Επιταχύνονται οι διαβουλεύσεις σε τεχνικό και πολιτικό επίπεδο μεταξύ Ουάσιγκτον και Βρυξελλών, με επίκεντρο τον Κάθετο Διάδρομο (Vertical Corridor) και τη διαμόρφωση ενός σταθερού και ανταγωνιστικού ρυθμιστικού πλαισίου που θα διασφαλίσει την εμπορική του βιωσιμότητα και τη στρατηγική του εδραίωση στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Ρυθμιστικές αγκυλώσεις και νέα πλαίσια
Σε τεχνικό επίπεδο, χθες – τρίτη ημέρα της ελληνικής και ευρωπαϊκής αποστολής στην αμερικανική πρωτεύουσα – πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις με βασικό αντικείμενο τα ρυθμιστικά ζητήματα και τα τέλη διέλευσης της ενεργειακής διαδρομής που εξακολουθούν να δημιουργούν «αγκάθια» και να δυσχεραίνουν την εμπορική αξιοποίηση του διαδρόμου. Σύμφωνα με πληροφορίες, η συζήτηση επικεντρώθηκε στις αναγκαίες παρεμβάσεις στο κανονιστικό πλαίσιο, ώστε να διαμορφωθεί ένα πιο ευέλικτο και λειτουργικό περιβάλλον για τη διακίνηση ποσοτήτων φυσικού αερίου.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει την υιοθέτηση ενός νέου, βελτιωμένου πλαισίου, αποφεύγοντας άλλες εξαιρέσεις ή παρατάσεις και επιδιώκοντας μια ταχεία, δομική λύση που θα ενισχύσει την ελκυστικότητα του Κάθετου Διαδρόμου. Στόχος είναι η άρση των ρυθμιστικών αγκυλώσεων που περιορίζουν την ανταγωνιστικότητά του έναντι άλλων οδεύσεων και τερματικών σταθμών.
Κοινός παρονομαστής για Ουάσιγκτον και Βρυξέλλες παραμένει το κλείσιμο όλων των διόδων εισόδου ρωσικού φυσικού αερίου στην Ευρώπη. Διπλωματικές πηγές επισημαίνουν ότι, σε διαφορετική περίπτωση, ο Κάθετος Διάδρομος κινδυνεύει να υπονομευθεί, αδυνατώντας να επιβληθεί ως κυρίαρχη ενεργειακή αρτηρία στην περιοχή.
Σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου ήταν χθες ο μόνος υπουργός από τις χώρες του Κάθετου Διαδρόμου που είχε τριμερή συνάντηση με τον Υπουργό Εσωτερικών των ΗΠΑ Doug Burgum και τον Υπουργό Ενέργειας Chris Wright, στο περιθώριο της Διάσκεψης που διοργάνωσε ο Λευκός Οίκος, με τη συμμετοχή 22 χωρών.
Νέα σύσκεψη σε ανώτερο επίπεδο και επόμενα βήματα
Στο ίδιο πλαίσιο πραγματοποιήθηκε διευρυμένη σύσκεψη στο αμερικανικό Υπουργείο Ενέργειας με τη συμμετοχή των διαχειριστών και εκπροσώπων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με αντικείμενο την επεξεργασία άμεσα εφαρμόσιμων παρεμβάσεων. Μία από τις προτάσεις που έπεσαν στο τραπέζι αφορούσε και την εμπορική συμφωνία ΕΕ -ΗΠΑ για τους δασμούς που προβλέπει αγορές αμερικανικής ενέργειας ύψους 750 εκατ. ευρώ έως το 2028, προτείνοντας έναν συμψηφισμό των εξόδων που θα απαιτηθούν για τη στήριξη του Κάθετου Διαδρόμου με αυτά τα ποσά για τα οποία έχει δεσμευθεί η Ευρώπη.
Παράλληλα, για την επιτάχυνση των αποφάσεων προγραμματίζεται στις αρχές της επόμενης εβδομάδας νέα σύσκεψη σε ανώτερο πολιτικό επίπεδο στις Βρυξέλλες, υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με στόχο τη διαμόρφωση σαφούς χρονοδιαγράμματος παρεμβάσεων για τον Κάθετο Διάδρομο.
Το επόμενο σημαντικό ορόσημο τοποθετείται στα τέλη Μαρτίου, όταν στο Χιούστον θα πραγματοποιηθεί η διεθνής ενεργειακή διάσκεψη CERAWeek. Εκεί θα μεταβούν ο κ. Παπασταύρου, ο Υφυπουργός Νίκος Τσάφος και ο επικεφαλής της ΕΔΕΥΕΠ Άρης Στεφάτος, σε μια προσπάθεια να δοθεί περαιτέρω ώθηση στις διαπραγματεύσεις και να ωριμάσουν χρηματοδοτικές και εμπορικές συμφωνίες γύρω από τον Κάθετο Διάδρομο και την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης.
