Τον τζίρο που παραδοσιακά κατευθυνόταν στα περίπτερα και τα ψιλικατζίδικα διεκδικούν όλο και πιο δυναμικά τα μικρά σούπερ μάρκετ, τα οποία αναπτύσσονται ταχύτερα από το σύνολο της οργανωμένης λιανικής.

Τα τελευταία στοιχεία της NielsenIQ για το εννεάμηνο Ιανουαρίου–Σεπτεμβρίου 2026 δείχνουν ξεκάθαρα την τάση: οι πωλήσεις των λεγόμενων superettes, δηλαδή των καταστημάτων επιφάνειας 100 έως 400 τετραγωνικών μέτρων, αυξήθηκαν κατά 8,8%, με τον τζίρο τους να πλησιάζει τα 1,9 δισ. ευρώ.

Πρόκειται για τον υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης μεταξύ όλων των τύπων καταστημάτων, καθώς ξεπέρασε ακόμη και τα υπερμάρκετ, που σημείωσαν αύξηση 8,5%. Τα μεγάλα και τα μικρά σούπερ μάρκετ κινήθηκαν με 5,5% και 5,6% αντίστοιχα. Τα superettes αντιπροσωπεύουν πλέον το 14,8% των συνολικών πωλήσεων της οργανωμένης λιανικής, οι οποίες στο εννεάμηνο έφτασαν τα 12,864 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 6,4%.

Η NielsenIQ εκτιμά ότι η ενίσχυση των μικρών καταστημάτων υποδηλώνει πιθανή μεταφορά πωλήσεων από το παραδοσιακό κανάλι. Ως βασικά αίτια αναφέρει τις χαμηλότερες τιμές, το ευέλικτο ωράριο και την ποικιλία προϊόντων που καλύπτει τις ανάγκες της γειτονιάς.

Η αγορά των 5 δισ. ευρώ

Το διακύβευμα είναι μεγάλο. Σύμφωνα με την ICAP CRIF, η ευρύτερη αγορά της παραδοσιακής μικρής λιανικής (περίπτερα, ψιλικατζίδικα, ανεξάρτητα μίνι μάρκετ και παντοπωλεία) είχε το 2023 ετήσιο τζίρο περίπου 5,15 δισ. ευρώ, από τα οποία περίπου 2,22 δισ. αφορούσαν περίπτερα και ψιλικατζίδικα.

Ο τζίρος αυτός δεν μπορεί να μεταφερθεί εξ ολοκλήρου στις μεγάλες αλυσίδες, αφού σημαντικό μέρος των πωλήσεων των παραδοσιακών σημείων προέρχεται από καπνικά προϊόντα, ενώ τα όρια ανάμεσα στις κατηγορίες καταστημάτων δεν είναι απολύτως σαφή. Παραμένει, ωστόσο, μεγάλο πεδίο ανταγωνισμού στις μικρές και συχνές αγορές: νερό, αναψυκτικά, σνακ, γαλακτοκομικά και άλλα προϊόντα καθημερινής ανάγκης.

Η τάση είχε ήδη διαμορφωθεί το 2025, όταν τα superettes αύξησαν τις πωλήσεις τους κατά 9%, ενώ τα περίπτερα και τα ψιλικατζίδικα υποχώρησαν κατά 2,8% στο καλάθι προϊόντων που παρακολουθεί η NielsenIQ. Η αντίθετη πορεία ενισχύει την εκτίμηση για μετακίνηση της καταναλωτικής δαπάνης, χωρίς όμως να επιτρέπει ακριβή υπολογισμό.

Η ΑΒ Βασιλόπουλος

Από τους πιο δραστήριους παίκτες είναι η ΑΒ Βασιλόπουλος, που έχει κάνει τη δικαιόχρηση βασικό άξονα της στρατηγικής της. Ο CEO Νίκος Λαβίδας έχει παρουσιάσει σχέδιο για 900 καταστήματα έως το 2028, με το μεγαλύτερο μέρος να λειτουργεί μέσω συνεργατών. Η αλυσίδα διαθέτει πάνω από 700 σημεία πώλησης, εκ των οποίων περισσότερα από 470 με δικαιόχρηση, με στόχο τα 500 έως το τέλος του 2026. Καθοριστικό ρόλο παίζουν τα ΑΒ Shop & Go, που φέρνουν την εταιρεία σε περισσότερες γειτονιές και σημεία αυξημένης κίνησης.

Η METRO

Στην ίδια αγορά επενδύει η METRO μέσω των My market Local. Ο επικεφαλής του ομίλου, Αριστοτέλης Παντελιάδης, έχει προαναγγείλει τουλάχιστον 30 νέα καταστήματα το 2026, με στόχο να φτάσουν τα 100 έως το τέλος της χρονιάς. Η δικαιόχρηση είναι το βασικό εργαλείο επέκτασης, με παρουσία στην Αττική, τη Θεσσαλονίκη, άλλες πόλεις και τουριστικές περιοχές.

Η Μασούτης και η Κρητικός

Διαφορετική είναι η αφετηρία της Μασούτης, που με την εξαγορά της ΑΝΕΔΗΚ Κρητικός ενισχύει τη γεωγραφική της παρουσία και αποκτά πρόσβαση σε εκτεταμένο δίκτυο συνεργαζόμενων καταστημάτων. Όπως ανέφερε ο Θεόδωρος Γεροστεργιούδης, το νέο σχήμα διαθέτει περίπου 800 εταιρικά και 600 συνεργαζόμενα σημεία πώλησης, μεγέθη που αφορούν ολόκληρο το δίκτυο και όχι μόνο τα μικρά καταστήματα. Σε αντίθεση με τις δύο προηγούμενες, η Μασούτης δεν θεωρεί τη δικαιόχρηση κύριο μοχλό και εξετάζει τα διαφορετικά μοντέλα συνεργασίας της Κρητικός.

Οι υπόλοιποι διεκδικητές

Στη μάχη συμμετέχουν και αλυσίδες χτισμένες γύρω από τις μικρές καθημερινές αγορές. Η OK! Anytime Markets, με πρόεδρο και διευθύνουσα σύμβουλο τη Δέσποινα Ξυνού, ξεπερνά τα 163 καταστήματα, έχει προσθέσει δέκα νέα σημεία και σχεδιάζει άλλα τέσσερα, ανακαινίζει επτά καταστήματα και δημιουργεί νέο κέντρο εφοδιαστικής στη Βόρεια Ελλάδα, με λειτουργία από τις αρχές του 2027.

Στα μικρά καταστήματα στοχεύει και η Bazaar του Γιώργου Βερούκα, με σημεία έως 400 τ.μ. σε πυκνοκατοικημένες γειτονιές και τουριστικές περιοχές. Με κύκλο εργασιών 261,47 εκατ. ευρώ το 2025, έχει προγραμματίσει επενδύσεις 1,5–2 εκατ. ευρώ για το 2026 και περίπου 3 εκατ. ευρώ για το 2027, ενώ στην επέκτασή της εντάσσεται και η απόκτηση τριών καταστημάτων της Grocery 362.

Διαβάστε ακόμη: