Ένα νέο, ισχυρό κύμα εξόδου από την αγορά εργασίας διαμορφώνεται μέσα στο 2025, με τις αιτήσεις συνταξιοδότησης να κινούνται σε τροχιά ιστορικού ρεκόρ. Μήνα με τον μήνα, ολοένα και περισσότεροι ασφαλισμένοι επιλέγουν να καταθέσουν φάκελο αποχώρησης, δημιουργώντας αυξημένες πιέσεις τόσο στον προϋπολογισμό όσο και στις επιχειρησιακές αντοχές του ασφαλιστικού συστήματος.
Τα στοιχεία του πληροφοριακού συστήματος «ΑΤΛΑΣ» δείχνουν ότι στο δεκάμηνο Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2025 κατατέθηκαν 167.443 αιτήσεις απονομής κύριας σύνταξης. Με δεδομένο ότι οι δύο τελευταίοι μήνες του έτους παραδοσιακά εμφανίζουν υψηλή κινητικότητα, στελέχη του ασφαλιστικού μηχανισμού θεωρούν πλέον πιθανό το συνολικό πλήθος να ξεπεράσει τις 200.000 αιτήσεις και, υπό προϋποθέσεις, να προσεγγίσει ακόμη και τις 210.000.
Η ένταση κορυφώθηκε το φθινόπωρο. Ο Σεπτέμβριος κατέγραψε τη μεγαλύτερη μηνιαία επίδοση, με 20.552 νέες αιτήσεις, ενώ και ο Οκτώβριος κινήθηκε σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα με 18.135 αποχωρήσεις. Η εικόνα αυτή δεν αιφνιδιάζει τους γνώστες του συστήματος, καθώς ο Σεπτέμβριος αποτελεί διαχρονικά μήνα εξόδου για τους εκπαιδευτικούς. Αντίστοιχα αυξημένη κινητικότητα παρατηρείται κάθε χρόνο και τον Ιούλιο ή τον Ιανουάριο, κυρίως από μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα που επιδιώκουν να κατοχυρώσουν μέρος του δώρου Χριστουγέννων.
Γιατί επιταχύνεται η έξοδος προς τη σύνταξη
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι το φαινόμενο δεν είναι παροδικό. Πίσω από τη μαζική φυγή βρίσκονται συγκεκριμένοι παράγοντες που ωθούν τους ασφαλισμένους να επισπεύσουν τις αποφάσεις τους. Καθοριστικό ρόλο παίζει η ανησυχία για ενδεχόμενες αλλαγές στα όρια ηλικίας, καθώς από το 2027 ενεργοποιείται ξανά ο μηχανισμός σύνδεσής τους με το προσδόκιμο ζωής μετά τα 65.
Σημαντικό κίνητρο αποτελεί και το νέο πλαίσιο απασχόλησης συνταξιούχων, το οποίο επιτρέπει πλέον εργασία χωρίς περικοπή σύνταξης, καθιστώντας την αποχώρηση λιγότερο «οριστική» από ό,τι στο παρελθόν. Παράλληλα, η συζήτηση για πιθανές αλλαγές στον τρόπο εξαγοράς και υπολογισμού των πλασματικών ετών –με ενδεχόμενη μειωμένη στάθμιση στο τελικό ποσό– οδηγεί πολλούς στο να κατοχυρώσουν δικαιώματα με το ισχύον καθεστώς.
Παρά τον αυξημένο όγκο αιτήσεων, ο μηχανισμός απονομών δείχνει μέχρι στιγμής να αντέχει. Τον Οκτώβριο, οι ληξιπρόθεσμες αιτήσεις για κύρια σύνταξη ανέρχονταν σε 15.462, ενώ ακόμη 18.536 βρίσκονταν εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών. Συνολικά μέσα στο 2025 απονεμήθηκαν 352.620 κύριες συντάξεις, στοιχείο που αποτυπώνει σαφή βελτίωση σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Τον ίδιο μήνα, οι υπηρεσίες διεκπεραίωσαν περίπου 23.400 αιτήσεις, περισσότερες από όσες υποβλήθηκαν, περιορίζοντας έτσι τις συσσωρευμένες εκκρεμότητες. Ταχύτερους ρυθμούς εμφανίζουν οι υπηρεσίες που χειρίζονται συντάξεις του πρώην ΙΚΑ, ενώ πιο αργές παραμένουν οι απονομές σε ταμεία ΔΕΚΟ, τραπεζών και στο Δημόσιο, λόγω της αυξημένης πολυπλοκότητας των φακέλων.
Ιστορικές συγκρίσεις και επόμενες πιέσεις
Το φαινόμενο δεν είναι πρωτόγνωρο. Ρεκόρ είχε καταγραφεί το 2021 με 212.151 αιτήσεις, ενώ ακολούθησαν 211.135 το 2022 και 190.368 το 2023. Οι τρέχουσες ενδείξεις δείχνουν ότι το 2025 επιστρέφει σε αυτά τα επίπεδα.
Οι αναλυτές εκτιμούν ότι το κύμα συνταξιοδοτήσεων θα συνεχιστεί έως και το 2027, όταν θα έχει ολοκληρωθεί σε μεγάλο βαθμό η αποχώρηση της γενιάς των baby boomers. Μέχρι τότε, το στοίχημα δεν θα είναι μόνο η ταχύτητα απονομής, αλλά και η διατήρηση της δημοσιονομικής ισορροπίας σε ένα σύστημα που δοκιμάζεται από διαρκώς αυξημένες πιέσεις.
Διαβάστε ακόμη:
- Μητσοτάκης για το μπάσκετ: «Φέραμε το Final Four στην Αθήνα και ελπίζουμε σε δύο ελληνικές ομάδες»
- Wall Street: Yποτονική συνεδρίαση, παρά τα κέρδη των ημιαγωγών – Πτώση στην εβδομάδα
- Fed: Πώς η εμπλοκή Trump περιπλέκει τη διαδοχή Powell
- Η επιστροφή του καπιταλισμού των όπλων – Πολιτικοί ξαναγράφουν τους χάρτες του επιχειρείν