Ο παραδοσιακός οικονομικός κανόνας, ότι μια σταθερή δουλειά και ένας μέσος μισθός εγγυώνται πρόσβαση σε ένα αξιοπρεπές σπίτι για τη δημιουργία οικογένειας, ανατρέπεται σε ολόκληρη την Ευρώπη, έπειτα από το ράλι των τιμών των κατοικιών. Για περισσότερο από μια δεκαετία, οι τιμές των ακινήτων αυξάνονται πολύ πιο γρήγορα από τα εισοδήματα των νοικοκυριών, διευρύνοντας ένα χάσμα που αφήνει έναν αυξανόμενο αριθμό ανθρώπων αποκλεισμένους από την αγορά.
Ως αποτέλεσμα, τουλάχιστον το 70% του ευρωπαϊκού πληθυσμού ζει σε περιοχές όπου ο μέσος μισθός δεν είναι αρκετός για να αγοράσει κανείς ένα σπίτι μεγαλύτερο από 75 τετραγωνικά μέτρα, ακόμη και με 30ετές στεγαστικό δάνειο. Αυτό είναι ένα από τα κύρια ευρήματα μιας μελέτης που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη στο Journal of Maps από τους Franziska Sielker και Selim Banabak, ερευνητές στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο της Βιέννης.
Η έρευνα, που ανέλυσε πάνω από 22 εκατομμύρια καταχωρίσεις ακινήτων σε 31 ευρωπαϊκές χώρες, σκιαγραφεί μια σοβαρή στεγαστική κρίση στην Ευρώπη, όπου η αγορά ενός σπιτιού έχει πάψει να είναι ένα φυσικό βήμα και έχει γίνει ένας ολοένα και πιο δύσκολος στόχος, σημειώνει η El Pais. Το όριο των 75 τετραγωνικών μέτρων που χρησιμοποιήθηκε στην έρευνα δεν είναι αυθαίρετο: αντιστοιχεί περίπου στο τυπικό μέγεθος μιας οικογενειακής κατοικίας δύο υπνοδωματίων. Το γεγονός ότι το 72% των Ευρωπαίων αδυνατούν να αγοράσουν μια κατοικία που υπερβαίνει αυτό το μέγεθος αποκαλύπτει μια σοβαρή αποδυνάμωση της ικανότητας της μεσαίας τάξης να αποκτήσει σπίτι.

Η μελέτη προσφέρει μια συγκριτική εικόνα σε ευρωπαϊκή κλίμακα, χωρίς να εισέρχεται σε ακριβείς κατατάξεις των επιμέρους χωρών. Παρόλα αυτά, διαπιστώνει ότι ανάμεσα στις πιο προβληματικές περιοχές είναι οι παράκτιες ζώνες, όπου η πίεση από τον τουρισμό και τις εξοχικές κατοικίες ωθεί τις τιμές πολύ πάνω από τα εισοδήματα των ντόπιων. Αυτό το φαινόμενο επηρεάζει χώρες όπως η Ισπανία, η Γαλλία, η Πορτογαλία, η Ελλάδα και η Κροατία.
Η κατάσταση είναι ιδιαίτερα ασφυκτική στις μεγάλες πόλεις της Ευρώπης. Το 60% του αστικού πληθυσμού ζει σε περιοχές όπου ο μέσος μισθός δεν επιτρέπει καν την αγορά μιας κατοικίας 50 τετραγωνικών μέτρων, δηλαδή μιας γκαρσονιέρας ή ενός στούντιο, με ένα τυπικό στεγαστικό δάνειο. Σε ολόκληρη την Ευρώπη, το 44% των Ευρωπαίων κατοικεί σε περιοχές με αυτό το επίπεδο αδυναμίας πρόσβασης.
Σε αυτές τις πόλεις, οι τιμές της αγοράς αναγκάζουν ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού να ξοδεύει πάνω από το ένα τρίτο του εισοδήματος μιας οικογένειας για στέγαση, ένα επίπεδο που δεν θεωρείται οικονομικά υγιές.
Στο άλλο άκρο βρίσκεται μόνο το 5% του ευρωπαϊκού πληθυσμού, που ζει στις πιο προσιτές περιοχές. Σε αυτές τις αγορές, το κόστος των ακινήτων είναι αρκετά χαμηλό ώστε κάποιος να μπορεί να επιλέξει μια μεγαλύτερη κατοικία χωρίς οι πληρωμές στεγαστικών δανείων να υπερβαίνουν αυτό το όριο.
Τα ενοίκια
Η μελέτη χρησιμοποιεί την ίδια μέθοδο υπολογισμού και για τα ενοίκια. Τα αποτελέσματά της δείχνουν ότι 4 στους 10 ανθρώπους ζουν σε περιοχές όπου η ενοικίαση ενός διαμερίσματος ενός υπνοδωματίου ή ενός στούντιο 50 τετραγωνικών μέτρων απαιτεί πάνω από το ένα τρίτο του εισοδήματος των νοικοκυριών.

Σε έναν γενικό κανόνα, σε οικονομίες όπως η Γερμανία, η Γαλλία ή η Αυστρία, ένας μέσος μισθός επιτρέπει την ενοικίαση μιας μεγαλύτερης κατοικίας από αυτήν που θα μπορούσε κανείς να αγοράσει με το ίδιο εισόδημα. Αλλά στις νότιες χώρες συμβαίνει το αντίθετο. Στην Πορτογαλία και την Ιταλία, τα ενοίκια έχουν αυξηθεί τόσο γρήγορα που, με τον ίδιο μισθό, κανείς μπορεί να αγοράσει ένα σπίτι μεγαλύτερο από αυτό που μπορεί να νοικιάσει.
Διαβάστε ακόμη:
- Ο Κυριάκος Μητσοτάκης «αδειάζει» τον Ευάγγελο Μυτιληναίο για δεύτερη φορά
- Intrum – Cepal: Το mega-deal των 50 δισ. ευρώ και η «άγνωστη» τύχη των mezzanine ομολόγων
- Πόσο πλούσιος πρέπει να είναι κάποιος για να ανήκει στο ισχυρότερο 1% της Ελλάδας;
- Τζένιφερ Λόρενς: Η πλαστική που θέλει να κάνει αλλά «δεν μπορεί»