Η εικόνα του Ευρωπαίου επιτρόπου Άμυνας και Διαστήματος Andrius Kubilius να περπατά σε μια μέχρι πρότινος ανενεργή στρατιωτική εγκατάσταση στην Αττική δεν είχε μόνο συμβολικό χαρακτήρα. Αντιθέτως, αποτύπωσε με σαφή τρόπο τη νέα κατεύθυνση της Ευρώπης στον τομέα της ασφάλειας, των κρίσιμων υποδομών και των στρατηγικών επικοινωνιών.
Στο συγκεκριμένο σημείο κατασκευάζεται πλέον ένα από τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά κέντρα ασφαλών δορυφορικών επικοινωνιών, το ελληνικό GOVSATCOM Hub, το οποίο αναβαθμίζει τη θέση της χώρας στον πυρήνα της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφαλείας.
Η Ελλάδα δεν συμμετέχει απλώς σε ένα ακόμη τεχνολογικό πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με το GOVSATCOM αποκτά επιχειρησιακό και γεωπολιτικό ρόλο σε έναν τομέα που συνδέεται άμεσα με την άμυνα, την κυβερνοασφάλεια, τη διαχείριση κρίσεων και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης.
Το μήνυμα των Βρυξελλών προς την Αθήνα
Η επίσκεψη του Ευρωπαίου επιτρόπου πραγματοποιήθηκε μαζί με τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης Dimitris Papastergiou και θεωρήθηκε ισχυρό πολιτικό μήνυμα για τη σημασία που αποδίδει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ελληνική συμμετοχή.
Το έργο εντάσσεται στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα GOVSATCOM, το οποίο δημιουργεί ένα πανευρωπαϊκό δίκτυο ασφαλών δορυφορικών επικοινωνιών για κυβερνητικές και επιχειρησιακές ανάγκες.
Στόχος είναι η παροχή κρυπτογραφημένων και ανθεκτικών επικοινωνιών για ένοπλες δυνάμεις, υπηρεσίες ασφαλείας, πολιτική προστασία και κρατικές δομές σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση ακόμη και σε περιβάλλον κρίσης ή υβριδικών απειλών.
Το πρόγραμμα προβλέπεται να παραμείνει ενεργό έως το 2051 και θεωρείται κρίσιμο για τη μελλοντική στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης.
Γιατί επελέγη η Ελλάδα
Η επιλογή της Ελλάδας μόνο τυχαία δεν θεωρείται στις Βρυξέλλες. Η χώρα μαζί με τη Γερμανία επιλέχθηκαν για να φιλοξενήσουν τις βασικές επίγειες υποδομές του συστήματος GOVSATCOM.
Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας δίνει ιδιαίτερη στρατηγική αξία στο έργο, καθώς βρίσκεται στο σταυροδρόμι Ευρώπης, Ανατολικής Μεσογείου, Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής.
Για την ΕΕ, η ανάπτυξη ασφαλών δορυφορικών υποδομών στην περιοχή ενισχύει την επιχειρησιακή ανθεκτικότητα και μειώνει τις εξαρτήσεις από εξωευρωπαϊκά δίκτυα και τρίτους παρόχους.
Το ελληνικό Hub αναπτύσσεται πάνω σε υφιστάμενη στρατιωτική υποδομή στην Αττική και χρηματοδοτείται από εθνικούς πόρους. Το έργο περιλαμβάνει πλήρη αναβάθμιση εγκαταστάσεων, νέα ασφαλή δίκτυα επικοινωνιών, συστήματα κυβερνοασφάλειας και υποδομές υψηλής επιχειρησιακής προστασίας.
Η σύνδεση με το ευρωπαϊκό “διαστημικό μέλλον”
Το GOVSATCOM δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως ένα απλό τεχνικό πρόγραμμα επικοινωνιών. Συνδέεται άμεσα με το μελλοντικό ευρωπαϊκό σύστημα IRIS², μέσω του οποίου η Ευρώπη επιδιώκει να αποκτήσει δική της ασφαλή και κυρίαρχη δορυφορική συνδεσιμότητα.
Υπό αυτό το πρίσμα, το ελληνικό Hub μπορεί να εξελιχθεί σε βασικό επιχειρησιακό κέντρο ασφαλών δορυφορικών υπηρεσιών για ολόκληρη τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και την Ανατολική Μεσόγειο.
Στην πράξη, οι υποδομές θα μπορούν να λειτουργούν ακόμη και όταν συμβατικά δίκτυα καταρρεύσουν λόγω φυσικών καταστροφών, κυβερνοεπιθέσεων ή πολεμικών συνθηκών.
Το νέο γεωπολιτικό αποτύπωμα της χώρας
Κατά την επίσκεψη παρουσιάστηκαν τόσο οι νέες εγκαταστάσεις όσο και οι δυνατότητες διασύνδεσής τους με το Στρατηγείο Διοικήσεως Ανατολικής Μεσογείου (ΣΔΑΜ), γεγονός που δείχνει τη στενή σύνδεση του έργου με την αμυντική διάσταση της ευρωπαϊκής πολιτικής ασφαλείας.
Ο επίτροπος Andrius Kubilius δήλωσε ότι η Ελλάδα αποτελεί «ισχυρό παράδειγμα» για τα κράτη-μέλη της ΕΕ και του ΝΑΤΟ ως προς την ανάπτυξη αμυντικών δυνατοτήτων τόσο στο έδαφος όσο και στο διάστημα.
Από την πλευρά του, ο Dimitris Papastergiou υπογράμμισε ότι η χώρα αποκτά ουσιαστικό ρόλο στην ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλών επικοινωνιών και μετατρέπεται σε κόμβο στρατηγικής σημασίας για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το GOVSATCOM εντάσσεται παράλληλα σε μια ευρύτερη ελληνική στρατηγική που περιλαμβάνει επενδύσεις σε data centers, υποθαλάσσια καλώδια, δίκτυα νέας γενιάς και διαστημικές υποδομές.
Η ουσία, όμως, βρίσκεται αλλού: η Ευρώπη επιχειρεί πλέον να αποκτήσει δικές της κυρίαρχες υποδομές ασφαλών επικοινωνιών, περιορίζοντας εξαρτήσεις από τρίτες χώρες και μη ευρωπαϊκά συστήματα.
Και μέσα σε αυτή τη νέα γεωπολιτική πραγματικότητα, η Ελλάδα παύει να είναι απλώς σημείο διέλευσης. Μετατρέπεται σταδιακά σε κρίσιμο επιχειρησιακό και στρατηγικό κόμβο της νέας ευρωπαϊκής πολιτικής ασφαλείας στην Ανατολική Μεσόγειο.
