Η Κομισιόν στρέφει πλέον αποφασιστικά το βλέμμα της στο χάσμα μεταξύ εκπαίδευσης και αγοράς εργασίας, ένα πρόβλημα που έχει γίνει κρίσιμο στην εποχή της AI. Στο φθινοπωρινό πακέτο του European Semester για το 2026, η Κομισιόν εντάσσει για πρώτη φορά συγκεκριμένες συστάσεις για το ανθρώπινο κεφάλαιο, αναγνωρίζοντας ότι οι ελλείψεις δεξιοτήτων αποτελούν βασικό τροχοπέδη για την ευρωπαϊκή οικονομία.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Επιτροπής, η παραγωγικότητα στην ΕΕ έχει μείνει πρακτικά στάσιμη την τελευταία δεκαετία, την ώρα που στις ΗΠΑ αυξάνεται σταθερά λόγω της ταχύτερης υιοθέτησης και ανάπτυξης τεχνολογιών. Η διαφορά αυτή μεταφράζεται σε υστέρηση ανταγωνιστικότητας και χαμηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης για την Ευρώπη.

7 εκατομμύρια εργαζόμενοι θα χρειαστούν δεξιότητες ΤΝ μέχρι το 2027

Η Κομισιόν εκτιμά ότι μέχρι το 2027 η αγορά εργασίας της ΕΕ θα χρειάζεται 7 εκατομμύρια εργαζόμενους που να μπορούν να εφαρμόζουν μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης. Για να γίνει αυτό, απαιτούνται βασικές μαθηματικές και τεχνολογικές δεξιότητες, οι οποίες όμως σήμερα έχουν υποχωρήσει σημαντικά στον μαθητικό πληθυσμό των κρατών-μελών.

Παρατηρητήριο Δεξιοτήτων και Επιτροπή Υψηλού Επιπέδου

Για να αντιμετωπιστούν τα κενά, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε δύο νέες πρωτοβουλίες:

  • Παρατηρητήριο Δεξιοτήτων, το οποίο θα χαρτογραφεί σε πραγματικό χρόνο τις ελλείψεις σε ειδικότητες και επαγγέλματα.
  • Επιτροπή Υψηλού Επιπέδου, με συμμετοχή επιχειρήσεων και εκπαιδευτικών φορέων, ώστε να υπάρχει συνεχής ενημέρωση για τις άμεσες ανάγκες της αγοράς εργασίας.

Τέσσερις δεσμευτικές συστάσεις προς τα κράτη-μέλη

Τα κράτη-μέλη καλούνται να αναλάβουν δράση σε τέσσερις κρίσιμους άξονες:

  1. Αναστροφή της πτώσης των μαθηματικών δεξιοτήτων
    Χωρίς βασικά μαθηματικά, δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική κατανόηση και χρήση τεχνητής νοημοσύνης.
  2. Ενίσχυση STEM σε όλες τις εκπαιδευτικές βαθμίδες
    Θετικές επιστήμες, τεχνολογία, μηχανική και μαθηματικά γίνονται πλέον κεντρική προτεραιότητα.
  3. Συμπράξεις κράτους – επιχειρήσεων για επενδύσεις στην εκπαίδευση
    Η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η επένδυση στις δεξιότητες αποδίδει πολλαπλάσια: στην οικονομία, στην ανταγωνιστικότητα και στο βιοτικό επίπεδο.
  4. Στοχευμένες πολιτικές που να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της αγοράς
    Η επανακατάρτιση και αναβάθμιση δεξιοτήτων πρέπει να «κουμπώνει» στις ανάγκες των επιχειρήσεων.

Οι συστάσεις θα συζητηθούν τον Μάρτιο στο Συμβούλιο Εκπαίδευσης και αναμένεται να τεθούν και στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, αποκτώντας πολιτικό βάρος κορυφής.

Καθοριστικός ρόλος για τον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό

Οι συστάσεις για το ανθρώπινο κεφάλαιο θα αποτελέσουν τον κορμό του σχεδιασμού για τον επόμενο Πολυετή Προϋπολογισμό της ΕΕ (MFF).

Όπως εξήγησε η αντιπρόεδρος της Κομισιόν Ροξάνα Μινζάτου, οι επενδύσεις στις δεξιότητες θα καθορίσουν τόσο τα εθνικά σχέδια των κρατών-μελών όσο και τη στρατηγική κατανομής πόρων της Ένωσης από το 2026 και μετά.

Χαμηλές αποδοχές και αποκλεισμός εκατομμυρίων από την αγορά εργασίας

Η έκθεση Joint Employment Report αποκαλύπτει ότι:

  • 1 στους 5 εργαζόμενους στην ΕΕ παραμένει χαμηλά αμειβόμενος.
  • Περίπου 50 εκατομμύρια άνθρωποι βρίσκονται εκτός αγοράς εργασίας – κυρίως γυναίκες, μετανάστες και νέοι.
  • Πολλές από τις νέες θέσεις χαρακτηρίζονται χαμηλής ποιότητας και δεν συμβάλλουν στην ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι μόνο με αναβάθμιση δεξιοτήτων και καλύτερη αντιστοίχιση εκπαίδευσης – εργασίας μπορεί η Ευρώπη να κλείσει το παραγωγικό χάσμα με τις ΗΠΑ και να αποφύγει περαιτέρω απώλεια δυναμικής.

Διαβάστε ακόμη: