Σε ηλικία 86 ετών άφησε την τελευταία του πνοή ο Πάτρικ Στιούαρτ, ο εμβληματικός πρωταγωνιστής του «Star Trek: The Next Generation» και των ταινιών «X-Men».

Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες πέθανε την Τετάρτη 28 Οκτωβρίου στο σπίτι του στο Λος Άντζελες, έπειτα από μάχη με τη νόσο Αλτσχάιμερ.

Την είδηση επιβεβαίωσε εκπρόσωπός του με ανακοίνωση: «Ανακοινώνουμε με μεγάλη θλίψη τον θάνατο του σερ Πάτρικ Στιούαρτ χθες στο σπίτι του στο Λος Άντζελες, υπό τη στοργική φροντίδα της αγαπημένης του συζύγου Σάνι, έπειτα από μια σύντομη και συγκινητική πορεία με τη νόσο Αλτσχάιμερ», αναφέρεται.

«Βρέθηκε στη ζεστή αγκαλιά της οικογένειας και των φίλων του, περιτριγυρισμένος από ζωντανή μουσική, προσευχή, δάκρυα, γέλιο και το είδος της βαθιάς συγκίνησης που μόνο εκείνος μπορούσε να εμπνεύσει έπειτα από μια ζωή αφιερωμένη σε όλους εμάς. Θα κρατήσουμε για πάντα στην καρδιά μας τη γαλήνια ηρεμία και την περισυλλογή στο πρόσωπό του, μια διαρκή υπενθύμιση της χάρης του», προστίθεται.

Ο Πάτρικ Στιούαρτ γεννήθηκε στις 13 Ιουλίου 1940 στο Μίρφιλντ του Γουέστ Ράιντινγκ στο Γιορκσάιρ της Αγγλίας. Με μια καριέρα που εκτείνεται σε περισσότερες από έξι δεκαετίες, έχει καταξιωθεί ως ένας από τους σημαντικότερους Βρετανούς ηθοποιούς, με ιδιαίτερα έντονη παρουσία στο θέατρο, την τηλεόραση και τον κινηματογράφο.

Έγινε γνωστός στο ευρύ κοινό ως ο κυβερνήτης Ζαν-Λικ Πικάρντ στη σειρά «Star Trek: The Next Generation», ενώ αργότερα απέκτησε νέα γενιά θαυμαστών ως καθηγητής Τσαρλς Εξέιβιερ στη σειρά ταινιών «X-Men». Παράλληλα, έχει διαγράψει σημαντική πορεία στο θέατρο, ιδιαίτερα μέσα από τη συνεργασία του με τη Βασιλική Εταιρεία Σαίξπηρ, ενώ έχει ξεχωρίσει και ως ηθοποιός φωνής και αφηγητής.

Ο Πάτρικ Στιούαρτ ήταν γιος της Γκλάντις Μπάροκλο, η οποία εργαζόταν ως υφάντρα και εργάτρια σε κλωστοϋφαντουργία, και του Άλφρεντ Στιούαρτ, επιλοχία του Βρετανικού Στρατού. Ο πατέρας του είχε προηγουμένως εργαστεί ως γενικός εργάτης και ταχυδρόμος.Τα παιδικά του χρόνια σημαδεύτηκαν από την ενδοοικογενειακή βία που ασκούσε ο πατέρας του στη μητέρα του. Η εμπειρία αυτή επηρέασε βαθιά τον ίδιο και, πολλά χρόνια αργότερα, τον οδήγησε σε ενεργό δράση κατά της κακοποίησης των γυναικών. Το 2006 συμμετείχε σε βίντεο της Διεθνούς Αμνηστίας, όπου μίλησε ανοιχτά για όσα είχε βιώσει ως παιδί, ενώ στήριξε και τη δημιουργία υποτροφίας στο Πανεπιστήμιο του Χάντερσφιλντ για μεταπτυχιακές σπουδές σχετικά με την ενδοοικογενειακή βία.

Η σχέση του με την υποκριτική ξεκίνησε από τα μαθητικά του χρόνια. Ο ίδιος έχει αποδώσει μεγάλο μέρος της μετέπειτα πορείας του σε μια δασκάλα του, τη Σέσιλ Ντόρμαντ, η οποία του έδωσε ένα αντίγραφο έργου του Σαίξπηρ και τον ενθάρρυνε να το παρουσιάσει μπροστά στην τάξη.

Σε ηλικία μόλις 15 ετών εγκατέλειψε το σχολείο και άρχισε να ασχολείται πιο ενεργά με το τοπικό θέατρο. Παράλληλα εργάστηκε ως δημοσιογράφος και συντάκτης νεκρολογιών σε εφημερίδα, όμως έναν χρόνο αργότερα κλήθηκε να επιλέξει ανάμεσα στη δημοσιογραφία και την υποκριτική και τελικά επέλεξε τη δεύτερη.
Το 1966 εντάχθηκε στη Βασιλική Εταιρεία Σαίξπηρ, όπου παρέμεινε έως το 1982 και εξελίχθηκε σε ένα από τα βασικά στελέχη της. Στα χρόνια που ακολούθησαν συμμετείχε σε περισσότερες από 60 παραγωγές της εταιρείας, ερμηνεύοντας σημαντικούς ρόλους του σαιξπηρικού ρεπερτορίου.

Παράλληλα, άρχισε να εμφανίζεται στην τηλεόραση. Το 1967 έκανε το τηλεοπτικό του ντεμπούτο στη «Coronation Street», ενώ ακολούθησαν ρόλοι σε σειρά παραγωγών, μεταξύ των οποίων οι «I, Claudius», «Tinker Tailor Soldier Spy» και «North and South».

Στον κινηματογράφο εμφανίστηκε μεταξύ άλλων στο «Excalibur» του Τζον Μπούρμαν το 1981, στο «Dune» του Ντέιβιντ Λιντς το 1984 και στο «Lifeforce» του Τόμπι Χούπερ το 1985.

Η μεγάλη διεθνής αναγνώριση ήρθε το 1987, όταν ο Στιούαρτ μετακόμισε στο Χόλιγουντ για να πρωταγωνιστήσει στη σειρά «Star Trek: Η Επόμενη Γενιά», αναλαμβάνοντας τον ρόλο του κυβερνήτη Ζαν-Λικ Πικάρντ.

Όταν συμφώνησε να συμμετάσχει στη σειρά, δεν γνώριζε σχεδόν τίποτα για το «Star Trek» ή για την τεράστια πολιτιστική του σημασία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Μάλιστα, πίστευε ότι η σειρά θα διαρκούσε λίγο και ότι στη συνέχεια θα επέστρεφε στο θέατρο.

Η πραγματικότητα αποδείχθηκε εντελώς διαφορετική. Η «Star Trek: The Next Generation» προβλήθηκε από το 1987 έως το 1994 και ο Πικάρντ έγινε ένας από τους πιο αναγνωρίσιμους χαρακτήρες της καριέρας του. Ο Στιούαρτ επανέλαβε τον ρόλο και στις κινηματογραφικές ταινίες «Star Trek: Generations» (1994), «Star Trek: First Contact» (1996), «Star Trek: Insurrection» (1998) και «Star Trek: Nemesis» (2002).

Η σειρά τού χάρισε παγκόσμια φήμη και σημαντικές διακρίσεις, μεταξύ των οποίων και βραβείο του Screen Actors Guild το 1995 για την ερμηνεία του σε δραματική σειρά.

Χρόνια αργότερα, όταν ρωτήθηκε ποιο έργο θεωρούσε σημαντικότερο στην καριέρα του, επέλεξε τη «Star Trek: Η Επόμενη Γενιά», εξηγώντας ότι «άλλαξε τα πάντα» για εκείνον.

Η επιτυχία του ως Ζαν-Λικ Πικάρντ είχε ως αποτέλεσμα να συνδεθεί στενά με τον συγκεκριμένο τύπο ρόλου, όμως μία από τις σημαντικότερες εξαιρέσεις ήταν η συμμετοχή του στη σειρά ταινιών «X-Men».

Εκεί υποδύθηκε τον καθηγητή Τσαρλς Εξέιβιερ, έναν χαρακτήρα που, όπως έχει παρατηρηθεί, μοιράζεται αρκετά χαρακτηριστικά με τον Πικάρντ: έναν ψύχραιμο, επιβλητικό και χαρισματικό άνδρα με βαθιά φωνή. Ο Στιούαρτ δάνεισε επίσης τη φωνή του στον χαρακτήρα σε videogames της σειράς.

Παράλληλα, συνέχισε να εμφανίζεται σε κινηματογραφικές και τηλεοπτικές παραγωγές. Μεταξύ άλλων, πρωταγωνίστησε ως Κάπτεν Αχαάβ στη μεταφορά του «Moby Dick» το 1998 και ως Εμπενίζερ Σκρουτζ στην τηλεοπτική μεταφορά του «A Christmas Carol» το 1999. Εμφανίστηκε επίσης στη σειρά «Frasier» και στη βρετανική κωμωδία «Extras», όπου η ερμηνεία του τού χάρισε Emmy για guest actor σε κωμική σειρά.

Παρά την τεράστια επιτυχία του στην τηλεόραση και τον κινηματογράφο, το θέατρο παρέμεινε πάντα ιδιαίτερα σημαντικό για τον ίδιο. Μετά την έναρξη του «Star Trek», συνειδητοποίησε ότι του έλειπε η σκηνή και συνέχισε να αναζητά ευκαιρίες για θεατρικές παραστάσεις.

