Εάν κάποιος επισκεφθεί ένα σούπερ μάρκετ στην Αγγλία, θα βρει αμέσως στο ψυγείο με τα γαλακτοκομικά ένα γιαούρτι ΦΑΓΕ. Οχι μόνο το κλασικό Total, αλλά πολλούς ακόμη διαφορετικούς κωδικούς. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80 αυτό δεν ήταν ούτε απλό, ούτε αυτονόητο. Και γι’ αυτό το 1983, η χρονιά που η ΦΑΓΕ ξεκίνησε να εξάγει το γιαούρτι της στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Ιταλία, θεωρείται χρονιά-ορόσημο όχι μόνο για την εν λόγω βιομηχανία, αλλά συνολικά για το ελληνικό γιαούρτι. Διότι με αυτόν τον τρόπο η βιομηχανία που φέτος συμπλήρωσε 100 χρόνια ζωής έκανε στην ουσία γνωστό το ελληνικό γιαούρτι, το στραγγιστό γιαούρτι, στους καταναλωτές εκτός Ελλάδας, δημιουργώντας έτσι μια τεράστια αγορά για τα δικά της προϊόντα αλλά και για τις άλλες γαλακτοβιομηχανίες που ακολούθησαν το παράδειγμά της αρκετά χρόνια μετά.
Πλέον το γιαούρτι αποτελεί τον «λευκό χρυσό» της ελληνικής βιομηχανίας για δύο βασικούς λόγους: πρώτον, εδώ και χρόνια αποτελεί την κατηγορία που αντισταθμίζει τις απώλειες που υφίστανται στην εγχώρια αγορά οι ελληνικές γαλακτοβιομηχανίες από τη μείωση των πωλήσεων φρέσκου γάλακτος, μείωση που ξεκίνησε από τα τέλη της δεκαετίας του 2000. Δεύτερον, και ίσως σημαντικότερο, έχει εξελιχθεί σε ένα από τα κυριότερα εξαγώγιμα προϊόντα της χώρας, με αξία εξαγωγών που αρχίζει και πλησιάζει αυτή των εξαγωγών φέτας. Το 2025 η αξία των εξαγωγών γιαουρτιού ανήλθε, σύμφωνα με τα στοιχεία του Συνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών Γαλακτοκομικών Προϊόντων (ΣΕΒΓΑΠ), σε 559,01 εκατ. ευρώ έναντι 392,31 εκατ. ευρώ το 2024, καταγράφοντας αύξηση 42,49%. Ανάλογη ήταν και η αύξηση των εξαγόμενων ποσοτήτων: το 2025 εξήχθησαν 240.490 τόνοι γιαουρτιού από την Ελλάδα έναντι 169.630 τόνων το 2024, αύξηση δηλαδή κατά 41,77%. Οι εξαγωγές φέτας το 2025 ήταν 105.490 τόνοι αξίας 873,15 εκατ. ευρώ, με τον ρυθμό ανάπτυξης να είναι αρκετά χαμηλότερος, 11,10%, σε σύγκριση με αυτόν που καταγράφεται στο γιαούρτι.
Ενα επίσης ενδιαφέρον στοιχείο; Η βασική αγορά για το ελληνικό γιαούρτι είναι πια η Ιταλία, εκεί όπου κατευθύνεται το 38,26% του όγκου των εξαγωγών και το 39,67% της αξίας, με το Ηνωμένο Βασίλειο να είναι πλέον ο δεύτερος μεγαλύτερος προορισμός με μερίδιο 29,55% στον όγκο εξαγωγών και 27,26% στην αξία των συνολικών εξαγωγών γιαουρτιού, σύμφωνα με τα στοιχεία του 2025.
Πωλήσεις-ρεκόρ
Υπάρχει κι ένας άλλος λόγος που το γιαούρτι αποτελεί τον «λευκό χρυσό» της ελληνικής βιομηχανίας: οι γαλακτοβιομηχανίες που επένδυσαν κυρίως σε αυτό το προϊόν πραγματοποιούν πωλήσεις-ρεκόρ. Η ΦΑΓΕ το 2025, λίγο πριν κλείσει τα 100 χρόνια της, είχε κύκλο εργασιών κοντά στα 900 εκατ. δολάρια, 898,2 εκατ. δολάρια για την ακρίβεια, αυξημένο κατά 19,1% σε σύγκριση με το 2024, με το 90,5% αυτών να πραγματοποιείται εκτός Ελλάδας. Τα γιαούρτια ΦΑΓΕ πωλούνται σε 34 χώρες σε Ευρώπη. Αμερική, Ασία και Αφρική, σε περίπου 300 αλυσίδες σούπερ μάρκετ σε όλο τον κόσμο και 50.000 σημεία πώλησης.
