Η Generation Z φαίνεται πως δυσκολεύεται περισσότερο από κάθε άλλη γενιά να δημιουργήσει ένα σημαντικό «μαξιλάρι» αποταμίευσης, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι περιορίζει αισθητά την κατανάλωσή της. Αντίθετα, οι νέοι στις ΗΠΑ εξακολουθούν να διαθέτουν χρήματα για ταξίδια, ομορφιά, κοσμήματα, καφέ και άλλες μικρές καθημερινές απολαύσεις, ενώ παράλληλα αναζητούν νέους τρόπους για να αυξήσουν το εισόδημά τους.
Η εικόνα αυτή προκύπτει από τη νέα μελέτη «The Gen Z Reality Check» του Bank of America Institute, η οποία εξετάζει τις οικονομικές συνήθειες της γενιάς που γεννήθηκε μετά το 1995. Η ανάλυση βασίζεται σε δεδομένα από συναλλαγές με πιστωτικές και χρεωστικές κάρτες, καταθέσεις και πληρωμές πελατών της Bank of America στις ΗΠΑ.
Η Gen Z βάζει στην άκρη τα λιγότερα χρήματα
Από τα σημαντικότερα ευρήματα της έρευνας είναι το ιδιαίτερα χαμηλό επίπεδο αποταμίευσης της Gen Z σε σχέση με τις δαπάνες της.
Ο διάμεσος λόγος αποταμιεύσεων προς δαπάνες βρίσκεται κάτω από το 0,5. Με απλά λόγια, οι αποταμιεύσεις της διάμεσης οικογένειας της συγκεκριμένης γενιάς δεν επαρκούν για να καλύψουν ούτε τις δαπάνες ενός μήνα. Στον αντίποδα βρίσκονται οι Baby Boomers, οι οποίοι εμφανίζουν τον υψηλότερο αντίστοιχο δείκτη.
Παρότι η αποταμίευση παραμένει περιορισμένη, ένα μέρος της Gen Z δείχνει να προνοεί νωρίτερα για τη συνταξιοδότησή του σε σύγκριση με προηγούμενες γενιές. Την ίδια στιγμή, αρκετοί νέοι εξακολουθούν να στηρίζονται οικονομικά στους γονείς ή σε άλλα μέλη της οικογένειάς τους.
Όλο και μεγαλύτερη στροφή στα fintech
Ιδιαίτερα έντονη είναι και η παρουσία της Gen Z στον χώρο των ψηφιακών χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.
Τα στοιχεία που αφορούν τις καταθέσεις δείχνουν ότι το ποσοστό των συναλλαγών της συγκεκριμένης γενιάς μέσω fintech υπηρεσιών αυξάνεται με ταχύτερο ρυθμό σε σχέση με τις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες.
Η τάση αυτή συνδέεται με την εξοικείωση των νεότερων καταναλωτών με τις ψηφιακές εφαρμογές, αλλά και με την αυξανόμενη χρήση εναλλακτικών εργαλείων για τη διαχείριση των χρημάτων τους.
Οι οικονομικές διαφορές μεταξύ των εισοδημάτων είναι μικρότερες
Η έρευνα καταγράφει ακόμη μια ενδιαφέρουσα διαφοροποίηση στη συμπεριφορά της Gen Z.
Το λεγόμενο «K-shaped» καταναλωτικό μοτίβο, σύμφωνα με το οποίο τα υψηλότερα εισοδήματα αυξάνουν τις δαπάνες τους με πολύ ταχύτερο ρυθμό από τα χαμηλότερα εισοδήματα, εμφανίζεται αρκετά πιο περιορισμένο στη συγκεκριμένη γενιά.
Η απόσταση στις καταναλωτικές δαπάνες μεταξύ των υψηλότερων και των χαμηλότερων εισοδηματικών ομάδων είναι μικρότερη από εκείνη που παρατηρείται στις υπόλοιπες γενιές. Παρά τις οικονομικές πιέσεις, η κατανάλωση παραμένει σε σχετικά υψηλά επίπεδα σε ένα μεγάλο μέρος της Gen Z.
Οι «μικρές απολαύσεις» δεν κόβονται
Το κόστος ζωής μπορεί να έχει αυξηθεί, όμως οι νέοι δεν φαίνεται να εγκαταλείπουν πλήρως τις αγορές που δεν θεωρούν απολύτως απαραίτητες.
Από τον Μάρτιο του 2025 οι προαιρετικές δαπάνες της Gen Z παρουσιάζουν σταθερή άνοδο. Ιδιαίτερη αύξηση καταγράφεται στις αγορές κοσμημάτων, ενώ ανοδικά κινούνται επίσης οι δαπάνες για ρούχα και προϊόντα ομορφιάς.
