Νέο κύμα ισχυρών πιέσεων χτυπά την αγορά των αμερικανικών κρατικών ομολόγων, με την απόδοση του 30ετούς Treasury να σκαρφαλώνει ξανά σε επίπεδα που είχαν να καταγραφούν από το 2002.
Η απόδοση του 30ετούς έφτασε ενδοσυνεδριακά κοντά στο 5,7%-5,72%, σηματοδοτώντας νέο υψηλό 24 ετών, την ώρα που η επιστροφή του Brent πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι επαναφέρει στο προσκήνιο τον φόβο του πληθωρισμού και αναγκάζει τις αγορές να ξαναζυγίσουν την πορεία των επιτοκίων στις ΗΠΑ.
Γιατί ανεβαίνουν ξανά οι αποδόσεις
Ο μηχανισμός είναι σχετικά απλός.
Όταν το πετρέλαιο ακριβαίνει, οι επενδυτές φοβούνται ότι η ενέργεια θα περάσει ξανά στις τιμές προϊόντων, μεταφορών και υπηρεσιών.
Αυτό σημαίνει μεγαλύτερο κίνδυνο να παραμείνει ο πληθωρισμός πάνω από τον στόχο της Federal Reserve για περισσότερο διάστημα.
Και όσο μεγαλώνει αυτός ο φόβος, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα η Fed να διατηρήσει τα επιτόκια ψηλά ή ακόμη και να προχωρήσει σε νέες αυξήσεις.
Το αποτέλεσμα είναι πωλήσεις στα ομόλογα και άνοδος των αποδόσεών τους.
Το Brent ξανά πάνω από τα 100 δολάρια
Η νέα άνοδος του πετρελαίου έχει επιβαρύνει αισθητά το κλίμα.
Το Brent κινείται πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, με τις αγορές να παρακολουθούν στενά τις γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τους κινδύνους για την προσφορά. Την Τετάρτη κινήθηκε κοντά στα 101,5-102 δολάρια.
Η άνοδος αυτή είναι αρκετή για να ξυπνήσει ξανά τον φόβο ότι ένα νέο ενεργειακό σοκ θα επιβαρύνει την παγκόσμια οικονομία.
Η Fed ξαναμπαίνει στο κάδρο
Η αγορά είχε αρχίσει να ποντάρει ότι η περίοδος των αυξήσεων των επιτοκίων είχε σχεδόν τελειώσει.
Τώρα η εικόνα είναι πιο θολή.
Οι επενδυτές εξακολουθούν να θεωρούν πιο πιθανή μια παύση τον Οκτώβριο, αλλά η πιθανότητα αύξησης δεν έχει εξαφανιστεί. Οι αγορές την αποτιμούν περίπου στο 22% για τον Οκτώβριο, ενώ οι πιθανότητες για κίνηση αργότερα μέσα στο έτος παραμένουν σημαντικά υψηλότερες.
Η μεταβολή αυτή δείχνει πόσο γρήγορα μπορεί να αλλάξει η εικόνα όταν ανεβαίνουν ξανά η ενέργεια και οι πληθωριστικές προσδοκίες.
Δεν είναι μόνο αμερικανικό το πρόβλημα
Το sell off στα ομόλογα δεν περιορίζεται στις ΗΠΑ.
Οι πιέσεις έχουν εξαπλωθεί και στην Ευρώπη, όπου οι μακροπρόθεσμες αποδόσεις έχουν επίσης κινηθεί ανοδικά.
Στη Γαλλία, οι αγορές παρακολουθούν επιπλέον τη δημοσιονομική κατάσταση και την πολιτική αβεβαιότητα, ενώ στη Βρετανία οι αποδόσεις των μακροπρόθεσμων τίτλων παραμένουν πολύ υψηλές.
Η διεθνής εικόνα δείχνει ότι οι επενδυτές απαιτούν μεγαλύτερη ανταμοιβή για να κρατήσουν κρατικό χρέος για πολλά χρόνια.
Τι είναι το term premium και γιατί ανεβαίνει
Ένας από τους βασικούς όρους που εξηγούν την κίνηση είναι το term premium.
Πρόκειται ουσιαστικά για την επιπλέον απόδοση που ζητά ένας επενδυτής για να δεσμεύσει τα χρήματά του σε ένα μακροπρόθεσμο ομόλογο αντί να επενδύει διαδοχικά σε βραχυπρόθεσμους τίτλους.
Όταν αυξάνονται οι φόβοι για πληθωρισμό, υψηλό δημόσιο χρέος, μεγάλες εκδόσεις ομολόγων και αβεβαιότητα για τη νομισματική πολιτική, το term premium ανεβαίνει.
Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, το ασφάλιστρο αυτό έχει φτάσει στα υψηλότερα επίπεδα πολλών ετών, ενισχύοντας την άνοδο των μακροπρόθεσμων αποδόσεων.
Οι αγορές φοβούνται και το δημόσιο χρέος
Δεν είναι μόνο το πετρέλαιο που πιέζει τα ομόλογα.
Στις ΗΠΑ υπάρχει και ο φόβος της μεγάλης προσφοράς νέου χρέους.
