Μια εξέλιξη που θα μπορούσε να αλλάξει τις ισορροπίες στην αμυντική σκακιέρα της Ανατολικής Μεσογείου και του ΝΑΤΟ βρίσκεται, σύμφωνα με πληροφορίες, στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Η Άγκυρα εξετάζει το ενδεχόμενο να μεταφέρει το προηγμένο ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400 στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, επιχειρώντας να άρει το βασικό εμπόδιο που την κρατά εκτός του προγράμματος των αμερικανικών μαχητικών F-35.

Την πληροφορία αποκαλύπτει η Wall Street Journal, επικαλούμενη Αμερικανούς και περιφερειακούς αξιωματούχους με γνώση των σχετικών διαβουλεύσεων. Αν επιβεβαιωθεί, πρόκειται για μια κίνηση με σημαντικές γεωπολιτικές και στρατηγικές προεκτάσεις, καθώς θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για την αποκατάσταση της αμυντικής συνεργασίας ανάμεσα στην Άγκυρα και την Ουάσιγκτον.

Το «αγκάθι» των S-400

Η κρίση στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Τουρκίας ξέσπασε το 2019, όταν η Άγκυρα προχώρησε στην αγορά του ρωσικού συστήματος αεράμυνας S-400, παρά τις έντονες αντιδράσεις της Ουάσιγκτον.

Ως απάντηση, οι ΗΠΑ απέκλεισαν την Τουρκία από το πρόγραμμα των F-35, στο οποίο συμμετείχε τόσο ως αγοραστής όσο και ως συμπαραγωγός του αεροσκάφους.

Η αμερικανική πλευρά υποστήριζε ότι η ταυτόχρονη λειτουργία των S-400 και των F-35 στο ίδιο επιχειρησιακό περιβάλλον θα μπορούσε να επιτρέψει στο ρωσικό σύστημα να συλλέξει κρίσιμα τεχνικά δεδομένα για το αμερικανικό stealth μαχητικό.

Μεταξύ των πληροφοριών που θεωρούνταν ιδιαίτερα ευαίσθητες ήταν το ηλεκτρονικό αποτύπωμα του F-35, τα χαρακτηριστικά χαμηλής παρατηρησιμότητας (stealth) και άλλα επιχειρησιακά στοιχεία που, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, υπήρχε κίνδυνος να καταλήξουν στη Μόσχα.

Το σχέδιο της Άγκυρας

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Τουρκία επιχειρεί πλέον να βρει μια λύση που θα ικανοποιεί και τις δύο πλευρές.

Η μεταφορά των S-400 στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα θα απομάκρυνε το βασικό επιχείρημα των Ηνωμένων Πολιτειών περί ασυμβατότητας των δύο οπλικών συστημάτων και θα μπορούσε να διευκολύνει την επιστροφή της Άγκυρας στο πρόγραμμα των F-35.

Μέχρι στιγμής, πάντως, καμία από τις εμπλεκόμενες κυβερνήσεις δεν έχει επιβεβαιώσει επισήμως ότι βρίσκεται σε εξέλιξη τέτοια διαπραγμάτευση.

Ο Λευκός Οίκος απέφυγε να σχολιάσει τις πληροφορίες, παραπέμποντας στις πρόσφατες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ενώ ούτε η τουρκική κυβέρνηση, ούτε η Ρωσία, ούτε τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα τοποθετήθηκαν επί του δημοσιεύματος.

Το άνοιγμα Τραμπ προς τον Ερντογάν

Οι πληροφορίες έρχονται λίγες ημέρες μετά τη συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ.

Κατά τη διάρκεια των επαφών τους, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίστηκε θετικός στο ενδεχόμενο άρσης των περιορισμών που εμποδίζουν την Τουρκία να αποκτήσει τα F-35.

Η δήλωση αυτή αναζωπύρωσε τις προσδοκίες της Άγκυρας ότι θα μπορούσε να επιστρέψει στο πρόγραμμα, υπό την προϋπόθεση ότι θα βρεθεί οριστική λύση στο ζήτημα των S-400.

Ο Τραμπ θεωρεί τον Ερντογάν σημαντικό συνομιλητή σε μια σειρά διεθνών κρίσεων, από τον πόλεμο στην Ουκρανία μέχρι τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, επιδιώκοντας να αξιοποιήσει τον γεωπολιτικό ρόλο της Τουρκίας.

Γιατί ενδιαφέρονται τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα

Την ίδια ώρα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν κάθε λόγο να εξετάζουν την ενίσχυση της αεράμυνάς τους.

Οι επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη που σημειώθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Μέση Ανατολή ανέδειξαν τις αδυναμίες της περιφερειακής αντιπυραυλικής άμυνας και αύξησαν την ανάγκη για πιο προηγμένα συστήματα προστασίας.

Ένα σύστημα όπως οι S-400 θα μπορούσε να ενισχύσει σημαντικά τις δυνατότητες των Εμιράτων απέναντι σε αεροσκάφη, πυραύλους και drones μεγάλου βεληνεκούς.

Τι σημαίνει για την Ελλάδα

Εφόσον η συμφωνία προχωρήσει, η Τουρκία θα κάνει ένα σημαντικό βήμα προς την αποκατάσταση των σχέσεών της με τις Ηνωμένες Πολιτείες και, δυνητικά, προς την επανένταξή της στο πρόγραμμα των F-35.

Ωστόσο, ακόμη και αν οι S-400 απομακρυνθούν από το τουρκικό έδαφος, δεν σημαίνει ότι η επιστροφή της Άγκυρας στα F-35 είναι αυτόματη. Θα απαιτηθούν πολιτικές αποφάσεις στην Ουάσιγκτον, πιθανές εγκρίσεις από το Κογκρέσο και διευθέτηση των κυρώσεων που επιβλήθηκαν στην Τουρκία μετά την αγορά του ρωσικού συστήματος.

Για την Ελλάδα, οι εξελίξεις παρακολουθούνται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς η Πολεμική Αεροπορία έχει ήδη δρομολογήσει την απόκτηση των F-35 και μέχρι σήμερα διαθέτει σημαντικό πλεονέκτημα στον συγκεκριμένο τομέα.

Το εάν η Τουρκία θα καταφέρει τελικά να επιστρέψει στο πρόγραμμα θα εξαρτηθεί όχι μόνο από την τύχη των S-400, αλλά και από τις ευρύτερες αμερικανοτουρκικές σχέσεις και τις γεωπολιτικές ισορροπίες που διαμορφώνονται στην περιοχή.

Διαβάστε ακόμη: