Τον κώδωνα του κινδύνου για μια πιθανή μεγάλη διόρθωση στις χρηματιστηριακές αγορές λόγω της εκρηκτικής ανόδου των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης κρούουν οικονομολόγοι της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ).

Σε ανάλυση που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα, εξετάζουν κατά πόσο η σημερινή ευφορία γύρω από την AI αποτελεί δικαιολογημένο ενθουσιασμό για μια τεχνολογική επανάσταση ή αρχίζει να θυμίζει τη «φούσκα» των dot-com στα τέλη της δεκαετίας του 1990.

Οι αποτιμήσεις των αμερικανικών μετοχών βρίσκονται πλέον κοντά σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, σύμφωνα με τον δείκτη CAPE, ενώ σημαντική άνοδος έχει σημειωθεί και στην Ευρωζώνη, αν και σε μικρότερη κλίμακα. Οι συντάκτες της ανάλυσης εκτιμούν ότι η εμπειρία προηγούμενων τεχνολογικών επαναστάσεων οδηγεί σε ένα ανησυχητικό συμπέρασμα: μια διόρθωση των σημερινών χρηματιστηριακών αποτιμήσεων θεωρείται πιθανή.

Η ΕΚΤ παραπέμπει σε προηγούμενες περιόδους έντονου επενδυτικού ενθουσιασμού, από την ανάπτυξη των σιδηροδρόμων τον 19ο αιώνα και την εξάπλωση του ηλεκτρισμού και του ραδιοφώνου τη δεκαετία του 1920 μέχρι την έκρηξη του διαδικτύου. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, πραγματικά επαναστατικές τεχνολογίες προσέλκυσαν τεράστια κεφάλαια, οι αποτιμήσεις των εταιρειών εκτοξεύθηκαν και τελικά ακολούθησε σημαντική πτώση.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα της σημερινής συγκυρίας αποτελεί η Nvidia, η μετοχή της οποίας έχει αυξηθεί περίπου 20 φορές από το 2022. Οι επενδυτές ποντάρουν στις τεράστιες δυνατότητες της AI, όμως η αβεβαιότητα παραμένει υψηλή. Ακόμη και αν η τεχνολογία αποδειχθεί τόσο σημαντική όσο προβλέπεται, αυτό δεν αποκλείει μια χρηματιστηριακή διόρθωση.

Η έκθεση των Ευρωπαίων στις «Magnificent Seven»

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η μεγάλη έκθεση των Ευρωπαίων επενδυτών στις λεγόμενες «Magnificent Seven»: Alphabet, Amazon, Apple, Tesla, Meta Platforms, Microsoft και Nvidia. Οι συγκεκριμένες εταιρείες έχουν αποκτήσει τεράστιο βάρος στους διεθνείς χρηματιστηριακούς δείκτες.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζουν οι οικονομολόγοι, τα νοικοκυριά της Ευρωζώνης έχουν έκθεση περίπου 440 δισ. ευρώ σε αμερικανικές τεχνολογικές μετοχές, κυρίως μέσω αμοιβαίων κεφαλαίων και ETFs. Μάλιστα, πολλοί επενδυτές ενδέχεται να μην αντιλαμβάνονται πλήρως πόσο συγκεντρωμένο είναι το χαρτοφυλάκιό τους στις συγκεκριμένες εταιρείες. Σημαντική έκθεση έχουν επίσης ασφαλιστικές εταιρείες και συνταξιοδοτικά ταμεία.

Μια απότομη πτώση θα μπορούσε να δημιουργήσει αλυσιδωτές αντιδράσεις. Επενδυτικά κεφάλαια ενδέχεται να αναγκαστούν να πουλήσουν περιουσιακά στοιχεία για να καλύψουν μαζικές εξαγορές μεριδίων, εντείνοντας περαιτέρω την πτώση των τιμών.

Η κατάσταση στην Ευρωζώνη εμφανίζεται πάντως λιγότερο «υπερθερμασμένη». Οι ευρωπαϊκές αποτιμήσεις παραμένουν χαμηλότερες από τις αμερικανικές και τα χρηματιστήρια εξακολουθούν να κυριαρχούνται περισσότερο από εταιρείες της παραδοσιακής οικονομίας. Παράλληλα, οι επενδύσεις στην ψηφιακή οικονομία έχουν αυξηθεί σημαντικά.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι η Ευρώπη θα έμενε ανεπηρέαστη από μια αμερικανική χρηματιστηριακή διόρθωση. Η ιστορικά ισχυρή συσχέτιση μεταξύ των αγορών των δύο πλευρών του Ατλαντικού σημαίνει ότι ένα σοκ στις ΗΠΑ θα μπορούσε να επηρεάσει τις ευρωπαϊκές μετοχές, τις συνθήκες χρηματοδότησης, την εμπιστοσύνη και τελικά την απασχόληση. Όπως καταλήγει η ανάλυση, μια κρίση της AI στις ΗΠΑ δύσκολα θα παρέμενε αποκλειστικά αμερικανικό πρόβλημα.

Διαβάστε ακόμη: