Τα τελευταία χρόνια, ιδίως κατά τη τριετία 2024-2026 οι ελληνικές συστημικές ιδίως τράπεζες και από κοντά και οι μικρότερες, έχουν αποδυθεί κυριολεκτικά σε έναν αγώνα δρόμου μεταξύ τους, για το ποια θα δώσει το μεγαλύτερο μέρισμα στους μετόχους της. Όποια ανακοίνωση από τις ίδιες, όποια ανάλυση και εκτίμηση ξένων και εγχώριων οίκων και να δεις, αυτό που ξεχωρίζει μακράν, είναι το ποια θα είναι η μερισματική απόδοση κάθε μιας τράπεζας, όχι μόνο για την τρέχουσα χρήση – που σημειωτέον δεν έχει ολοκληρωθεί – αλλά και για τις επόμενες!
Η συζήτηση που έχει ανοίξει αφορά το κατά πόσο οι τράπεζες, μετά από τρεις ανακεφαλαιοποιήσεις και με ανοιχτά ακόμα θέματα με τα πουλημένα στα «Funds» «κόκκινα» δάνειά τους, αποτελούν πράγματι στήριγμα για τις ελληνικές επιχειρήσεις, τουλάχιστον κατά το μεγαλύτερο μέρος τους και όχι μόνο για μερικές δεκάδες μεγάλες και μεσαίου μεγέθους επιχειρήσεις.
Οι ίδιες οι τράπεζες καλώς πράττουν και προσέχουν τους, ξένους κατά τη συντριπτική τους πλειοψηφία, μετόχους τους, αλλά, όπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς και των κοινωνικών εταίρων, απουσιάζει μια συνεκτική πολιτική, η οποία θα στηρίζει τη βάση της ελληνικής οικονομίας, τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Οι οποίες και στην περίοδο της κρίσης και σήμερα, είναι αυτές που στηρίζουν χιλιάδες εργαζόμενους και επαγγελματίες και στα μεγάλα αστικά κέντρα και στην επαρχία βεβαίως.
Η τραπεζική χρηματοδότηση των επιχειρήσεων κατά το πρώτο 9μηνο του 2026 χαρακτηρίστηκε από επιβράδυνση προς το τέλος του τριμήνου, ενώ οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις συνέχισαν να αντιμετωπίζουν προκλήσεις κόστους. Οι τράπεζες εκτιμούν ότι η συνολική πιστωτική επέκταση για το 2026 θα προσεγγίσει ή θα ξεπεράσει τα 15 δισ. ευρώ. Μπορεί η μηνιαία καθαρή ροή της τραπεζικής χρηματοδότησης τον Σεπτέμβριο του 2026 ήταν θετική κατά 744 εκατ. ευρώ, όμως, σημειώθηκε τάση επιβράδυνσης, καθώς ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής της χρηματοδότησης της εγχώριας οικονομίας μειώθηκε στο 2,4% τον Σεπτέμβριο από 3,5% τον Αύγουστο.
Επιπλέον, ακόμα και η χρηματοδότηση των μη χρηματοπιστωτικών επιχειρήσεων αυξήθηκε μεν κατά 9% τον Αύγουστο, αλλά εμφάνισε επιβράδυνση σε σχέση με το 10,6% του πρώτου τριμήνου. Όπως αναφέρουν τραπεζικά στελέχη, οι επιχειρήσεις, κυρίως οι μικρότερες, συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν γραφειοκρατία, πρόσθετες χρεώσεις και αυστηρά τραπεζικά κριτήρια, ακόμα και σε περιπτώσεις που εμφανίζουν υγιή χρηματοοικονομική διάρθρωση, ενώ μεγάλος αριθμός μικρομεσαίων επιχειρήσεων βρίσκεται στο περιθώριο, εξαιτίας των υψηλών επιτοκίων δανεισμού.
Οι Μικρομεσαίοι ψάχνουν στηρίγματα σε ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ, ΕΣΠΑ και LEADER
Σύμφωνα με όσα μεταφέρουν μεγάλα Επιμελητήρια, αλλά και γραφεία συμβούλων, οι επιχειρήσεις που μένουν εκτός τραπεζικής χρηματοδότησης – πέραν όσων εκατοντάδων βρίσκονται εγκλωβισμένες με παλαιά δάνεια, που έχουν περάσει στους servicers – δεν έχουν άλλη επιλογή, παρά την προσφυγή σε μετρημένα προγράμματα που τρέχουν, αλλά εμφανίζουν χρονοβόρες γραφειοκρατικές διαδικασίες.
Και κατά το στάδιο της υποβολής αίτησης και της συλλογής των απαιτούμενων εγγράφων και πολύ περισσότερο κατά το στάδιο αναμονής τελικής απόφασης, αλλά και πάλι η εκταμίευση ποτέ δεν είναι συνολική, ούτε αρχίζει στους χρόνους που έχει προγραμματίσει η αιτούσα εταιρεία.
Βασικό όχημα πλέον για τις ΜμΕ αποτελεί το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ, μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας (ΕΑΤ), προσφέροντας δάνεια με εγγύηση μέχρι 80%, όπως και επιδότηση επιτοκίου. Σε φάση αξιοποίησης βρίσκονται και ορισμένα επενδυτικά προγράμματα LEADER, αλλά και του ΕΣΠΑ, τα οποία περιλαμβάνουν επιδοτήσεις μέχρι 80% για τον εκσυγχρονισμό επιχειρήσεων στην περιφέρεια.
Το θέμα είναι ότι, όπως αναφέρουν επαρχιακές επιχειρήσεις, δεν υπάρχει ένα ενιαίο κέντρο ανά περιφέρεια, με αποτέλεσμα και εδώ να παρατηρείται το φαινόμενο της ελλιπούς ενημέρωσης, που φτάνει μέχρι την παρέλευση κρίσιμων ημερομηνιών και επομένως στην απώλεια δικαιώματος ένταξης τους στα προαναφερόμενα προγράμματα.