Η απόφαση της εταιρείας να αποχωρήσει από την αγορά του φρέσκου γάλακτος το 2007, μόλις ενάμιση χρόνο από τα εγκαίνια της υπερσύγχρονης για τα δεδομένα της εποχής μονάδας παραγωγής στο Αμύνταιο Φλώρινας, και η οριστική αποχώρηση από την αγορά γάλακτος στις αρχές του 2016 αποδείχθηκαν καθοριστικές, καθώς η ΦΑΓΕ επικεντρώθηκε σε αυτό που ήταν το πιο δυνατό χαρτί της, το γιαούρτι. Μετά την παύση της παραγωγής φρέσκου γάλακτος άλλωστε και συγκεκριμένα τον Απρίλιο του 2008, η ΦΑΓΕ ξεκίνησε την παραγωγή γιαουρτιού στο εργοστάσιο που έφτιαξε στην πολιτεία της Νέας Υόρκης, με τις πωλήσεις στις ΗΠΑ να είναι πλέον σχεδόν εξαπλάσιες σε σύγκριση με το 2009: στους 101.575 τόνους το 2025 από 16.666 τόνους την πρώτη χρονιά λειτουργίας του εργοστασίου στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού.
Στις ΗΠΑ η ΦΑΓΕ αποτελεί τον τέταρτο μεγαλύτερο παραγωγό επώνυμου γιαουρτιού και τον Νο1 παραγωγό επώνυμου στραγγιστού γιαουρτιού, με μερίδιο αγοράς (σε αξία) 29,5%. Η κορυφαία εταιρεία σε επώνυμο στραγγιστό γιαούρτι με μερίδιο αγοράς (σε αξία) 21,5% είναι η ΦΑΓΕ και στην Ιταλία, ενώ αποτελεί την εταιρεία με το τρίτο μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς συνολικά επώνυμου γιαουρτιού. Στο Ηνωμένο Βασίλειο το μερίδιο αγοράς της ΦΑΓΕ στο επώνυμο στραγγιστό γιαούρτι είναι 24,9%, φέρνοντάς τη στην 1η θέση, ενώ συνολικά στην κατηγορία του γιαουρτιού έχει το τέταρτο υψηλότερο μερίδιο. Στην Ελλάδα η ΦΑΓΕ κατέχει τα πρωτεία στο επώνυμο γιαούρτι με μερίδιο αγοράς 17,3%.
Ο μεγάλος ανταγωνιστής της στην ελληνική αγορά είναι η «Κρι Κρι», τόσο διότι στο επώνυμο γιαούρτι έχει το δεύτερο μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς, όσο και γιατί είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός γιαουρτιού ιδιωτικής ετικέτας στην Ελλάδα, κατηγορία που έχει το υψηλότερο μερίδιο. Εάν στη ΦΑΓΕ ήταν η αποχώρηση από το φρέσκο γάλα η απόφαση-κλειδί για την εκρηκτική πορεία της στο γιαούρτι, στην «Κρι Κρι» ήταν μάλλον ένα πολύ πιο δυσάρεστο γεγονός, η πυρκαγιά που ξέσπασε την παραμονή των Χριστουγέννων του 2013 στο εργοστάσιο της εταιρείας στις Σέρρες, καταστρέφοντάς το ολοσχερώς. Η εταιρεία κατασκεύασε μέσα σε 8 μήνες νέο εργοστάσιο με διπλάσια παραγωγική ικανότητα και επικεντρώθηκε ακόμη περισσότερο στο γιαούρτι. Ο τζίρος της την τελευταία δεκαετία έχει σχεδόν πενταπλασιαστεί, από τα 67 εκατ. ευρώ το 2015 σε 329 εκατ. ευρώ το 2025, και για το 2026 η διοίκηση της εταιρείας εκτιμά ότι οι πωλήσεις θα ξεπεράσουν τα 390 εκατ. ευρώ. Απέχει αρκετά ακόμη από τα 900 εκατ. δολάρια της ΦΑΓΕ, όχι όμως και η κεφαλαιοποίησή της, η οποία πλέον ξεπερνάει το 1 δισ. ευρώ, με την τιμή της μετοχής της να υπερβαίνει τα 31 ευρώ και το γιαούρτι να εξελίσσεται σε… blue chip.
Βαδίζοντας –έως ένα βαθμό– στα χνάρια της ΦΑΓΕ, το 75% των πωλήσεων γαλακτοκομικών (γιαουρτιού δηλαδή) της «Κρι Κρι» πραγματοποιείται εκτός Ελλάδας, με την εταιρεία να έχει παρουσία σε περίπου 20 χώρες.
Διόλου ευκαταφρόνητες πωλήσεις γιαουρτιού εκτός Ελλάδας πραγματοποιούν επίσης τα «Ελληνικά Γαλακτοκομεία» και η «Δέλτα».
Στο «παιχνίδι», ακριβώς λόγω της μεγάλης ζήτησης κυρίως από το εξωτερικό, μπαίνει και η ΜΕΒΓΑΛ, με την εταιρεία να υλοποιεί μεγάλη επένδυση ύψους 160 εκατ. ευρώ για την κατασκευή νέου εργοστασίου στα Κουφάλια Θεσσαλονίκης με βασικό παραγωγικό άξονα αυτού το γιαούρτι. Πρόκειται για το σχέδιο Mevgal Dairy Future: Νέα πρότυπη εγκατάσταση γιαουρτιού, που χρηματοδοτείται και με δάνεια στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης. Επένδυση προϋπολογισμού 52,2 εκατ. ευρώ με στόχο τον διπλασιασμό της παραγωγικής ικανότητας υλοποιεί και η «Κρι Κρι», επένδυση που έχει ενταχθεί στο καθεστώς των στρατηγικών επενδύσεων.
Η ΦΑΓΕ από την πλευρά της έχοντας επενδύσει συνεχώς τα προηγούμενα χρόνια για την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας του εργοστασίου της στις ΗΠΑ, η οποία πλέον φτάνει στους 160.000 τόνους ετησίως από 12.000 τόνους αρχικά, με τις επενδύσεις από το 2008 μέχρι και το τέλος του 2025 να ξεπερνούν τα 500 εκατ. δολάρια, επιθυμεί πλέον να αποκτήσει μεγάλο εργοστάσιο στην καρδιά της Ευρώπης, πέραν δηλαδή των δύο εργοστασίων (γιαουρτιού και τυριών) που διαθέτει στην Ελλάδα. Το εργοστάσιο, προϋπολογισμού 170 εκατ. δολαρίων, σχεδιάζεται να κατασκευαστεί στην Ολλανδία και θα προσθέσει 40.000 τόνους γιαουρτιού στην ετήσια παραγωγή της ΦΑΓΕ. Νέος στόχος που έχει τεθεί τώρα είναι να λειτουργήσει έως τα τέλη του 2030.
Ελλείψει οποιασδήποτε κατοχύρωσης ως προϊόν προστατευόμενης γεωγραφικής ένδειξης στην κατηγορία του ελληνικού γιαουρτιού ελληνικού τύπου, έχουν ηγετική θέση στην παγκόσμια αγορά ξένες γαλακτοβιομηχανίες, όπως η Chobani και η Danone, η General Mills και άλλες. Τούτο, πάντως, δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει πεδίο δόξης λαμπρό για την περαιτέρω ανάπτυξη των ελληνικών γαλακτοβιομηχανιών. Αλλωστε την περίοδο 2026-2034 η παγκόσμια αγορά ελληνικού γιαουρτιού, η οποία υπολογίζεται σε περίπου 39 δισ. δολάρια, εκτιμάται ότι θα «τρέξει» με μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 8,33%. Η Βόρεια Αμερική με μερίδιο 38% της παγκόσμιας αγοράς εμφανίζει υψηλή ζήτηση, καθώς αυξάνεται η τάση για κατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε πρωτεΐνη και προβιοτικά, όπως είναι το γιαούρτι. Στην Ευρώπη, με το 31% της παγκόσμιας αγοράς, ισχυρή είναι αυτή η τάση κυρίως στο Ηνωμένο Βασίλειο, στη Γερμανία, στη Γαλλία και στις σκανδιναβικές χώρες, ενώ το γιαούρτι θεωρείται βασικό συστατικό της δημοφιλούς μεσογειακής διατροφής.
Σε Κίνα – Ιαπωνία
Το «ελληνικό» γιαούρτι αρχίζει πλέον να κατακτά και την Ασία, με κυριότερες αγορές να θεωρούνται η Κίνα και η Ιαπωνία. Στη μεν Κίνα το γιαούρτι θεωρείται μέρος του δυτικού τρόπου ζωής, τον οποίο ακολουθούν η μεσαία και η υψηλή εισοδηματική τάξη, στη δε Ιαπωνία βασικό κίνητρο είναι η ζήτηση για υγιεινά τρόφιμα. Τόσο στην Ιαπωνία όσο φυσικά και στην Ευρώπη σημαντικός λόγος για τη μεγάλη ζήτηση γιαουρτιού είναι και τα υψηλά ποσοστά πληθυσμού μεγάλης ηλικίας, ο οποίος παραδοσιακά καταναλώνει γιαούρτι.
