Αναθεωρεί προς τα πάνω τις προβλέψεις της η αμερικανική τράπεζα, καθώς η Ευρώπη μπαίνει στον χειμώνα με τις αποθήκες φυσικού αερίου γεμάτες μόλις κατά 74%. Η μάχη για τα φορτία LNG, η αβεβαιότητα στο Κατάρ και οι παράγοντες που θα καθορίσουν το ενεργειακό κόστος νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Με το φυσικό αέριο να βρίσκεται ξανά σε υψηλά επίπεδα και την Ευρώπη να προετοιμάζεται για έναν δύσκολο ενεργειακά χειμώνα, η Morgan Stanley προειδοποιεί ότι οι τιμές μπορεί να παραμείνουν υψηλές τους επόμενους μήνες, ενώ σε περίπτωση επιδείνωσης των συνθηκών δεν αποκλείεται να φτάσουν ακόμη και τα 135 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh) κατά μέσο όρο.
Η αμερικανική επενδυτική τράπεζα αναθεώρησε ανοδικά τις προβλέψεις της για τον χειμώνα 2026-2027, αυξάνοντας την εκτίμηση για τη μέση τιμή του φυσικού αερίου στα 90 ευρώ/MWh, από 85 ευρώ προηγουμένως.
Παρότι η πρόσφατη βελτίωση των εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και οι σχετικά ήπιες θερμοκρασίες προσέφεραν προσωρινή ανακούφιση, η εικόνα παραμένει εύθραυστη.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι τα περιορισμένα ευρωπαϊκά αποθέματα, σε συνδυασμό με την αβεβαιότητα γύρω από τις εξαγωγές της Μέσης Ανατολής.
Τα τρία σενάρια της Morgan Stanley για τις τιμές
Η αμερικανική τράπεζα παρουσιάζει τρεις διαφορετικές εκδοχές για την πορεία της ευρωπαϊκής αγοράς φυσικού αερίου.
Το βασικό σενάριο προβλέπει έναν σχετικά ήπιο χειμώνα και περιορισμό της ζήτησης κατά περίπου 6% σε ετήσια βάση. Σε αυτή την περίπτωση, η μέση τιμή εκτιμάται στα 92 ευρώ/MWh για το τελευταίο τρίμηνο του 2026 και στα 89 ευρώ/MWh για το πρώτο τρίμηνο του 2027.
Το δυσμενές σενάριο προβλέπει αύξηση της μέσης τιμής έως τα 135 ευρώ/MWh. Θα μπορούσε να ενεργοποιηθεί από έναν ψυχρό χειμώνα, νέες διαταραχές στην τροφοδοσία ή καθυστέρηση στην αποκατάσταση των εξαγωγών LNG από το Κατάρ.
Το ευνοϊκό σενάριο τοποθετεί την τιμή κοντά στα 55 ευρώ/MWh, εφόσον επικρατήσουν υψηλότερες θερμοκρασίες, αποκατασταθούν οι ροές από τον Περσικό Κόλπο και αυξηθεί η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.
Οι εκτιμήσεις αφορούν τη χονδρεμπορική ευρωπαϊκή αγορά και όχι τις τελικές τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές.
Οι αποθήκες στο 74% και ο φόβος ενός ψυχρού χειμώνα
Η Ευρώπη αναμένεται να ξεκινήσει την περίοδο θέρμανσης με αποθέματα φυσικού αερίου κοντά στο 74%, ποσοστό σημαντικά χαμηλότερο από τα συνηθισμένα επίπεδα των προηγούμενων ετών.
Μάλιστα, σύμφωνα με τη Morgan Stanley, πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο πριν από τον χειμώνα στα 15 χρόνια για τα οποία υπάρχουν συγκρίσιμα δεδομένα υψηλής συχνότητας.
Η κατάσταση δεν είναι ίδια σε όλες τις χώρες.
Η Ιταλία και η Γαλλία βρίσκονται σε καλύτερη θέση, με στόχους αποθήκευσης 90% και 85% αντίστοιχα.
