Στο παρασκήνιο έχει αρχίσει, δειλά στην αρχή, αλλά ολοένα και πιο συχνά να συζητείται η μελλοντική διαδρομή των ελληνικών τραπεζών και κυρίως των τεσσάρων συστημικών, με θεσμικούς παράγοντες να μην αποκλείουν μεν ανακατατάξεις στο τραπεζικό τοπίο, αλλά να μην βλέπουν σε σχετικά σύντομο χρόνο εξαγορές ή συγχωνεύσεις.
Βέβαια, όταν γίνεται λόγος για εξαγορές, τα σενάρια πλειοδοτούν σε deal ξένου χρηματοπιστωτικού ομίλου με μια εκ των συστημικών ελληνικών τραπεζών, καθώς για ενδοελληνικό deal, έτσι όπως έχει σήμερα η μετοχική τους σύνθεση, δεν προκύπτει σοβαρή προσέγγιση, παρά μόνο με ανάμιξη ξένου επενδυτή.
Το μόνο σενάριο που μπορεί να υπάρξει και έχει πράγματι πιθανότητες να ευοδωθεί, είναι η εξαγορά μιας εκ των τραπεζών Credia Bank και Optima, από κάποια από τις συστημικές τράπεζες.
Από την άλλη, η πληθώρα ξένων θεσμικών και μη επενδυτών, με διάσπαρτα ποσοστά σχεδόν και στις 4 συστημικές τράπεζες, δεν προοιωνίζεται κάποια κίνηση, τουλάχιστον στο ορατό μέλλον, καθώς δεν είναι εύκολη υπόθεση η συγκέντρωση ικανού ποσοστού, που να συνιστά πλήρη έλεγχο της τράπεζας – στόχου.
Βέβαια, υπάρχει και ο αντίλογος, όπως μάλιστα συχνά αναφέρουν τραπεζικά στελέχη, ότι ακριβώς αυτή η πολυσυλλεκτικότητα μετόχων, μπορεί – υπό προϋποθέσεις – να αποτελέσει τη λυδία λίθο, για όποιο ξένο επενδυτή θελήσει να αποκτήσει μεγάλο ποσοστό σε ελληνική τράπεζα και να έχει τα κλειδιά άσκησης πολιτικής της.
Οι ξένοι θεσμικοί επενδυτές ελέγχουν πλέον συνρτιπτικό ποσοστό, της τάξης του 85%-90% του μετοχικού κεφαλαίου των συστημικών ελληνικών τραπεζών, με περίπου 44 δισ. ευρώ τραπεζικών μετοχών να βρίσκονται σε διεθνή χαρτοφυλάκια, σε μια συνολική κεφαλαιοποίηση περίπου 51 δισ. ευρώ. Σε αυτή την εξέλιξη συνέβαλε και η πλήρης αποεπένδυση του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) από τις τράπεζες τα έτη 2023 και 2024, πλην ενός μικρού ποσοστού στην Εθνική.
Η μετοχική σύνθεση των συστημικών τραπεζών – Τελευταία διαθέσιμα στοιχεία
Εθνική Τράπεζα (ΕΤΕ): Η Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας (ΕΕΣΥΠ) κατέχει ποσοστό 8,39%, ενώ η τράπεζα κατέχει ποσοστό 2,11% ιδίων μετοχών.
Εκτός από την Ε.Ε.ΣΥ.Π., στους διεθνείς επενδυτές περιλαμβάνονται το Capital Group, η BlackRock, η Norges (το κρατικό fund της Νορβηγίας), το κρατικό fund της Σιγκαπούρης GIC, η Wellington, η RedWheel, η Robeco και η Third Needle, με το Capital Group να είναι ήδη ο μεγαλύτερος μέτοχος μετά την ΕΕΣΥΠ με ποσοστό λίγο πάνω από 5%.
Eurobank:
- Μεγαλομέτοχος η Fairfax Financial Holdings Limited, 32,67%
- Λοιποί θεσμικοί επενδυτές εξωτερικού 57,08%
- Θεσμικοί επενδυτές εσωτερικού 4,58%
- Μη θεσμικοί επενδυτές (λοιπά νομικά πρόσωπα και ιδιώτες επενδυτές)5,67%
- Στη μετοχική σύνθεση των ξένων επενδυτών, περιλαμβάνονται ο αμερικανικός όμιλος Capital Group με 5,05%, και η Helikon Investments με 5%. Άλλα μεγάλα ονόματα είναι το sovereign wealth fund της Σιγκαπούρης (GIC), η Brookfield, η Pimco και η RWC.
Alpha Bank: Η ιταλική UniCredit είναι ο μεγαλύτερος μέτοχος που κατέχει πλέον ποσοστό 29,8%, πρώτη ξένη τράπεζα που επένδυσε στην Ελλάδα μετά από 17 χρόνια. Πληροφορίες αναφέρουν ότι ήδη οι ιταλοί κατέχουν ποσοστό κοντά στο 32%. Ξένοι θεσμικοί ελέγχουν συνολικά το 54%, μεταξύ αυτών η Norges, η Lazard και η Allianz, ενώ περιλαμβάνονται επίσης η BlackRock, με τους Έλληνες θεσμικούς να κατέχουν ποσοστό 7% και 9% τα φυσικά και νομικά πρόσωπα
Τράπεζα Πειραιώς: Διεθνή νομικά πρόσωπα κατέχουν ποσοστό 73%, η Paulson & Co. Inc 14%, εγχώρια νομικά πρόσωπα 6% και 7% ιδιώτες επενδυτές
Συμπερασματικά: Το ελληνικό δημόσιο και ιδιωτικό εγχώριο κεφάλαιο κατέχει πλέον μειοψηφικό ρόλο στις μεγάλες τράπεζες, εγείροντας αμφιβολίες για τωρινές και μελλοντικές αποφάσεις τους. Και αυτό γιατί, ναι μεν η καταλυτική παρουσία ξένων θεσμικών προσφέρει αυξημένη ρευστότητα, θεαματική αύξηση κεφαλαιοποιήσεων και τεράστια μετοχικά κέρδη, αλλά καθιστά τον κλάδο ανοχύρωτο σε καταστάσεις επιδείνωσης του διεθνούς επενδυτικού κλίματος. Όσο για την ελληνικότητα τους, εν μέσω κοσμογονικών αλλαγών στη διεθνή οικονομία και τεκτονικών μεταβολών στο διεθνές χρηματοοικονομικό περιβάλλον, μάλλον ακούγεται ως ευχή και επιθυμία σήμερα, με δεδομένη την ανυπαρξία άλλων λύσεων και αλλαγής κατεύθυνσης τους.
Τα μεγάλα κέρδη κατευθύνονται, μέσω παχυλών μερισμάτων, σε ξένους επενδυτές
Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες ανακοίνωσαν 4,68 δισ. ευρώ καθαρά κέρδη για το 2025, και επιστρέφουν στους μετόχους 2,824 δισ. ευρώ, δηλαδή το 60,3% των κερδών, ποσό αυξημένο κατά περίπου 50% σε σχέση με το 2024.
Η Εθνική, επιστρέφει συνολικά περίπου 996 εκατ. ευρώ, δηλαδή το 85% των κερδών της του 2025, ποσό που χαρακτηρίστηκε από τον CEO, Παύλο Μυλωνά, ως «ποσό ρεκόρ για οποιαδήποτε ελληνική τράπεζα». Οι πανηγυρισμοί για ποιον γίνονται;
Η Eurobank, επιστρέφει 717 εκατ. ευρώ, το 57% των κερδών της.
Η Πειραιώς, επιστρέφει 592 εκατ. ευρώ, το 55% των κερδών.
Η Alpha Bank, επιστρέφει 519 εκατ. ευρώ, το 44% των κερδών.
Για το 2026, η τάση κερδοφορίας είναι ανοδική, καθώς οι τέσσερις τράπεζες πέτυχαν κέρδη 1,12 δισ. ευρώ, υποσχόμενες ακόμα μεγαλύτερα μερίσματα στους ξένους επενδυτές, σε έναν άτυπο πλειστηριασμό, που είναι άγνωστο που θα οδηγήσει μελλοντικά, ιδίως αν οι συνθήκες και για τις ίδιες τις τράπεζες και για την ελληνική οικονομία επιδεινωθούν.