Η Bank of America περιγράφει το φαινόμενο ως «little treat economy»: μικρές αγορές σχετικά χαμηλού κόστους που προσφέρουν άμεση ικανοποίηση και λειτουργούν ως μια μορφή προσωπικής επιβράβευσης.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα των καταστημάτων καλλυντικών, όπου η αύξηση της μέσης δαπάνης ανά συναλλαγή ήταν σχεδόν τετραπλάσια από την αύξηση του αριθμού των συναλλαγών.
Παρόμοια εικόνα καταγράφεται σε προϊόντα και υπηρεσίες όπως ο καφές, τα παγωτά και τα γλυκά. Μάλιστα, το 92% των νέων της Gen Z δηλώνει ότι πραγματοποιεί τέτοιου είδους μικρές αγορές είτε για να φτιάξει τη διάθεσή του είτε για να ανταμείψει τον εαυτό του μετά από μια καλή ημέρα.
Τα ταξίδια παραμένουν ψηλά στις προτεραιότητες
Ούτε οι αυξημένες τιμές φαίνεται να έχουν περιορίσει σημαντικά την αγάπη της Gen Z για τα ταξίδια.
Μέχρι και τον Ιούνιο του 2026, οι ταξιδιωτικές δαπάνες των νέων αυξάνονταν με ετήσιο ρυθμό περίπου 8,5%, επίδοση υψηλότερη από εκείνη που καταγράφηκε στις υπόλοιπες γενιές.
Ωστόσο, υπάρχει μια σημαντική λεπτομέρεια: η αύξηση των συνολικών δαπανών δεν συνοδεύεται από ανάλογη αύξηση στον αριθμό των συναλλαγών για ξενοδοχεία. Αυτό δείχνει ότι ένα σημαντικό μέρος της ανόδου πιθανότατα οφείλεται στις υψηλότερες τιμές και όχι κατ’ ανάγκη στο γεγονός ότι οι νέοι ταξιδεύουν συχνότερα.
Αναζητούν δεύτερη πηγή εισοδήματος
Την ίδια ώρα, η Gen Z προσπαθεί να ενισχύσει τα έσοδά της μέσα από εναλλακτικές μορφές εργασίας.
Η συμμετοχή της στη λεγόμενη gig economy αυξάνεται ταχύτερα από εκείνη των μεγαλύτερων γενεών, καθώς αρκετοί νέοι αναζητούν πρόσθετα χρήματα προκειμένου να χρηματοδοτήσουν τις καθημερινές τους ανάγκες αλλά και τους μεγαλύτερους οικονομικούς τους στόχους.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο ρόλος του social commerce. Περίπου το 39% της gig economy δραστηριότητας της Gen Z προέρχεται από πωλήσεις προϊόντων ή υπηρεσιών μέσω social media και ηλεκτρονικού εμπορίου.
Ακολουθούν οι υπηρεσίες διανομής με 30%, οι μεταφορές επιβατών με 23%, ενώ μόλις το 5% αφορά τη δημιουργία περιεχομένου. Έτσι, παρά την έντονη προβολή των influencers και των content creators, η δημιουργία περιεχομένου αποτελεί σχετικά μικρό κομμάτι των πρόσθετων εισοδημάτων της γενιάς.
Καλύτερες αυξήσεις μισθών, αλλά δυσκολότερη η είσοδος στην αγορά εργασίας
Η εικόνα για την απασχόληση παρουσιάζει δύο διαφορετικές όψεις.
Οι νέοι που έχουν αποφοιτήσει πρόσφατα αντιμετωπίζουν υψηλότερα ποσοστά ανεργίας σε σχέση με όσα καταγράφονταν πριν από μία δεκαετία. Για όσους, όμως, έχουν καταφέρει να βρουν εργασία, οι μισθολογικές αυξήσεις είναι σημαντικές.
Τον Ιούνιο, οι αποδοχές της Gen Z αυξάνονταν περίπου κατά 10% σε ετήσια βάση, ποσοστό αισθητά υψηλότερο από εκείνο που καταγράφηκε στις μεγαλύτερες γενιές.
Μια γενιά που καταναλώνει σήμερα και ψάχνει τρόπους για το αύριο
Συνολικά, η έρευνα της Bank of America παρουσιάζει μια Gen Z που αντιμετωπίζει μεγαλύτερες δυσκολίες στην αποταμίευση, χωρίς όμως να εγκαταλείπει εύκολα την κατανάλωση.
Τα ταξίδια, η ομορφιά, ο καφές, τα κοσμήματα και οι μικρές καθημερινές αγορές εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό κομμάτι της οικονομικής της συμπεριφοράς. Παράλληλα, οι νέοι αξιοποιούν ολοένα περισσότερο τις fintech υπηρεσίες και στρέφονται σε νέες μορφές εργασίας για να ενισχύσουν τα εισοδήματά τους.
Η εικόνα που προκύπτει είναι μιας γενιάς που, παρά το αυξημένο κόστος ζωής και τις δυσκολίες στην αγορά εργασίας, προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην απόλαυση του παρόντος και στην ανάγκη να εξασφαλίσει μεγαλύτερη οικονομική σταθερότητα στο μέλλον.