Ιδιαίτερα ξεχωριστή ήταν η «A Christmas Carol» του Τσαρλς Ντίκενς, στην οποία ερμήνευσε και τους 40 χαρακτήρες του έργου. Η παράσταση ανέβηκε στο Μπρόντγουεϊ το 1991 και του χάρισε βραβείο Drama Desk για την ερμηνεία του. Ακολούθησαν σημαντικές θεατρικές δουλειές, μεταξύ άλλων στον «Πρόσπερο» από την «Τρικυμία», στον «Οθέλλο», στον «Μάκβεθ» και στον «Άμλετ».

Το 2008 υποδύθηκε τον Κλαύδιο στον «Άμλετ», δίπλα στον Ντέιβιντ Τέναντ, κερδίζοντας το βραβείο Laurence Olivier για τον καλύτερο δεύτερο ανδρικό ρόλο. Έναν χρόνο αργότερα συνεργάστηκε με τον Ίαν ΜακΚέλεν στην παράσταση «Περιμένοντας τον Γκοντό», σε μια συνεργασία που αποτέλεσε σημαντικό σταθμό στην πολυετή θεατρική του διαδρομή.

Η βαθιά και επιβλητική φωνή του Στιούαρτ έγινε ένα ακόμη από τα χαρακτηριστικά που τον ξεχώρισαν. Εκτός από τις ερμηνείες του σε ταινίες και σειρές, έχει εργαστεί εκτενώς ως voice actor και αφηγητής.

Έχει αφηγηθεί έργα, ντοκιμαντέρ και τηλεοπτικές παραγωγές, ενώ έχει δανείσει τη φωνή του σε ταινίες κινουμένων σχεδίων όπως «The Prince of Egypt», «Chicken Little» και «The Pagemaster». Έχει επίσης συμμετάσχει σε παραγωγές όπως «The Simpsons», «Family Guy» και «American Dad!», όπου υποδύεται τον Άβερι Μπούλοκ.

Η φωνή του έχει ακουστεί ακόμη σε videogames, μεταξύ άλλων σε τίτλους του «Star Trek», του «X-Men», αλλά και σε παιχνίδια όπως το «The Elder Scrolls IV: Oblivion», για το οποίο τιμήθηκε με βραβείο Spike TV Video Game Award.

Η προσωπική του ζωή

Ο Πάτρικ Στιούαρτ έχει αποκτήσει δύο παιδιά, τον Ντάνιελ και τη Σόφι Αλεξάνδρα, από τον πρώτο του γάμο με τη Σίλα Φαλκόνερ. Το ζευγάρι χώρισε το 1990. Το 2000 παντρεύτηκε τη Γουέντι Νιους, με την οποία χώρισε τρία χρόνια αργότερα.

Το 2004 επέστρεψε στην Αγγλία, έχοντας ζήσει για αρκετά χρόνια στο Λος Άντζελες, καθώς, όπως είχε εξηγήσει, ένιωθε νοσταλγία για την πατρίδα του και επιθυμούσε να επιστρέψει στο θέατρο.

Την ίδια χρονιά ανέλαβε καθήκοντα καγκελαρίου στο Πανεπιστήμιο του Χάντερσφιλντ, ενώ το 2008 έγινε καθηγητής Παραστατικών Τεχνών. Το 2001 διορίστηκε Αξιωματικός του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας (OBE), ενώ το 2010 τιμήθηκε με τον τίτλο του Ιππότη για τις υπηρεσίες του στο θέατρο.

Παράλληλα με την καλλιτεχνική του πορεία, έχει ασχοληθεί ενεργά με κοινωνικά ζητήματα. Οι εμπειρίες της παιδικής του ηλικίας τον οδήγησαν να στηρίξει δράσεις κατά της ενδοοικογενειακής βίας και να γίνει προστάτης οργανισμού που υποστηρίζει κακοποιημένες γυναίκες.

Ο Στιούαρτ έχει επίσης ιδιαίτερη σχέση με την πόλη του Χάντερσφιλντ και το ποδόσφαιρο, καθώς είναι ισόβιος υποστηρικτής της τοπικής ομάδας και πρόεδρος της Ακαδημίας της πόλης, που έχει ως στόχο την ανάδειξη νεαρών ταλέντων.

Με περισσότερες από έξι δεκαετίες παρουσίας στη σκηνή και την οθόνη, ο Πάτρικ Στιούαρτ κατάφερε κάτι σπάνιο: να συνδυάσει μια σπουδαία καριέρα στο κλασικό θέατρο με την παγκόσμια δημοτικότητα ενός τηλεοπτικού και κινηματογραφικού σταρ. Από τον Σαίξπηρ μέχρι το «Star Trek» και τους «X-Men», η πορεία του χαρακτηρίζεται από τη διαρκή αναζήτηση απαιτητικών ρόλων και από μια παρουσία που ξεπερνά τα όρια ενός μόνο είδους ή μέσου.

Διαβάστε ακόμη: