Την ώρα που η συζήτηση για την τεχνητή νοημοσύνη (AI) περιστρέφεται κυρίως γύρω από τις δουλειές που κινδυνεύει να εξαφανίσει, στην άλλη πλευρά της αγοράς εργασίας συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο.
Η AI δημιουργεί μια νέα κατηγορία εργαζομένων που βρίσκονται ήδη ανάμεσα στους καλύτερα αμειβόμενους – και σε αρκετές από αυτές τις θέσεις πρωταγωνιστούν οι νεότερες γενιές.
Νέα στοιχεία του LinkedIn αποτυπώνουν μια αγορά που αναπτύσσεται με εντυπωσιακή ταχύτητα: οι αγγελίες για θέσεις που συνδέονται άμεσα με την τεχνητή νοημοσύνη έχουν περίπου διπλασιαστεί από το 2023, ενώ η τυπική αναγραφόμενη αμοιβή σε μια θέση AI βρίσκεται πλέον περίπου στα 177.000 δολάρια ετησίως.
Για να γίνει αντιληπτό το χάσμα, στις θέσεις που δεν σχετίζονται με την AI το αντίστοιχο ποσό είναι περίπου 80.000 δολάρια.
Με άλλα λόγια, η «AI premium» στην αγορά εργασίας ξεπερνά το 100%.
Η Gen Z μπαίνει κατευθείαν στις δουλειές των 200.000 δολαρίων
Το ακόμη πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι η ηλικία εκείνων που καταλαμβάνουν ορισμένες από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες θέσεις.
Η Gen Z αντιπροσωπεύει πάνω από τα δύο τρίτα των νέων προσλήψεων σε δύο περιζήτητες ειδικότητες: forward deployed engineer και AI engineer.
Στην πρώτη περίπτωση οι μέσες ετήσιες αποδοχές φτάνουν περίπου τα 199.000 δολάρια, ενώ στη δεύτερη τα 166.000 δολάρια.
Πρόκειται για επίπεδα αμοιβών εξαιρετικά υψηλά για εργαζομένους που βρίσκονται ακόμη στα πρώτα χρόνια της επαγγελματικής τους διαδρομής.
Οι Millennials, από την άλλη, φαίνεται ότι έχουν ήδη αρχίσει να καταλαμβάνουν τα υψηλότερα σκαλοπάτια της νέας ιεραρχίας.
Περίπου έξι στους δέκα νεοπροσληφθέντες Head of AI είναι Millennials, ενώ οι μέσες αποδοχές στη συγκεκριμένη κατηγορία αγγίζουν τα 236.000 δολάρια τον χρόνο.
Η εικόνα που σχηματίζεται είναι χαρακτηριστική: η Gen Z εισέρχεται μαζικά στους νέους τεχνικούς ρόλους, ενώ οι Millennials αρχίζουν ήδη να περνούν στις διευθυντικές θέσεις της εποχής της τεχνητής νοημοσύνης.
Οι εταιρείες κυνηγούν ανθρώπους που ξέρουν AI
Οι υψηλοί μισθοί δεν προέκυψαν τυχαία.
Η ζήτηση για ανθρώπους που μπορούν να κατασκευάσουν, να εκπαιδεύσουν, να προσαρμόσουν και να ενσωματώσουν συστήματα τεχνητής νοημοσύνης αυξάνεται ταχύτερα από την προσφορά εξειδικευμένου προσωπικού.
Το LinkedIn καταγράφει περίπου διπλασιασμό των αγγελιών AI από το 2023, ενώ ο AI Engineer έχει ήδη ξεπεράσει τον Machine Learning Engineer και αποτελεί πλέον τη συχνότερη ειδικότητα AI στις αγγελίες της πλατφόρμας.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η άνοδος των στελεχών που καλούνται να οργανώσουν την AI στρατηγική των επιχειρήσεων.
Οι αγγελίες για Vice President of AI έχουν εξαπλασιαστεί, σύμφωνα με το LinkedIn.
Δεν μιλάμε, επομένως, μόνο για μια νέα τεχνολογία.
Δημιουργείται σταδιακά και μια καινούργια εταιρική ιεραρχία γύρω από αυτήν.
Το επόμενο μεγάλο skill δεν αφορά μόνο τους προγραμματιστές
Υπάρχει όμως μια ακόμη μεγαλύτερη αλλαγή που βρίσκεται σε εξέλιξη.
Για να επωφεληθεί κάποιος από την επανάσταση της AI δεν είναι απαραίτητο να γίνει μηχανικός τεχνητής νοημοσύνης.
Η ζήτηση εξαπλώνεται πλέον σε επαγγέλματα που μέχρι πρόσφατα δεν θεωρούνταν «τεχνολογικά».
Στις ΗΠΑ, οι αγγελίες που απαιτούν AI literacy –δηλαδή ικανότητα αποτελεσματικής χρήσης εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης– αυξήθηκαν περίπου 70% μέσα σε έναν χρόνο.
Και η αλλαγή δεν περιορίζεται στους software engineers.
Μεταξύ των επαγγελμάτων στα οποία εμφανίζεται αυξανόμενη απαίτηση για AI skills βρίσκονται product managers, data analysts και IT architects, αλλά επίσης διοικητικοί βοηθοί, marketing specialists, writers και business strategy analysts.
Αυτό ίσως αποτελεί και το σημαντικότερο μήνυμα για την επόμενη ημέρα της εργασίας.
Η αγορά δεν χωρίζεται απλώς σε ανθρώπους που «φτιάχνουν AI» και ανθρώπους που δεν έχουν καμία σχέση μαζί της.
Όλο και περισσότερο χωρίζεται σε εκείνους που ξέρουν να δουλεύουν μαζί της και εκείνους που δεν διαθέτουν ακόμη αυτή τη δεξιότητα.
