Η παγκόσμια οικονομία αναμένεται να αναπτυχθεί με ρυθμό 3% το 2026, σύμφωνα με τις επικαιροποιημένες προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), το οποίο εκτιμά ότι η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης περιορίζει σημαντικό μέρος των αρνητικών επιπτώσεων που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.
Παρά τη σχετική ανθεκτικότητα της παγκόσμιας οικονομίας, το Ταμείο προειδοποιεί ότι οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι, η επιμονή του πληθωρισμού και η αβεβαιότητα στις αγορές εξακολουθούν να απειλούν τις προοπτικές της διεθνούς οικονομίας.
Στην επικαιροποιημένη έκδοση των Παγκόσμιων Οικονομικών Προοπτικών (World Economic Outlook), που δημοσιεύθηκε την Τετάρτη, το ΔΝΤ επισημαίνει ότι η παγκόσμια οικονομία διαμορφώνεται από δύο ισχυρές αλλά αντίρροπες δυνάμεις, με διαφορετικές επιπτώσεις ανά χώρα.
«Η παγκόσμια οικονομία έχει μέχρι στιγμής αντέξει το σοκ του πολέμου καλύτερα από ό,τι αναμενόταν», αναφέρει χαρακτηριστικά το Ταμείο.
Παρά τη σχετική ανθεκτικότητα, το ΔΝΤ προβλέπει ότι η παγκόσμια ανάπτυξη θα διαμορφωθεί στο 3% το 2026, ελαφρώς χαμηλότερα από το 3,1% που προέβλεπε τον Απρίλιο, ενώ θα υποχωρήσει από τον μέσο όρο 3,5% που καταγράφηκε την προηγούμενη διετία. Παράλληλα, προειδοποιεί ότι η πρόοδος στη μείωση του πληθωρισμού έχει ουσιαστικά σταματήσει.
Οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι εξακολουθούν να βαραίνουν τις προοπτικές
Η έκθεση, η οποία ολοκληρώθηκε πριν από τη νέα κλιμάκωση της έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, σημειώνει ότι οι κίνδυνοι εμφανίζονται σήμερα πιο ισορροπημένοι σε σχέση με τρεις μήνες πριν, κυρίως λόγω της προσωρινής ειρηνευτικής συμφωνίας που επιτεύχθηκε τον Ιούνιο.
Ωστόσο, το ΔΝΤ υπογραμμίζει ότι οι κίνδυνοι εξακολουθούν να γέρνουν προς την αρνητική πλευρά.
Στους βασικούς κινδύνους περιλαμβάνονται:
- νέα κλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή,
- περαιτέρω κατακερματισμός του παγκόσμιου εμπορίου,
- ενδεχόμενη διάψευση των υψηλών προσδοκιών γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη.
Η προειδοποίηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα μετά τις τελευταίες εξελίξεις, καθώς οι ΗΠΑ εξαπέλυσαν νέα πλήγματα έπειτα από επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ, ενώ ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι θεωρεί λήξασα την εκεχειρία με το Ιράν και άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο νέων στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Η αναπληρώτρια διευθύντρια του Τμήματος Ερευνών του ΔΝΤ, Πέτια Κόεβα Μπρουκς, προειδοποίησε ότι:
«Η αβεβαιότητα παραμένει ιδιαίτερα υψηλή. Μια νέα κλιμάκωση της σύγκρουσης θα μπορούσε να προκαλέσει νέα έντονη μεταβλητότητα στις τιμές των εμπορευμάτων, αυστηρότερες χρηματοπιστωτικές συνθήκες, περιορισμό των δημοσιονομικών περιθωρίων και επιδείνωση της επισιτιστικής ανασφάλειας στις φτωχότερες χώρες».
Ανοδική αναθεώρηση του πληθωρισμού
Το ΔΝΤ προβλέπει πλέον ότι ο παγκόσμιος πληθωρισμός θα διαμορφωθεί στο 4,7% το 2026, έναντι προηγούμενης εκτίμησης για 4,4%, κυρίως εξαιτίας των υψηλότερων τιμών στην ενέργεια και τα τρόφιμα.
Παράλληλα, αναθεώρησε ανοδικά την πρόβλεψή του για την παγκόσμια ανάπτυξη το 2027, στο 3,4%, από 3,2% που εκτιμούσε τον Απρίλιο.
Οι μεγαλύτερες υποβαθμίσεις στη Μέση Ανατολή
Οι σημαντικότερες αρνητικές αναθεωρήσεις αφορούν τις οικονομίες της Μέσης Ανατολής.
Ειδικότερα, το ΔΝΤ μείωσε την πρόβλεψη για την ανάπτυξη της Σαουδικής Αραβίας το 2026 στο 1,7%, από 3,1%, δηλαδή κατά 1,4 ποσοστιαίες μονάδες.
Αντίθετα, διατήρησε αμετάβλητη την πρόβλεψη για την οικονομία των ΗΠΑ, στο 2,3%.
Η Ασία κερδίζει από την έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης
Το ΔΝΤ χαρακτηρίζει ως «θετική έκπληξη» τις επιδόσεις αρκετών ασιατικών οικονομιών που συμμετέχουν στην παγκόσμια αλυσίδα παραγωγής της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς οι εξαγωγές εξοπλισμού υψηλής τεχνολογίας αποδείχθηκαν ιδιαίτερα ανθεκτικές παρά τις ενεργειακές και εμπορικές αναταράξεις.
Ξεχωρίζει η Νότια Κορέα, όπου η οικονομία αναπτύχθηκε με ετησιοποιημένο ρυθμό 7,5% το πρώτο τρίμηνο, έναντι πρόβλεψης 1,8% τον Απρίλιο, παρά τη μεγάλη εξάρτησή της από τις εισαγωγές ενέργειας από τη Μέση Ανατολή.
Παράλληλα, Ταϊλάνδη, Μαλαισία και Ταϊβάν ξεπέρασαν τις προσδοκίες, χάρη στην ισχυρή ζήτηση για εξοπλισμό που σχετίζεται με την τεχνητή νοημοσύνη.
Για την Ταϊλάνδη, το ΔΝΤ αναθεώρησε ανοδικά την πρόβλεψη ανάπτυξης για το 2026 στο 1,9%, από 1,5%, επικαλούμενο έκτακτα δημοσιονομικά μέτρα, αλλά και την ισχυρή άνοδο των τεχνολογικών εξαγωγών και επενδύσεων.
Αντίστοιχα, η Μαλαισία αναμένεται να επωφεληθεί από τη ραγδαία ανάπτυξη των επενδύσεων σε κέντρα δεδομένων (data centers), που συνδέονται άμεσα με την επέκταση των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης.
