Δύο διαφορετικοί συντελεστές δόμησης στον ίδιο φάκελο και περισσότερα από 500 τετραγωνικά μέτρα πάνω από την επιτρεπόμενη δόμηση βρίσκονται στο επίκεντρο του πολυσέλιδου πορίσματος της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας για το White Coast στη Μήλο, στοιχεία του οποίου παρουσιάζουμε σήμερα.
Το πόρισμα που εκτείνεται σε 90 σελίδες, καταγράφει σειρά ευρημάτων από τον έλεγχο της αδειοδότησης της μεγάλης επέκτασης του ξενοδοχειακού συγκροτήματος στον Μύτακα. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει ο συντελεστής δόμησης: ενώ στο τοπογραφικό διάγραμμα αναγραφόταν 0,18, στο διάγραμμα κάλυψης χρησιμοποιήθηκε 0,20, με αποτέλεσμα, σύμφωνα με την Αρχή, υπέρβαση της επιτρεπόμενης δόμησης κατά 502,91 τετραγωνικά μέτρα.
Η διαπίστωση έχει ιδιαίτερη πολεοδομική βαρύτητα. Το εύρημα της ΕΑΔ θέτει ευθέως ζήτημα νομιμότητας για το συγκεκριμένο τμήμα της άδειας και, εφόσον η πρόσθετη δόμηση έχει υλοποιηθεί, ζήτημα αυθαίρετης δόμησης, με τις προβλεπόμενες από την πολεοδομική νομοθεσία συνέπειες.
Ο έλεγχος της προέγκρισης
Πέρα από την ίδια την υπέρβαση, το πόρισμα στρέφεται στον τρόπο με τον οποίο αυτή πέρασε από τον διοικητικό έλεγχο. Σύμφωνα με όσα καταγράφονται, κατά την εξέταση της προέγκρισης δεν έγινε η απαιτούμενη αντιπαραβολή των πολεοδομικών μεγεθών της πράξης με εκείνα του διαγράμματος κάλυψης και της τεχνικής έκθεσης. Η ασυμφωνία δεν εντοπίστηκε και η προέγκριση της 28ης Νοεμβρίου 2023 αποτέλεσε στη συνέχεια τη βάση για την αναθεώρηση της οικοδομικής άδειας.
Η Εθνική Αρχή Διαφάνειας χαρακτηρίζει πλημμελή τον έλεγχο που διενεργήθηκε κατά την έκδοση της υπ’ αριθμ. 875170/28.11.2023 Πράξης Προέγκρισης και ζητεί από τον δήμαρχο Μήλου να ασκήσει τις πειθαρχικές του αρμοδιότητες κατά της τότε προϊσταμένης της Υπηρεσίας Δόμησης, Ελισάβετ Χωριανοπούλου, πολιτικού μηχανικού με βαθμό Β΄.
Αξιοσημείωτο λεπτομέρεια αποτελεί το γεγονός ότι η κυρία Χωριανοπούλου, για τον έλεγχο της οποίας κατά την έκδοση της επίμαχης προέγκρισης η ΕΑΔ ζητεί σήμερα την άσκηση πειθαρχικών αρμοδιοτήτων, στη συνέχεια αναβαθμίστηκε, αναλαμβάνοντας καθήκοντα αντιπεριφερειάρχη Περιβάλλοντος και Χωροταξίας στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου.
Η επιλογή αυτή προκαλεί πάντως εύλογα ερωτήματα, καθώς η πρώην επικεφαλής της Πολεοδομίας Μήλου που πλημμελώς άσκησε τα καθήκοντά της στην ΥΔΟΜ (σύμφωνα τουλάχιστον με την έκθεση της ΕΑΔ) ανέλαβε ένα από τα πλέον κρίσιμα χαρτοφυλάκια για τις Κυκλάδες, με αρμοδιότητες που βρίσκονται στον πυρήνα της χωροταξίας και της περιβαλλοντικής προστασίας, σε μια περίοδο ισχυρών πιέσεων από τη δόμηση και την τουριστική ανάπτυξη.
Πώς άνοιξε ο φάκελος
Το πόρισμα της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας αποτελεί το τελευταίο κεφάλαιο μιας μακράς αλυσίδας ελέγχων, προσφυγών και διοικητικών παρεμβάσεων γύρω από το White Coast.
Ο Δήμος Μήλου είχε δηλώσει πρόσφατα ότι ήδη από τον Μάρτιο του 2025 –μόλις έναν μήνα μετά τις αποκαλύψεις για την οικοδομική δραστηριότητα στο Σαρακήνικο, που έφεραν στο προσκήνιο τα σοβαρά ζητήματα δόμησης στο νησί– είχε ζητήσει να ελεγχθούν οι διοικητικές πράξεις που αφορούσαν το πεντάστερο ξενοδοχείο White Coast, η νομιμότητα του κοινόχρηστου δρόμου πρόσβασης και οι οικοδομικές εργασίες που βρίσκονταν σε εξέλιξη. Τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους προσέφυγε και ο ίδιος στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας.
Στις αρχές του 2026, με την υπόθεση να έχει πλέον πάρει μεγαλύτερες διαστάσεις, παρενέβη και το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, διαβιβάζοντας την υπόθεση στην ανεξάρτητη Αρχή προκειμένου να διερευνηθεί η νομιμότητα της χορήγησης της οικοδομικής άδειας.
Το μπλόκο του ΣτΕ
Την ίδια περίοδο άνοιξε και το δικαστικό μέτωπο. Τον Ιανουάριο, το Συμβούλιο της Επικρατείας εξέδωσε προσωρινή διαταγή με την οποία ανεστάλη η ισχύς της απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων του έργου, που είχε εκδοθεί τον Αύγουστο του 2024 από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου, καθώς και η εκτέλεση οικοδομικών εργασιών βάσει της σχετικής άδειας.
Στο ΣτΕ είχαν προσφύγει ο Δήμος Μήλου, η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού και κάτοικοι του νησιού, αμφισβητώντας τόσο την περιβαλλοντική αδειοδότηση όσο και την αναθεώρηση της οικοδομικής άδειας που επέτρεψε τη μεγάλη επέκταση του ξενοδοχειακού συγκροτήματος.
Στον πυρήνα της προσφυγής τους βρίσκονταν τρία βασικά ζητήματα. Πρώτον, οι προσφεύγοντες υποστήριζαν ότι η έγκριση των περιβαλλοντικών όρων έγινε χωρίς να υπάρχει ο απαιτούμενος χωροταξικός σχεδιασμός, κατά παράβαση, όπως ισχυρίζονταν, των επιταγών του άρθρου 24 του Συντάγματος. Δεύτερον, έθεταν ζήτημα οικοδομησιμότητας του ακινήτου, υποστηρίζοντας ότι δεν διαθέτει πρόσωπο σε νομίμως αναγνωρισμένη κοινόχρηστη οδό, προϋπόθεση που έχει αποκτήσει καθοριστική σημασία για τη δόμηση στις εκτός σχεδίου περιοχές.
Το τρίτο σκέλος αφορούσε τον χαρακτήρα της ίδιας της περιοχής και την ένταση της ανάπτυξης που θα μπορούσε να επιτραπεί. Καθώς η Μήλος δεν διαθέτει ακόμη εγκεκριμένο πολεοδομικό σχεδιασμό, οι προσφεύγοντες υποστήριζαν ότι κατά την περιβαλλοντική αδειοδότηση θα έπρεπε να συνεκτιμηθεί το πλησιέστερο διαθέσιμο εργαλείο σχεδιασμού, δηλαδή η μελέτη του Σχεδίου Χωρικής Οργάνωσης της περιοχής.
Λίγους μήνες αργότερα, με την υπ’ αριθμ. 69/2026 απόφαση της Επιτροπής Αναστολών, το ΣτΕ έβαλε προσωρινό φρένο στο μεγαλύτερο μέρος των κατασκευαστικών εργασιών της επέκτασης. Στα έργα που «πάγωσαν» περιλαμβάνονταν 11 νέα κτίρια, 127 ιδιωτικές πισίνες για ισάριθμα δωμάτια και μία νέα κοινόχρηστη πισίνα. Αντίθετα, επετράπη η συνέχιση εργασιών σε τρία νέα κτίρια που βρίσκονταν ήδη σε προχωρημένο στάδιο, καθώς και συγκεκριμένων παρεμβάσεων στα υφιστάμενα κτίρια και σε αναγκαίες υποδομές.
Η ισχύς της αναστολής ήταν μέχρι να κριθεί η κύρια αίτηση ακύρωσης. Η δικαστική διαδρομή, ωστόσο, είχε διαφορετική κατάληξη. Την 1η Οκτωβρίου έγινε γνωστό ότι το Συμβούλιο της Επικρατείας απέρριψε την προσφυγή ως εκπρόθεσμη. Έτσι, το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο δεν εξέτασε επί της ουσίας κανένα από τα παραπάνω ζητήματα – ούτε το θέμα του χωροταξικού σχεδιασμού, ούτε το ζήτημα της πρόσβασης του ακινήτου σε αναγνωρισμένη κοινόχρηστη οδό, ούτε τις αιτιάσεις για την ένταση της τουριστικής ανάπτυξης στη συγκεκριμένη περιοχή.
Από τα 27 δωμάτια στα 125
Πίσω από τη διοικητική και δικαστική διαδρομή βρίσκεται μια επένδυση που άλλαξε σημαντικά μέγεθος μέσα σε λίγα χρόνια.
Η αρχική άδεια του 2019 αφορούσε ξενοδοχειακή μονάδα 27 δωματίων και 54 κλινών. Ακολούθησαν διαδοχικές αναθεωρήσεις, με τη δυναμικότητα να αυξάνεται αρχικά σε 58 δωμάτια και 99 κλίνες και, με την επέκταση του 2024, να φθάνει τα 125 δωμάτια και τις 271 κλίνες.
Ο συνολικός σχεδιασμός προέβλεπε ανάπτυξη σε έκταση περίπου 30 στρεμμάτων, με 130 πισίνες –127 ιδιωτικές και τρεις κοινόχρηστες– καθώς και ελικοδρόμιο, χώρους εστίασης και άλλες εγκαταστάσεις.
Μέσα σε αυτή τη διαδρομή, το White Coast πέρασε από μια μονάδα 27 δωματίων σε ένα συγκρότημα 125 δωματίων. Και μετά τις έντονες αντιδράσεις και τις δικαστικές περιπέτειες που συνόδευσαν την επέκτασή του, η υπόθεση επιστρέφει τώρα στο προσκήνιο θέτοντας στο επίκεντρο τον τρόπο με τον οποίο ελέγχθηκαν και εγκρίθηκαν τα πολεοδομικά μεγέθη της επένδυσης.