1,3 εκατομμύρια νέες AI-enabled δουλειές
Η αλλαγή έχει ήδη αποκτήσει παγκόσμιες διαστάσεις.
Σύμφωνα με το LinkedIn, τα τελευταία δύο χρόνια έχουν εμφανιστεί περίπου 1,3 εκατομμύρια νέες AI-enabled θέσεις εργασίας διεθνώς.
Μόνο στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν προστεθεί περισσότερες από 256.000 θέσεις σχετικές με την AI από το 2023, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο ο αντίστοιχος αριθμός ξεπερνά τις 95.000.
Το ενδιαφέρον είναι ότι μέχρι στιγμής τα δεδομένα του LinkedIn δεν επιβεβαιώνουν την εικόνα μιας μαζικής κατάρρευσης των προσλήψεων εξαιτίας της τεχνητής νοημοσύνης.
Η υποχώρηση των προσλήψεων στις ανεπτυγμένες οικονομίες αποδίδεται περισσότερο στη μακροοικονομική αβεβαιότητα και στις μεταβολές της νομισματικής πολιτικής, παρά σε ένα γενικευμένο κύμα αντικατάστασης εργαζομένων από AI.
Η τεχνολογία, ωστόσο, αλλάζει ήδη ποιος έχει το μεγαλύτερο πλεονέκτημα στην αγορά.
Το «εισιτήριο» για τις μεγάλες αμοιβές
Υπάρχει βέβαια ένας σημαντικός αστερίσκος.
Οι εντυπωσιακοί μισθοί των 150.000, 200.000 ή και 236.000 δολαρίων δεν είναι εύκολα προσβάσιμοι σε όλους.
Περίπου 91% των ανθρώπων που εργάζονται σε θέσεις AI διαθέτει τουλάχιστον πανεπιστημιακό πτυχίο, ενώ σε πολλές από τις καλύτερα αμειβόμενες ειδικότητες το ποσοστό ξεπερνά το 95%.
Η βαθιά γνώση πληροφορικής, μαθηματικών, machine learning και δεδομένων εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό πλεονέκτημα για τις καθαρά τεχνικές θέσεις.
Αλλά η αγορά ζητά όλο και περισσότερο κάτι επιπλέον: πρακτική εμπειρία.
Η δυνατότητα να δουλέψει κάποιος με πραγματικά δεδομένα, να χρησιμοποιήσει μοντέλα και εργαλεία AI και να αποδείξει μέσα από projects ότι μπορεί να μετατρέψει τη θεωρία σε εφαρμογή αποκτά ολοένα μεγαλύτερη βαρύτητα.
Το μεγάλο χάσμα των γυναικών
Η νέα «χρυσή» αγορά εργασίας έχει όμως ήδη δημιουργήσει μια μεγάλη ανισορροπία.
Μόλις 26% των νέων προσλήψεων σε θέσεις AI στις ΗΠΑ το 2025 αφορούσε γυναίκες, όταν στις υπόλοιπες θέσεις εργασίας το αντίστοιχο ποσοστό βρισκόταν περίπου στο 50%.
Και όσο αυξάνονται οι αποδοχές και η ισχύς μιας θέσης, τόσο συχνά μειώνεται η γυναικεία παρουσία.
Οι γυναίκες αντιστοιχούν περίπου στο 20% των νέων προσλήψεων για Head of AI, στο 26% για Director of AI και μόλις στο 18% των Member of Technical Staff, μιας από τις πλέον εξειδικευμένες και ακριβοπληρωμένες κατηγορίες.
Στην τελευταία, η διάμεση αναγραφόμενη αμοιβή φτάνει περίπου τα 223.000 δολάρια.
Αντίθετα, στον ρόλο του data curator, όπου οι αμοιβές κινούνται πολύ χαμηλότερα, περίπου στα 51.000 δολάρια, η εκπροσώπηση ανδρών και γυναικών είναι σχεδόν ισόρροπη.
Η γενιά που φοβάται την AI μπορεί να γίνει και η μεγαλύτερη κερδισμένη
Κάπου εδώ βρίσκεται και το παράδοξο για τη Gen Z.
Είναι η γενιά που μπαίνει σε μια αγορά εργασίας στην οποία η τεχνητή νοημοσύνη δημιουργεί πραγματική ανασφάλεια για το μέλλον πολλών επαγγελμάτων.
Ταυτόχρονα, όμως, είναι και η γενιά που έχει την ευκαιρία να χτίσει ολόκληρη την επαγγελματική της ζωή με την AI ήδη παρούσα.
Και τα σημερινά δεδομένα δείχνουν ότι όσοι βρίσκονται στη σωστή πλευρά αυτής της μετάβασης αμείβονται ήδη πολύ ακριβά.
Οι AI engineers των 166.000 δολαρίων, οι forward deployed engineers των 199.000 και οι επικεφαλής AI των 236.000 δολαρίων είναι μόνο η κορυφή μιας αγοράς που εξακολουθεί να διαμορφώνεται.
Η μεγάλη αλλαγή, επομένως, ίσως δεν είναι απλώς ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα καταργήσει ορισμένες δουλειές και θα δημιουργήσει άλλες.
Είναι ότι δημιουργεί ήδη μια νέα μισθολογική διαχωριστική γραμμή.
Από τη μία, εκείνοι που διαθέτουν τις δεξιότητες για να κατασκευάζουν, να διαχειρίζονται ή να αξιοποιούν την AI.
Και από την άλλη, εκείνοι που θα πρέπει να προσαρμοστούν σε μια αγορά στην οποία η γνώση της τεχνητής νοημοσύνης μετατρέπεται με ταχύτητα από «προσόν» σε βασική επαγγελματική δεξιότητα.