Αντίθετα, η Γερμανία και η Ολλανδία αντιμετωπίζουν μεγαλύτερες δυσκολίες, με τις αποθήκες τους να κινούνται κοντά στο 60%.
Η περιορισμένη αποθεματοποίηση σημαίνει ότι μια παρατεταμένη περίοδος χαμηλών θερμοκρασιών θα μπορούσε να αυξήσει σημαντικά τη ζήτηση για εισαγωγές.
Το Κατάρ και η μάχη Ευρώπης και Ασίας για LNG
Καθοριστικός παράγοντας για την πορεία των τιμών παραμένει η κατάσταση στον Περσικό Κόλπο.
Οι εξαγωγές LNG από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα παρουσίασαν βελτίωση τον Σεπτέμβριο, φτάνοντας περίπου τους 1,9 εκατ. τόνους μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Ωστόσο, η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί μόλις στο 30% των επιπέδων πριν από την κρίση.
Η Morgan Stanley εκτιμά ότι η ανάκαμψη παραμένει αβέβαιη, καθώς μεγάλο μέρος των πρόσφατων εξαγωγών προήλθε από πλοία που είχαν ήδη φορτωθεί και όχι από ουσιαστική αποκατάσταση της παραγωγής.
Την ίδια στιγμή, η Ευρώπη ανταγωνίζεται τις ασιατικές οικονομίες για τα διαθέσιμα φορτία LNG.
Όταν η ζήτηση στην Ασία αυξάνεται, οι ευρωπαϊκές αγορές ενδέχεται να χρειαστεί να προσφέρουν υψηλότερες τιμές για να εξασφαλίσουν πρόσθετες ποσότητες.
Τι σημαίνουν οι προβλέψεις για τους λογαριασμούς στην Ελλάδα
Οι υψηλές διεθνείς τιμές φυσικού αερίου μπορούν να επηρεάσουν άμεσα και έμμεσα το ενεργειακό κόστος στην Ελλάδα.
Πρώτα απ’ όλα, επηρεάζουν τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν φυσικό αέριο για θέρμανση.
Παράλληλα, επειδή το φυσικό αέριο αποτελεί βασικό καύσιμο ηλεκτροπαραγωγής, οι μεταβολές στη χονδρεμπορική τιμή του μπορούν να μεταφερθούν και στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι μια αύξηση 20% ή 30% στο φυσικό αέριο θα προκαλέσει αυτόματα αντίστοιχη αύξηση στους λογαριασμούς.
Η τελική επιβάρυνση εξαρτάται από τα συμβόλαια προμήθειας, το ενεργειακό μείγμα, τη φορολογία, τις ρυθμιζόμενες χρεώσεις και τις τιμολογιακές πολιτικές των παρόχων.
Ο χειμώνας θα κρίνει την επόμενη ημέρα
Το βασικό συμπέρασμα της Morgan Stanley είναι ότι, παρά τη βελτίωση ορισμένων παραμέτρων, η Ευρώπη δεν έχει εξασφαλίσει ακόμη επαρκή προστασία απέναντι σε μια νέα ενεργειακή αναταραχή.
Η περιορισμένη αποθήκευση, η αβεβαιότητα στις θαλάσσιες μεταφορές και η επιβράδυνση της νέας παραγωγής LNG δημιουργούν συνθήκες που μπορούν να διατηρήσουν τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.
Η εξέλιξη του καιρού θα παίξει καθοριστικό ρόλο. Ένας ήπιος χειμώνας θα μπορούσε να περιορίσει τη ζήτηση, ενώ παρατεταμένες χαμηλές θερμοκρασίες ενδέχεται να ενισχύσουν τις πιέσεις.
Με τις τιμές να έχουν ήδη προσεγγίσει τα 87 ευρώ/MWh, η Morgan Stanley εκτιμά ότι οι ανοδικοί κίνδυνοι παραμένουν μεγαλύτεροι από τις πιθανότητες μιας ουσιαστικής αποκλιμάκωσης.
Για νοικοκυριά, επιχειρήσεις και ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, το μεγάλο στοίχημα είναι πλέον να περάσει ο χειμώνας χωρίς νέα εκτόξευση του ενεργειακού κόστους.