Η αυξημένη ανάγκη χρηματοδότησης του αμερικανικού Δημοσίου σημαίνει περισσότερες εκδόσεις Treasuries και μεγαλύτερη ανάγκη να προσελκυστούν αγοραστές.
Όσο αυξάνεται η προσφορά, τόσο μεγαλύτερη απόδοση απαιτεί η αγορά για να απορροφήσει τον όγκο των τίτλων.
Παράλληλα, οι επενδυτές παρακολουθούν στενά τις δημοπρασίες 10ετών και 30ετών ομολόγων, οι οποίες λειτουργούν ως τεστ για το πόση πραγματική ζήτηση υπάρχει στα σημερινά υψηλά επίπεδα αποδόσεων.
Μπορεί το 30ετές να φτάσει στο 6%;
Στην αγορά έχει αρχίσει να συζητείται πλέον ακόμη και το ενδεχόμενο να κινηθούν οι αποδόσεις προς το 6%.
Αναλυτές εκτιμούν ότι, αν συνεχιστούν οι πληθωριστικές πιέσεις, η αυξημένη προσφορά χρέους και η άνοδος του term premium, το επίπεδο αυτό δεν μπορεί να αποκλειστεί.
Ένα τέτοιο σενάριο θα αποτελούσε νέο σοκ για τις χρηματοπιστωτικές αγορές, καθώς οι υψηλές αποδόσεις των κρατικών τίτλων ανεβάζουν συνολικά το κόστος χρήματος.
Τι σημαίνει για στεγαστικά, επιχειρήσεις και μετοχές
Οι υψηλές αποδόσεις των Treasuries δεν είναι ένα τεχνικό θέμα που αφορά μόνο traders.
Επηρεάζουν ολόκληρη την οικονομία.
Όταν ανεβαίνουν οι μακροπρόθεσμες αποδόσεις, ακριβαίνουν:
τα στεγαστικά δάνεια,
τα εταιρικά ομόλογα,
η χρηματοδότηση επιχειρήσεων,
και συνολικά το κόστος δανεισμού.
Στις ΗΠΑ, τα 30ετή στεγαστικά επιτόκια έχουν ήδη κινηθεί σε πολύ υψηλά επίπεδα, πιέζοντας ξανά την αγορά κατοικίας.
Παράλληλα, οι υψηλές αποδόσεις των ομολόγων αυξάνουν τον ανταγωνισμό απέναντι στις μετοχές, καθώς οι επενδυτές μπορούν να βρουν πλέον υψηλές αποδόσεις και σε θεωρητικά ασφαλέστερα assets.
Το παράδοξο της Wall Street
Η εικόνα των τελευταίων ημερών έχει και μια ιδιαιτερότητα.
Οι αποδόσεις των ομολόγων βρίσκονται σε υψηλά πολλών δεκαετιών, αλλά οι μεγάλοι χρηματιστηριακοί δείκτες, ειδικά οι τεχνολογικές μετοχές, έχουν παραμείνει ισχυροί.
Η αισιοδοξία γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη και τα εταιρικά κέρδη έχει μέχρι στιγμής λειτουργήσει ως αντίβαρο.
Όμως όσο ανεβαίνουν οι αποδόσεις, τόσο μεγαλώνει η πίεση στις αποτιμήσεις των μετοχών και ιδιαίτερα των εταιρειών ανάπτυξης.
Η αγορά βρίσκεται ανάμεσα σε δύο αντίθετες δυνάμεις
Από τη μία πλευρά, οι σημερινές αποδόσεις κάνουν τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα πολύ πιο ελκυστικά σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Από την άλλη, οι επενδυτές φοβούνται ότι αν αγοράσουν πολύ νωρίς και οι αποδόσεις συνεχίσουν να ανεβαίνουν, οι τιμές των ομολόγων θα υποχωρήσουν ακόμη περισσότερο.
Έτσι δημιουργείται ένα ιδιόμορφο δίλημμα:
οι αποδόσεις είναι ελκυστικές, αλλά ο κίνδυνος νέας πτώσης στις τιμές παραμένει μεγάλος.
Το πετρέλαιο κρατά το κλειδί
Το επόμενο διάστημα, το πετρέλαιο θα αποτελέσει έναν από τους βασικούς δείκτες για την πορεία της αγοράς ομολόγων.
Αν το Brent σταθεροποιηθεί πάνω από τα 100 δολάρια ή κινηθεί ακόμη υψηλότερα, οι πληθωριστικές πιέσεις μπορούν να ενισχυθούν περισσότερο.
Αντίθετα, μια αποκλιμάκωση των τιμών της ενέργειας θα έδινε ανάσα τόσο στη Fed όσο και στην αγορά των κρατικών τίτλων.
Προς το παρόν, πάντως, το μήνυμα της αγοράς είναι σαφές:
το αφήγημα των γρήγορων μειώσεων επιτοκίων έχει απομακρυνθεί και τα αμερικανικά ομόλογα έχουν ξαναμπεί σε μια περίοδο έντονης μεταβλητότητας.