέλκυση επενδύσεων βρίσκεται «στο επίκεντρο της οικονομικής αλλά και της αναπτυξιακής πολιτικής».
«Θέλουμε επενδύσεις με υψηλή προστιθέμενη αξία, με ποιοτική τεχνογνωσία, με μεταφορά τεχνογνωσίας», σημείωσε χαρακτηριστικά ο πρωθυπουργός, περιγράφοντας ουσιαστικά τη φιλοσοφία του νέου πλαισίου.
Σύμφωνα με ενημερωτικό σημείωμα του υπουργείου Ανάπτυξης, το νομοσχέδιο δημιουργεί ένα νέο καθεστώς κινήτρων «συμπληρωματικό των υφιστάμενων εργαλείων», με στόχο την προσέλκυση επενδύσεων που χρηματοδοτούνται αποκλειστικά από μη εγχώρια κεφάλαια και αφορούν συγκεκριμένους στρατηγικούς τομείς της οικονομίας.
Το πλαίσιο αφορά επενδυτικά σχέδια έως 50 εκατ. ευρώ στους τομείς της μεταποίησης και της βιομηχανίας, της έρευνας και ανάπτυξης, της τεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης, των logistics, της βιομηχανοποιημένης πρωτογενούς παραγωγής, της αμυντικής βιομηχανίας και της αεροναυπηγικής, καθώς και της βιοτεχνολογίας, της υγείας και της κοινωνικής πρόνοιας.
Στο υπουργείο Ανάπτυξης περιγράφουν το νέο καθεστώς ως μια στοχευμένη προσπάθεια προσέλκυσης παραγωγικών επενδύσεων σε κλάδους όπου η κυβέρνηση επιδιώκει να ενισχύσει το βιομηχανικό και τεχνολογικό αποτύπωμα της χώρας, δίνοντας ιδιαίτερο βάρος σε projects με υψηλότερη προστιθέμενη αξία και εξαγωγικό προσανατολισμό.
Στην πράξη, το υπουργείο επιχειρεί να δημιουργήσει ένα πιο γρήγορο και ευέλικτο πλαίσιο υποδοχής ξένων επενδύσεων, δίπλα στα υπάρχοντα καθεστώτα στρατηγικών επενδύσεων και αναπτυξιακών κινήτρων. Το νομοσχέδιο προβλέπει φορολογικές απαλλαγές ή ταχύτερες αποσβέσεις παγίων, ενώ εισάγει fast track διαδικασίες αδειοδότησης με αυστηρές προθεσμίες για τη δημόσια διοίκηση.
Μάλιστα, προβλέπεται δυνατότητα παρέμβασης του υπουργού Ανάπτυξης σε περίπτωση διοικητικής αδράνειας, στοιχείο που αποτυπώνει την πρόθεση της κυβέρνησης να περιορίσει καθυστερήσεις που συχνά λειτουργούν αποτρεπτικά για διεθνείς επενδυτές.
Παράλληλα, δημιουργούνται ειδικά χρηματοδοτικά εργαλεία για επενδύσεις έως 50 εκατ. ευρώ με εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, τα οποία – σύμφωνα με το υπουργείο – θα προσφέρουν χαμηλότερο επιτόκιο, βελτιωμένους όρους δανεισμού και περιορισμένες απαιτήσεις εξασφαλίσεων (collaterals), επιχειρώντας να μειώσουν το χρηματοδοτικό κόστος για νέα projects.
Το νέο καθεστώς προβλέπει ακόμη διευκολύνσεις για άδειες διαμονής επενδυτών, αλλά και διαδικασία αξιολόγησης τύπου FIFO («first in, first out») για την υπαγωγή επενδυτικών σχεδίων, με στόχο, όπως υποστηρίζει το υπουργείο, μεγαλύτερη διαφάνεια και ταχύτερη επεξεργασία των φακέλων.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και το γεγονός ότι τα κίνητρα θα διαφοροποιούνται ανάλογα με την περιοχή υλοποίησης της επένδυσης, στοιχείο που συνδέεται με τη στόχευση για ενίσχυση της περιφερειακής ανάπτυξης και προσέλκυση βιομηχανικών και τεχνολογικών projects εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων.
Στο υπουργείο Ανάπτυξης εκτιμούν ότι το νέο πλαίσιο μπορεί να συμβάλει στη μόχλευση σημαντικών ξένων κεφαλαίων, στην ενίσχυση της παραγωγικής βάσης της οικονομίας και στην επιτάχυνση του ψηφιακού και βιομηχανικού μετασχηματισμού της χώρας. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στη μεταφορά τεχνογνωσίας, στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και στη μείωση των περιφερειακών ανισοτήτων.
Το timing της πρωτοβουλίας μόνο τυχαίο δεν θεωρείται, καθώς η κυβέρνηση επιχειρεί να διατηρήσει ενεργό το επενδυτικό momentum, που δημιουργήθηκε τα τελευταία χρόνια από projects σε data centers, logistics, ενέργεια, τουρισμό και βιομηχανία, σε ένα διεθνές περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας και πιο επιλεκτικής στάσης των επενδυτών απέναντι σε νέα projects.
Το στοίχημα πλέον είναι κατά πόσο τα νέα κίνητρα και οι ταχύτερες διαδικασίες θα μπορέσουν να μεταφραστούν σε πραγματικές επενδυτικές αποφάσεις σε τομείς υψηλής τεχνολογίας και παραγωγικής αναβάθμισης, όπου η Ελλάδα επιδιώκει να αυξήσει το αποτύπωμά της τα επόμενα χρόνια.
