Ηταν καλοκαίρι του 2020, όταν ένα επιφώνημα έκπληξης συνόδευσε την είδηση της εξαγοράς της InstaShop έναντι του αστρονομικού ποσού των 360 εκατ. δολ. Ο Γιάννης Τσιώρης και η Ιωάννα Αγγελιδάκη είχαν κλείσει αυτό που πολλοί αποκαλούσαν τότε ως το απόλυτα «χρυσό» ντιλ, σηματοδοτώντας την υψηλότερη στην ιστορία συναλλαγή ελληνικής startup. «Δεν το συνειδητοποίησα ακριβώς, ένιωσα ανακούφιση αλλά και λίγη θλίψη», λέει στην «Κ» ο κ. Τσιώρης, καθώς ανακαλεί στη μνήμη του τη στιγμή που έβαζε την υπογραφή του για την πώληση της εταιρείας στη γερμανική Delivery Hero. «Ναι, γιατί δίνεις κάτι δικό σου, κάτι που αγαπάς και έχτισες με τα “χέρια” σου. Ανακούφιση γιατί έφτασε στο τέλος της όλη αυτή η έντονη περίοδος διαπραγμάτευσης». Ο ίδιος δεν είχε φανταστεί πως τελικά το εγχείρημά τους, η υπηρεσία online delivery ειδών σούπερ μάρκετ που έφτιαξαν στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, θα απέδιδε τόσους καρπούς. «Ηθελα να δημιουργήσω. Δεν είχα και μεγάλες υποχρεώσεις, οπότε μπορούσα να ρισκάρω, να ξεκινήσω κάτι δικό μου». Το κεφάλαιο της InstaShop για εκείνον έκλεισε πριν από κάποια χρόνια, αποφασίζοντας να τραβήξει τον δικό του δρόμο. Ενα δρόμο που περιλάμβανε νέα εγχειρήματα στον χώρο της τεχνολογίας –με τη δημιουργία της Revotech και της πλατφόρμας Re18 Health– αλλά και, εσχάτως, κάποιες δόσεις τηλεοπτικής λάμψης, με τη συμμετοχή του στο σόου «Dragon’s Den».

Οι περισσότεροι από όσους έκλεισαν «χρυσά» ντιλ φιλοδοξούσαν να ανατρέψουν –κυριολεκτικά– τα πάντα στους κλάδους με τους οποίους καταπιάστηκαν. Κάποιοι το έπραξαν αθόρυβα και σταθερά. Αλλοι, με το εκρηκτικό τους ταμπεραμέντο, δεν δίστασαν να αναμετρηθούν με ισχυρούς παίκτες, όχι μόνο για να κάνουν πράξη τα επιχειρηματικά τους πλάνα, αλλά και για να τα υπερασπιστούν μέχρι τέλους.

O πρώτος μονόκερος

Εχουν περάσει σχεδόν τέσσερα χρόνια από τότε που η αμερικανική τράπεζα JPMorgan απέκτησε το 48,5% της Viva Wallet έναντι σχεδόν 1 δισ. ευρώ. Το πρώτο ελληνικό unicorn ήταν γεγονός, όλοι ήταν ικανοποιημένοι. Ακόμη και οι φωτογραφίες στον απόηχο του ντιλ έδειχναν τον Τζέιμι Ντάιμον της JPMorgan, με ένα ασυνήθιστα casual look, να ποζάρει ιδιαίτερα ευδιάθετος στο πλευρό των πρωταγωνιστών Χάρη Καρώνη και Μάκη Αντύπα. Ηταν ένα στιγμιότυπο που αποτύπωνε την αρχική ευφορία, ένα κλίμα –θα έλεγε κανείς– συμπόρευσης, που τελικά εξελίχθηκε σε μια σφοδρή δικαστική αντιπαράθεση. Παρά τις διαμάχες, η συμφωνία δεν παύει να συγκαταλέγεται στα μεγαλύτερα ντιλ του οικοσυστήματος, αποτελώντας ένα σημαντικό ορόσημο στην πολυετή και ανατρεπτική διαδρομή της Viva. Διαδρομή που ξεκίνησε για εκείνη το μακρινό 2000 ως εταιρεία λογισμικού, μετεξελίχθηκε σε εταιρεία ηλεκτρονικών συναλλαγών και δύο δεκαετίες αργότερα εξασφάλισε τραπεζική άδεια μέσω της εξαγοράς της Praxia Bank.

