Η ακρίβεια επιστρέφει με επιθετικό τρόπο στο προσκήνιο και η κυβέρνηση βρίσκεται μπροστά σε ένα νέο, δύσκολο τεστ.
Αυτή τη φορά, η πίεση δεν περιορίζεται στις τιμές των προϊόντων στα ράφια των σούπερ μάρκετ. Ξεκινά από την αντλία των καυσίμων, περνά στις μεταφορές, επιβαρύνει το κόστος των αγαθών και φτάνει μέχρι το πετρέλαιο θέρμανσης, σε μια περίοδο κατά την οποία τα νοικοκυριά καλούνται να αντιμετωπίσουν έναν ακόμη δύσκολο χειμώνα.
Το Μέγαρο Μαξίμου γνωρίζει ότι το ενεργειακό κόστος δεν αποτελεί μια απλή οικονομική παράμετρο. Είναι ζήτημα που αγγίζει άμεσα την καθημερινότητα εκατομμυρίων πολιτών και μπορεί να μετατραπεί σε πολιτικό πρόβλημα, εάν οι κυβερνητικές παρεμβάσεις δεν αποδώσουν μετρήσιμα αποτελέσματα.
Το ζητούμενο πλέον δεν είναι μόνο τι θα ανακοινωθεί, αλλά τι θα πληρώσει τελικά ο πολίτης.
Το πετρέλαιο θέρμανσης ανοίγει νέο μέτωπο
Η έναρξη της περιόδου θέρμανσης φέρνει την κυβέρνηση αντιμέτωπη με μια νέα πρόκληση. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στις 17 Σεπτεμβρίου, προανήγγειλε κυβερνητική παρέμβαση με στόχο η τιμή έναρξης του πετρελαίου θέρμανσης να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο.
Παράλληλα, ανακοίνωσε την επέκταση της επιδότησης στο diesel για τον Οκτώβριο, σε μια προσπάθεια να περιοριστούν οι πιέσεις στο κόστος μετακίνησης.
Στο κυβερνητικό τραπέζι έχει βρεθεί και η πιθανή συμμετοχή των διυλιστηρίων στη συγκράτηση των τιμών, ενώ οι τελικές λεπτομέρειες των μέτρων αναμένεται να αποσαφηνιστούν από τα αρμόδια υπουργεία.
Ωστόσο, η πραγματική δοκιμασία θα ξεκινήσει όταν οι παρεμβάσεις περάσουν από τις κυβερνητικές ανακοινώσεις στην αγορά.
Γιατί άλλο είναι να διατυπώνεται ένας στόχος και άλλο να διαπιστώνει ο καταναλωτής ότι το κόστος μειώνεται στην πράξη.
Παρεμβάσεις υπήρξαν. Το ερώτημα είναι τι απέδωσαν
Η κυβέρνηση δεν αντιμετωπίζει για πρώτη φορά το ζήτημα των καυσίμων μέσα στο 2026.
Έχουν προηγηθεί μέτρα επιδότησης στο diesel, ενώ είχε εφαρμοστεί και fuel pass για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο. Το ύψος της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης διαφοροποιήθηκε ανά μήνα, ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούσαν στην αγορά.
Τώρα, όμως, η συγκυρία αποκτά διαφορετικό βάρος. Η έλευση του χειμώνα διευρύνει το πρόβλημα, καθώς η επιβάρυνση δεν αφορά πλέον μόνο τις καθημερινές μετακινήσεις, αλλά και τη δυνατότητα των οικογενειών να θερμάνουν τα σπίτια τους.
Και εδώ βρίσκεται η ουσία της συζήτησης: πόσο αποτελεσματικά είναι τα μέτρα όταν το διαθέσιμο εισόδημα εξακολουθεί να πιέζεται;
Η ακρίβεια παραμένει ο μεγάλος πονοκέφαλος του Μαξίμου
Οι δημοσκοπικές μετρήσεις του Ιουνίου αποτύπωσαν τη βαρύτητα που εξακολουθεί να έχει η ακρίβεια στις ανησυχίες των πολιτών.
Στην έρευνα της Metron Analysis, η ακρίβεια καταγραφόταν ως σημαντικότερο πρόβλημα από το 50% των ερωτηθέντων, ενώ η οικονομία ακολουθούσε με 31%.
Στην αντίστοιχη έρευνα της Opinion Poll, η ακρίβεια συγκέντρωνε ποσοστό 55%.
Τα στοιχεία αυτά εξηγούν την κυβερνητική έμφαση σε παρεμβάσεις που επιχειρούν να περιορίσουν την επιβάρυνση των οικογενειακών προϋπολογισμών.
Ωστόσο, η πολιτική επικοινωνία δεν αρκεί από μόνη της. Η κοινωνία δεν μετρά μόνο τα ποσά που ανακοινώνονται, αλλά κυρίως το αποτέλεσμα που βλέπει στο πορτοφόλι της.
Και αυτό είναι το σημείο στο οποίο θα κριθεί η αποτελεσματικότητα των μέτρων.
Από τις εξαγγελίες στην πραγματικότητα της αντλίας
Η κυβέρνηση έχει μπροστά της μια δύσκολη εξίσωση.
Η συγκράτηση μιας αύξησης δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ότι ο καταναλωτής θα αισθανθεί ουσιαστική ελάφρυνση. Η διαφορά βρίσκεται στην τελική τιμή, στο ποσό που απαιτείται για ένα γέμισμα καυσίμων και στο κόστος που θα προκύψει για τη θέρμανση μιας κατοικίας.
Εκεί θα μετρηθούν οι κυβερνητικές δεσμεύσεις.
Ο πολίτης δεν θα αξιολογήσει μια παρέμβαση μόνο από το ύψος της δαπάνης ή από το μέγεθος της επιδότησης. Θα την κρίνει με βάση το αν μπορεί να ανταποκριθεί στις καθημερινές του ανάγκες χωρίς να αναγκάζεται να περικόψει άλλες βασικές δαπάνες.
Η πολιτική της ανακούφισης θα πρέπει να γίνει οικονομική ανακούφιση. Διαφορετικά, θα παραμείνει μια ακόμη εξαγγελία.
Η οικονομία στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης
Το ζήτημα των καυσίμων εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πολιτικό περιβάλλον, στο οποίο η οικονομία εξακολουθεί να αποτελεί βασικό παράγοντα αξιολόγησης της κυβέρνησης.
Στη δημοσκόπηση της Marc, που δημοσιεύθηκε στις 17 Σεπτεμβρίου, η Νέα Δημοκρατία καταγράφηκε στο 29% στην πρόθεση ψήφου. Παράλληλα, οι εξαγγελίες του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ αξιολογήθηκαν θετικά ή μάλλον θετικά από το 38,4%, ενώ αρνητικά ή μάλλον αρνητικά από το 55%.
Στην έρευνα της GPO, που δημοσιεύθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου, η Νέα Δημοκρατία διατηρήθηκε στην πρώτη θέση τόσο στην πρόθεση όσο και στην εκτίμηση ψήφου.
Οι συγκεκριμένες μετρήσεις αποτυπώνουν το γενικότερο πολιτικό σκηνικό. Δεν τεκμηριώνουν, ωστόσο, από μόνες τους την επίδραση των μέτρων για τα καύσιμα στις εκλογικές προτιμήσεις.
Το πολιτικό αποτύπωμα των παρεμβάσεων θα εξαρτηθεί από την εφαρμογή τους, τις οικονομικές εξελίξεις και τον τρόπο με τον οποίο θα τις αξιολογήσουν οι πολίτες.
Το μεγάλο στοίχημα: Να φανεί η διαφορά στο οικογενειακό εισόδημα
Το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό για την εικόνα που θα διαμορφωθεί γύρω από την κυβερνητική πολιτική αντιμετώπισης της ακρίβειας.
Το Μέγαρο Μαξίμου επιδιώκει να αποδείξει ότι οι παρεμβάσεις του μπορούν να λειτουργήσουν ως ανάχωμα στις πιέσεις που δέχονται τα νοικοκυριά. Η αντιπολίτευση, από την πλευρά της, αναμένεται να επιμείνει στη διαπίστωση ότι οι πολίτες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν υψηλό κόστος διαβίωσης.
Η πραγματικότητα, πάντως, θα αποτυπωθεί στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
Στην τιμή του πετρελαίου θέρμανσης. Στο κόστος της μετακίνησης. Στους λογαριασμούς ενέργειας. Στο ποσό που απομένει στο τέλος κάθε μήνα.
Γιατί η μάχη κατά της ακρίβειας δεν θα κριθεί μόνο στις αίθουσες των υπουργείων ούτε στις δηλώσεις των κυβερνητικών στελεχών.
Θα κριθεί εκεί όπου η πολιτική συναντά την καθημερινότητα: στην αντλία, στο καλοριφέρ και στο οικογενειακό πορτοφόλι.
Και εκεί, οι πολίτες δεν περιμένουν άλλες υποσχέσεις. Περιμένουν να δουν τη διαφορά.
