Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε χθες το βράδυ ότι διακόπτει την προσπάθεια των ΗΠΑ να καθοδηγούν τα ακινητοποιημένα πλοία έξω από τα Στενά του Ορμούζ, ώστε να δοθεί χρόνος για μια συμφωνία που θα τερματίσει τον πόλεμο στο Ιράν, μολονότι ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμένων από τις αμερικανικές δυνάμεις θα παραμείνει σε ισχύ.
Εν τω μεταξύ, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, συναντήθηκε με τον Κινέζο ομόλογό του, Γουάνγκ Γι, στο Πεκίνο το πρωί της Τετάρτης, σύμφωνα με το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων Xinhua, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Ήταν η πρώτη φορά από την έναρξη του πολέμου που ο Αραγτσί ταξίδεψε στην Κίνα, της οποίας οι στενοί οικονομικοί και πολιτικοί δεσμοί με την Τεχεράνη της δίνουν μια μοναδική θέση επιρροής.
Νωρίτερα στην Ουάσινγκτον, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο είχε εκφράσει την ελπίδα ότι το Πεκίνο θα επαναλάμβανε στην Τεχεράνη την ανάγκη να απελευθερώσει τον κλοιό του στα στενά, τα οποία αποτελούν ζωτικής σημασίας πλωτή οδό για την παγκόσμια ενέργεια.
Το ουσιαστικό κλείσιμο των στενών από το Ιράν, μέσω των οποίων περνούσαν σημαντικές προμήθειες πετρελαίου και φυσικού αερίου πριν από τον πόλεμο, μαζί με λιπάσματα και άλλα πετρελαϊκά προϊόντα, έχει εκτοξεύσει τις τιμές των καυσίμων και έχει κλονίσει την παγκόσμια οικονομία. Η απόσπαση του ελέγχου του Ιράν θα του στερούσε την κύρια πηγή μόχλευσης, καθώς ο Τραμπ απαιτεί μια σημαντική ανατροπή του αμφιλεγόμενου πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης.
Οι ΗΠΑ αναστέλλουν τις τελευταίες προσπάθειες για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ
Ο Τραμπ ανακοίνωσε την απόφαση σε μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, λέγοντας ότι η τελευταία προσπάθεια — η οποία ξεκίνησε τη Δευτέρα — θα διακοπεί για ένα σύντομο χρονικό διάστημα για να διαπιστωθεί εάν θα μπορούσε να οριστικοποιηθεί μια συμφωνία με την Τεχεράνη για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι η κίνηση αυτή βασίστηκε «στο αίτημα του Πακιστάν και άλλων χωρών, στην τεράστια στρατιωτική επιτυχία που είχαμε κατά τη διάρκεια της εκστρατείας κατά του Ιράν και, επιπλέον, στο γεγονός ότι έχει σημειωθεί μεγάλη πρόοδος προς μια πλήρη και οριστική συμφωνία με τους εκπροσώπους του Ιράν».
Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό ή περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την πρόοδο των διαπραγματεύσεων που ανέφερε ο Τραμπ. Φαινόταν ότι είχαν σε μεγάλο βαθμό βαλτώσει στη σύγκρουση που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξαπέλυσαν επιθέσεις κατά του Ιράν.
Αμερικανοί αξιωματούχοι δηλώνουν ότι η εκεχειρία τηρείται, παρά τις επιθέσεις στα ΗΑΕ
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, βασικός σύμμαχος των ΗΠΑ στον Περσικό Κόλπο, ανακοίνωσαν ότι δέχτηκαν επίθεση από ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους για δεύτερη ημέρα την Τρίτη.
Ωστόσο, οι στρατιωτικοί ηγέτες των ΗΠΑ και ο Ρούμπιο επέμειναν ότι η σχεδόν ενός μήνα εκεχειρία εξακολουθούσε να ισχύει και ότι -ενώ η σύγκρουση δεν έχει επιλυθεί- η αρχική μεγάλη στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν έχει ολοκληρωθεί.
Πριν από την ανακοίνωση του Τραμπ, ο Ρούμπιο δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου στον Λευκό Οίκο ότι για να επιτευχθεί ειρήνη, το Ιράν πρέπει να συμφωνήσει με τις απαιτήσεις του Τραμπ για το πυρηνικό του πρόγραμμα και επίσης να συμφωνήσει στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
«Θα προτιμούσαμε την οδό της ειρήνης», είπε ο Ρούμπιο.
Ο Ρούμπιο περιέγραψε επίσης την προ ημερών προσπάθεια των ΗΠΑ να ανοίξουν ξανά το στενό για τη θαλάσσια κυκλοφορία ως αμυντική επιχείρηση, με στόχο να βοηθήσει χιλιάδες άμαχους ναυτικούς που έχουν αποκλειστεί εκεί λόγω του πολέμου.
«Κάθονται σε αδιέξοδο, είναι απομονωμένοι, λιμοκτονούν, είναι ευάλωτοι», είπε ο Ρούμπιο. «Τουλάχιστον 10 ναύτες έχουν ήδη πεθάνει ως αποτέλεσμα».
Τη Δευτέρα, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι άνοιξαν μια λωρίδα και βύθισαν έξι μικρά ιρανικά σκάφη που είχαν απειλήσει εμπορικά πλοία. Μέχρι στιγμής, μόνο δύο εμπορικά πλοία είναι γνωστό ότι έχουν περάσει από τη νέα διαδρομή που φυλάσσεται από τις ΗΠΑ, ενώ εκατοντάδες άλλα έχουν παγιδευτεί στον Περσικό Κόλπο.
Το Ιράν λέει ότι η νέα προσπάθεια των ΗΠΑ παραβιάζει την εκεχειρία
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ και ο στρατηγός Νταν Κέιν, ανώτατος αξιωματικός του αμερικανικού στρατού, δήλωσαν σε συνέντευξη Τύπου ότι οι ανανεωμένες επιθέσεις του Ιράν δεν είχαν φτάσει στο κατώφλι αυτού που ο Κέιν αποκάλεσε «μεγάλες πολεμικές επιχειρήσεις». Είπε ότι η Τρίτη ήταν μια «πιο ήσυχη» μέρα στα στενά.
Στον Λευκό Οίκο, ο Ρούμπιο δήλωσε ότι οι συγκρούσεις με το Ιράν που σχετίζονται με τις αμερικανικές προσπάθειες για το άνοιγμα των Στενών ήταν «αμυντικού χαρακτήρα».
«Δεν υπάρχουν πυροβολισμοί εκτός αν μας πυροβολήσουν στην αρχή, εντάξει;» είπε ο Ρούμπιο. «Δεν τους επιτιθέμεθα».
Ο πρόεδρος του κοινοβουλίου και επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν, Μοχάμεντ Μπαγκέρ Καλιμπάφ, άφησε να εννοηθεί ότι το Ιράν δεν έχει ακόμη ανταποκριθεί πλήρως στην προσπάθεια των ΗΠΑ να ανοίξει ξανά η πλωτή οδός.
«Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι η συνέχιση του status quo είναι απαράδεκτη για την Αμερική, ενώ εμείς δεν έχουμε καν ξεκινήσει ακόμα», ανέφερε σε μια ανάρτηση στο X. Η δήλωσή του δεν ανέφερε τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, οι οποίες τώρα έχουν τη μορφή διαβίβασης μηνυμάτων μέσω του Πακιστάν.
Αμφισβητώντας τον ισχυρισμό της Ουάσινγκτον ότι βύθισε έξι ιρανικά σκάφη, ένας Ιρανός στρατιωτικός διοικητής δήλωσε ότι δύο μικρά πολιτικά φορτηγά σκάφη χτυπήθηκαν τη Δευτέρα, σκοτώνοντας πέντε πολίτες, μετέδωσε η κρατική τηλεόραση του Ιράν.
Ο Κέιν, ο κορυφαίος στρατηγός των ΗΠΑ που υπηρετεί ως πρόεδρος του Κοινού Επιτελείου Στρατού, δήλωσε ότι περισσότερα από 100 αμερικανικά στρατιωτικά αεροσκάφη περιπολούν τον ουρανό πάνω από τα Στενά. Οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει ναυτικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια από τις 13 Απριλίου, στερώντας από την Τεχεράνη τα έσοδα από το πετρέλαιο που χρειάζεται για να στηρίξει την προβληματική οικονομία της.
Μέχρι στιγμής, μόνο δύο πολιτικά πλοία και τα δύο με αμερικανική σημαία, είναι γνωστό ότι έχουν περάσει από τα Στενά στο πλαίσιο της λωρίδας που οι ΗΠΑ ισχυρίζονται ότι έχουν δημιουργήσει. Η ναυτιλιακή εταιρεία Maersk δήλωσε ότι ένα από αυτά, ένα μεταφορικό μέσο που εκμεταλλεύεται, βγήκε από το στενό με ασφάλεια τη Δευτέρα με αμερικανική στρατιωτική βοήθεια.
Πρώην στρατιωτικοί αξιωματικοί έχουν δηλώσει ότι το άνοιγμα της πλωτής οδού, η οποία έχει πλάτος μόλις 34 χιλιόμετρα, θα ήταν επικίνδυνο και εξαιρετικά δύσκολο , ακόμη και με στρατιωτική συνοδεία, την οποία οι ΗΠΑ δεν παρέχουν τώρα.
Η Hapag-Lloyd AG, μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στον κόσμο, δήλωσε σε ανακοίνωσή της ότι η αξιολόγηση κινδύνου «παραμένει αμετάβλητη» και ότι οι διελεύσεις μέσω των στενών «προς το παρόν δεν είναι δυνατές για τα πλοία μας».
Το Ιράν έχει επιτεθεί σε πλοία που προσπαθούν να διέλθουν χωρίς να ακολουθήσουν τη δική του διαδρομή στο βόρειο τμήμα των στενών, κατά μήκος της ιρανικής ακτογραμμής. Αυτό περιλαμβάνει τον έλεγχο από τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν και, σε ορισμένες περιπτώσεις, την καταβολή πληρωμής.
Η εγκεκριμένη από τις ΗΠΑ διαδρομή, διέρχεται από τα χωρικά ύδατα του Ομάν στα νότια.
Διαβάστε ακόμη:
- Coca-Cola HBC: Στα 59,5 ευρώ ανεβάζει την τιμή στόχο η Eurobank Equities
- Yπόθεση απάτης και υπεξαίρεσης κοινοτικών κονδυλίων που θα συνταράξει την κοινή γνώμη
- Στη φάκα των φορολογικών αρχών βαρβάτη περίπτωση πλαστών και εικονικών τιμολογίων
- Το ΠΑΣΟΚ ζητά εκλογές για να διατηρήσει τη δεύτερη θέση αν δεν μπορέσει να χτυπήσει πρωτιά