Οι Ελληνες startuppers με τα «χρυσά» ντιλ-1
Ο Γιάννης Τσιώρης της InstaShop, η οποία εξαγοράστηκε από τη γερμανική Delivery Hero, έναντι 360 εκατ. δολαρίων.

Το ταξίδι δεν ήταν εύκολο ούτε για την εταιρεία αγροτεχνολογίας Augmenta. Ηταν μια διαδρομή με δυσκολίες, αγωνίες, ακόμη και… αιφνιδιαστικά τηλεφωνήματα από πελάτες εκτός Ελλάδος, όταν έξαλλοι, αργά το βράδυ, ζητούσαν εξηγήσεις γιατί το προϊόν δεν δουλεύει σωστά. Η ομάδα ανέπτυξε ένα σύστημα που εγκαθίσταται στην οροφή των τρακτέρ και με τη βοήθεια της ΑΙ αντιλαμβάνεται τα σημεία όπου η καλλιέργεια χρειάζεται λίπασμα ή κάποιο άλλο χημικό. Επειτα αποφασίζει να ρίξει το λίπασμα στην περιοχή εκείνη που είναι απαραίτητο, στέλνοντας μετά τα δεδομένα της υγείας της καλλιέργειας στην πλατφόρμα της Augmenta, όπου παρουσιάζονται στους αγρότες υπό μορφήν χαρτών και στατιστικών.

Τα «έξυπνα» τρακτέρ

«Ημασταν 100% προσηλωμένοι στο να δουλέψει. Μας ένοιαζε ο πελάτης», λέει στην «Κ» ο Δημήτρης Ευαγγελόπουλος, συνιδρυτής της Augmenta, και πλέον διευθυντής πωλήσεων τεχνολογίας στη CNH για την Ευρώπη, Μέση Ανατολή και Αφρική. «Στα πρώτα μας βήματα, τα πρώτα συστήματα δεν ήταν ακόμη τόσο ώριμα. Είχαμε πουλήσει δύο-τρία στη Σερβία και υπήρχαν περιπτώσεις που πήγαινε ο πελάτης να δουλέψει, κάτι συνέβαινε, το σύστημα δεν δούλευε, και μας τηλεφωνούσε νευριασμένος, προειδοποιώντας ότι θα το πετάξει εάν δεν το φτιάξουμε. Θυμάμαι, ήταν 10 η ώρα το βράδυ, ντύθηκα, μπήκα στο αμάξι και ξεκίνησα για Σερβία προκειμένου να πάω να το φτιάξω. Αυτή η νοοτροπία μάς έσωσε. Mας ένοιαζε πως το προϊόν έπρεπε να δουλέψει, δεν υπήρχε περιθώριο αποτυχίας. Επρεπε να το κάνουμε να αξίζει», εξηγεί, καθώς ανασύρει στη μνήμη του χαρακτηριστικές στιγμές από την πορεία της εταιρείας, πριν από την εξαγορά της από τη CNH Industrial, από τους μεγαλύτερους κατασκευαστές τρακτέρ παγκοσμίως, έναντι 110 εκατ. δολ.

Η επαφή με τη γη ξεκίνησε νωρίς για τον κ. Ευαγγελόπουλο. Από μικρός συνήθιζε να πηγαίνει στις καλλιέργειες του πατέρα του, στον Βόλο. «Το έβλεπα σαν παιχνίδι, ανέβαινα στο τρακτέρ, οδηγούσα, έκανα δουλειές. Εκτίμησα το χωράφι, την ηρεμία που σου δίνει», αναφέρει. «Αγαπούσα όμως και την τεχνολογία, ενώ και ο πατέρας μου, για την εποχή εκείνη, έκανε κάποιες πρωτοποριακές κινήσεις. Ολα αυτά μου τα μετέδωσε», διηγείται. Η ενασχόλησή του με τις καλλιέργειες άρχισε να γίνεται ακόμη πιο στενή στα 18 του, όταν χρειάστηκε να βγάλει, όπως λέει, «τα προς το ζην» λίγο διάστημα αφότου έχασε τους γονείς του. Αντιλήφθηκε λοιπόν, και ως φοιτητής στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών του Πολυτεχνείου στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, πως κάποιες αγροτικές εργασίες έπρεπε να αυτοματοποιηθούν. Εκεί γνωρίστηκε και με τον συνιδρυτή του, Γιώργο Βαρβαρέλη, και κάπως έτσι ξεκίνησαν όλα, με τη σύλληψη της ιδέας να αποτελεί ουσιαστικά και μέρος της πτυχιακής εργασίας τους. Από τον Βόλο το σύστημα έφτασε να ταξιδεύει σε 27 χώρες, από τις ΗΠΑ και τον Καναδά μέχρι τη Βραζιλία, την Αργεντινή και τη Χιλή. Τι ήταν όμως αυτό που για εκείνον είχε ιδιαίτερη αξία; «Για εμένα η ομάδα είναι το πιο σημαντικό. Μοιραστήκαμε τα ίδια ρίσκα, αντιμετωπίσαμε τις ίδιες δυσκολίες, “πονούσαμε” το ίδιο».

Στο μεταξύ, από τη λίστα με τα πέντε μεγαλύτερα ντιλ στην ιστορία του οικοσυστήματος δεν θα μπορούσε να μην περιληφθεί η εκ Θεσσαλονίκης Beta Cae, που εξαγοράστηκε έναντι 1,24 δισ. δολ., καθώς και η εξαγορά της Softomotive από τη Microsoft.

Εκτός της λίστας, αλλά με εξίσου μεγάλο επενδυτικό ενδιαφέρον, ξεχωρίζει και η περίπτωση της Hack The Box, στο μετοχικό κεφάλαιο της οποίας εισήλθε το αμερικανικό private equity Carlyle, με την εταιρεία να αντλεί 55 εκατ. δολ.

Εκπαίδευση ηθικών χάκερ

Το λεγόμενο ethical hacking ενθουσίαζε ήδη από πολύ μικρή ηλικία τον Χάρη Πυλαρινό, ιδρυτή και CEO της Hack The Box. Η πρόκληση να εντοπίσει κάποια αδυναμία στα συστήματα βρίσκοντας λύσεις για να θωρακιστούν ήταν κάτι που του κίνησε το ενδιαφέρον. «Θυμάμαι πιτσιρικάς χάκαρα συνεχώς τον υπολογιστή του πατέρα μου», εξομολογείται στην «Κ». Ο ίδιος αυτοδημιούργητος, δεν ήταν, όπως παραδέχεται, «πολύ του σχολείου». Ομως «ήμουν πάρα πολύ καλός στην πληροφορική, αφού ασχολιόμουν από μικρός». Σε μια εποχή που ολοένα και περισσότερες επιχειρήσεις άρχισαν να στρέφουν το βλέμμα στην κυβερνοασφάλεια, ο ίδιος διέκρινε σημαντικά κενά στον τρόπο εκπαίδευσης. «Απογοητεύτηκα. Ο τρόπος που εκπαιδευόμουν, από μόνος μου, ήταν καλύτερος. Το cyber είναι κάτι πρακτικό, όχι θεωρητικό. Οταν υπάρξει συμβάν, πρέπει να είσαι άμεσος προκειμένου να το αντιμετωπίσεις, δεν έχεις χρόνο να ανατρέξεις σε βιβλιογραφία». Κάπως έτσι, το 2017 επιχείρησε να εκπαιδεύσει τους ηθικούς χάκερ τού αύριο, δημιουργώντας μια πλατφόρμα μέσω της οποίας οι χρήστες μαθαίνουν να «χακάρουν» τα υπολογιστικά συστήματα, αναπτύσσοντας δεξιότητες για την αντιμετώπιση κυβερνοεπιθέσεων.

Οι Ελληνες startuppers με τα «χρυσά» ντιλ-2
Ο Χάρης Πυλαρινός, ιδρυτής και CEO της Hack The Box, στο μετοχικό κεφάλαιο της οποίας εισήλθε το αμερικανικό private equity Carlyle.

Πλέον η Hack The Box εκπαιδεύει κοντά στα 5 εκατ. χρήστες, «τρέχει» με ανάπτυξη 50% ετησίως, ενώ έκλεισε συμβόλαιο και με τον αμερικανικό στρατό. Παράλληλα απασχολεί κοντά 350 εργαζομένους, οι μισοί εκ των οποίων είναι στην Ελλάδα, στα γραφεία της, στο Δέλτα Φαλήρου. Εκτός από την Αθήνα, παρουσία διατηρεί στο Λονδίνο αλλά και στη Νέα Υόρκη. Για εκείνον, η αγάπη στο αντικείμενο αλλά και η εξειδίκευση αποτελούν λύσεις επιβίωσης απέναντι στον ακραίο ανταγωνισμό. «Εάν θέλεις να πετύχεις, πρέπεις να κάνεις κάτι καλύτερο από τον άλλον. Αλλά βασική προϋπόθεση είναι να σου αρέσει πολύ αυτό που κάνεις».

Διαβάστε ακόμη: