Έντονο προβληματισμό στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις προκαλεί ο εντοπισμός θαλάσσιου drone στη Λευκάδα, σε ένα περιστατικό που αντιμετωπίζεται με ιδιαίτερη σοβαρότητα από στρατιωτικές και διπλωματικές πηγές.
Το μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας (USV) εντοπίστηκε από ψαράδες μέσα σε θαλάσσιο σπήλαιο κοντά στο Ακρωτήριο Δουκάτο, στο νοτιοδυτικό άκρο της Λευκάδας, ενώ οι πρώτες εκτιμήσεις το συνδέουν με ουκρανικής προέλευσης τεχνολογία.
Από την πρώτη στιγμή, οι ελληνικές αρχές ξεκίνησαν έρευνα για την προέλευση, τις δυνατότητες και τον πιθανό επιχειρησιακό ρόλο του drone, καθώς η υπόθεση χαρακτηρίζεται εξαιρετικά ασυνήθιστη.
Το σπήλαιο αλλάζει τα δεδομένα
Το στοιχείο που έχει σημάνει τον μεγαλύτερο συναγερμό είναι το σημείο όπου βρέθηκε το USV. Το γεγονός ότι εντοπίστηκε μέσα σε σπηλιά και όχι ανοιχτά στη θάλασσα ενισχύει τα σενάρια ότι το drone δεν κατέληξε εκεί τυχαία.
Στελέχη με γνώση τέτοιων επιχειρησιακών μέσων θεωρούν πιθανό το ενδεχόμενο να είχε μεταφερθεί ή καθοδηγηθεί στο συγκεκριμένο σημείο με στόχο την απόκρυψη μέχρι τη στιγμή που θα χρησιμοποιούνταν επιχειρησιακά.
Μάλιστα, εξετάζεται ακόμη και το σενάριο να μεταφέρθηκε στην περιοχή από άλλο σκάφος και να αφέθηκε σκόπιμα στο σπήλαιο, ώστε να παραμείνει αθέατο.
Ένα δεύτερο ενδεχόμενο αφορά πιθανή απώλεια δορυφορικής σύνδεσης ή προσανατολισμού. Ακόμη όμως και σε αυτήν την περίπτωση, στρατιωτικές πηγές σημειώνουν ότι η κατάληξη στο συγκεκριμένο σημείο δημιουργεί ερωτήματα, καθώς πρόκειται για φυσικό χώρο που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως πρόχειρο κρησφύγετο.
Εκρηκτικά και αναμμένη μηχανή
Το περιστατικό απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα όταν διαπιστώθηκε ότι το θαλάσσιο drone έφερε εκρηκτικά, τα οποία απενεργοποιήθηκαν από πυροτεχνουργούς με τη συνδρομή των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το USV φέρεται να εντοπίστηκε με τη μηχανή του σε λειτουργία, στοιχείο που ενισχύει τα ερωτήματα γύρω από την αποστολή που πιθανόν εκτελούσε.
Η ύπαρξη εκρηκτικών ουσιαστικά αποκλείει το ενδεχόμενο να επρόκειτο απλώς για μέσο επιτήρησης ή αναγνώρισης. Αντιθέτως, όλα δείχνουν ότι προοριζόταν για επιθετική χρήση.
Στρατιωτικοί αναλυτές σημειώνουν ότι τέτοιου τύπου θαλάσσια drones έχουν αλλάξει τα δεδομένα στις σύγχρονες ασύμμετρες επιχειρήσεις, καθώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν για επιθέσεις σε πλοία, λιμενικές εγκαταστάσεις ή κρίσιμες υποδομές.
Το σενάριο του “σκιώδους στόλου”
Οι ελληνικές αρχές εξετάζουν σοβαρά το ενδεχόμενο το drone να σχετιζόταν με επιχειρήσεις κατά του λεγόμενου “σκιώδους στόλου” δεξαμενόπλοιων που μεταφέρουν ρωσικό πετρέλαιο παρακάμπτοντας τις δυτικές κυρώσεις.
Το συγκεκριμένο μοντέλο φέρεται να προσομοιάζει με ουκρανικής κατασκευής drone τύπου Magura V3, το οποίο έχει χρησιμοποιηθεί εκτεταμένα στη Μαύρη Θάλασσα εναντίον ρωσικών στόχων.
Το Magura μπορεί να διανύσει έως και 800 χιλιόμετρα, να αναπτύξει ταχύτητα περίπου 80 χιλιομέτρων την ώρα και να παραμείνει επιχειρησιακά ενεργό για περίπου 60 ώρες.
Με δεδομένο ότι η Λευκάδα απέχει περίπου 1.500 χιλιόμετρα από τη Μαύρη Θάλασσα, εξετάζεται το ενδεχόμενο το drone να μεταφέρθηκε κοντά στην περιοχή από άλλο μέσο και να περίμενε κατάλληλο στόχο.
Η ύπαρξη πυροκροτητών ενισχύει αυτή την εκδοχή, καθώς θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για προσέγγιση και πρόσκρουση σε δεξαμενόπλοιο.
Ανοιχτό και το σενάριο λαθρεμπορίου
Παράλληλα, οι αρχές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο το USV να σχετίζεται με κυκλώματα λαθρεμπορίου ή διακίνησης ναρκωτικών.
Τα τελευταία χρόνια, η χρήση μη επανδρωμένων σκαφών σε παράνομες δραστηριότητες αυξάνεται διεθνώς, καθώς επιτρέπουν μεταφορές χωρίς φυσική παρουσία πληρώματος και με μικρότερο κίνδυνο εντοπισμού.
Για τον λόγο αυτό, η έρευνα επεκτείνεται τόσο στο επιχειρησιακό όσο και στο ποινικό σκέλος, ενώ οι ελληνικές υπηρεσίες ασφαλείας επιχειρούν να χαρτογραφήσουν πλήρως τη διαδρομή, τις δυνατότητες και την αποστολή του συγκεκριμένου θαλάσσιου drone.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι το περιστατικό έχει ήδη ανοίξει μια νέα συζήτηση γύρω από την ασφάλεια στη Μεσόγειο και τη σταδιακή εμφάνιση νέων μορφών απειλής ακόμη και κοντά στις ελληνικές ακτές.
