Το πρώην βασιλικό Κτήμα Τατοΐου στη Βαρυμπόμπη αλλάζει σταδιακά εικόνα και πλησιάζει στην ημέρα που θα υποδεχθεί ξανά επισκέπτες. Το υπουργείο Πολιτισμού έχει θέσει ως ορίζοντα το 2026 για την απόδοση των τριών μουσειακών υποδομών στο κοινό, ενώ το συνολικό πρόγραμμα αποκατάστασης, ανάδειξης και δημιουργίας των απαραίτητων υποδομών ξεπερνά πλέον τα 70 εκατ. ευρώ.
Στον ιστορικό πυρήνα του Κτήματος, οι εργασίες αφορούν το Ανάκτορο, τις εγκαταστάσεις που θα στεγάσουν το Μουσείο Βασιλικών Αμαξών και το Μουσείο Αγροκτηνοτροφικής Παραγωγής, αλλά και μια σειρά από κτίρια και υποδομές που είναι απαραίτητα για τη λειτουργία του χώρου. Στόχος είναι το Τατόι να αποκτήσει ξανά ζωή, αυτή τη φορά ως επισκέψιμος τόπος πολιτισμού και αναψυχής.
Το Ανάκτορο και οι συλλογές
Κεντρική θέση στο νέο τοπίο του Κτήματος έχει το Ανάκτορο, όπου θα παρουσιαστεί μόνιμη έκθεση με περίπου 4.350 αυθεντικά αντικείμενα. Πρόκειται για μέρος των περισσότερων από 100.000 κινητών αντικειμένων που εντοπίστηκαν στο Κτήμα και στη συνέχεια καταγράφηκαν, συντηρήθηκαν και τεκμηριώθηκαν.
Το κτίριο αναπτύσσεται σε τρία επίπεδα. Στο ισόγειο θα παρουσιάζονται, μεταξύ άλλων, τα πορτρέτα του Γεωργίου Α΄ και της Όλγας, καθώς και το έργο του Carl Bloch «Προμηθέας λυόμενος». Η διαδρομή θα συνεχίζεται στη βιβλιοθήκη, διαμορφωμένη σύμφωνα με την εικόνα που είχε επί Γεωργίου Β΄, στο γραφείο, στο επίσημο σαλόνι και στην τραπεζαρία.
Στον πρώτο όροφο βρίσκονται οι χώροι που συνδέονται με την ιδιωτική ζωή της οικογένειας. Εκεί θα εκτίθενται προσωπικά αντικείμενα, μεταξύ των οποίων το νυφικό της Φρειδερίκης, φορέματα της Άννας-Μαρίας και της Σοφίας, στρατιωτικές στολές και παράσημα, ασημικά, εικόνες και σπάνια σερβίτσια.
Το υπόγειο θα έχει διαφορετικό χαρακτήρα, καθώς προβλέπονται χώροι για εκπαιδευτικά προγράμματα και μικρές περιοδικές εκθέσεις, ενώ η παλιά αίθουσα κινηματογράφου θα αξιοποιηθεί για την προβολή ιστορικού αρχειακού υλικού.
Οι εργασίες στο Ανάκτορο βρίσκονται σε εξέλιξη, με τις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις και τμήματα του υπογείου και της σοφίτας να έχουν προχωρήσει, ενώ συνεχίζονται οι παρεμβάσεις στο ισόγειο και στον πρώτο όροφο. Παράλληλα, ολοκληρώθηκε η μουσειολογική και μουσειογραφική μελέτη και προχωρά η εφαρμογή της.
Τα αυτοκίνητα της τέως βασιλικής οικογένειας
Στο Νέο Βουστάσιο, ένα κτίριο του 1952 συνολικής επιφάνειας περίπου 1.500 τ.μ., θα στεγαστούν δύο ακόμη μουσεία.
Στο Μουσείο Βασιλικών Αμαξών θα παρουσιαστούν οκτώ ιστορικά αυτοκίνητα που συνδέονται με την τέως βασιλική οικογένεια και έχουν αποκατασταθεί. Ανάμεσά τους βρίσκονται τέσσερις λιμουζίνες Rolls-Royce, δύο σπορ μοντέλα TD Midget του 1952 και δύο Fiat 500 με ψάθινα καθίσματα, ειδικές εκδόσεις που χρησιμοποιούνταν για τις μετακινήσεις εντός του Κτήματος.
Η αποκατάσταση του Στάβλου του Γεωργίου Α΄, όπου θα φιλοξενηθεί το συγκεκριμένο μουσείο, αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό κομμάτι του έργου. Η σύνθετη ανακατασκευή της στέγης έχει ήδη ολοκληρωθεί.
Η αγροτική ζωή του Τατοΐου
Το τρίτο μουσείο είναι αφιερωμένο στην αγροκτηνοτροφική παραγωγή που αποτελούσε βασικό κομμάτι της λειτουργίας του Κτήματος. Εκεί ο επισκέπτης θα μπορεί να δει τον εξοπλισμό που χρησιμοποιούνταν για την εκτροφή των περίπου 100 βοοειδών, τις μεταλλικές ταΐστρες, το δίκτυο άμελξης και τα μηχανήματα επεξεργασίας γάλακτος που συνδέονται με την παραγωγή του περίφημου «Βουτύρου Τατοΐου».
Η έκθεση θα παρουσιάζει επίσης εξοπλισμό για την κτηνοτροφία, τη μελισσοκομία, την παραγωγή ελαιολάδου και τη λειτουργία του οινοποιείου. Ο όροφος του Βουστασίου προορίζεται να λειτουργήσει ως χώρος συνεδρίων και πολιτιστικών εκδηλώσεων.
Νέα εικόνα και αυξημένη φύλαξη
Η επιστροφή του Τατοΐου στο κοινό προϋποθέτει και ένα ιδιαίτερα οργανωμένο σύστημα προστασίας. Το υπουργείο Πολιτισμού έχει προχωρήσει σε διαδικασίες για τη φύλαξη των κτιρίων, των εγκαταστάσεων και των εκθεμάτων, ενώ έχουν γίνει και σχετικές δαπάνες για τη φύλαξη των μουσειακών κατασκευών και αντικειμένων.
Παράλληλα, το ΥΠΠΟ έχει προχωρήσει στην ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού για τη λειτουργία των χώρων και την εξυπηρέτηση των επισκεπτών. Το σχέδιο περιλαμβάνει επίσης σύγχρονα μέσα επιτήρησης, ενώ το υπουργείο έχει ενεργές διαδικασίες που αφορούν και τη χρήση συστημάτων εναέριας αποτύπωσης με drones.
Πέρα από τα τρία μουσεία, στο Κτήμα έχει αποκατασταθεί και το Βασιλικό Μαυσωλείο, όπου βρίσκονται οι τάφοι του Κωνσταντίνου Α΄, της συζύγου του, βασίλισσας Σοφίας, και του γιου τους, Αλεξάνδρου. Παράλληλα, έχουν ολοκληρωθεί εργασίες σε ακόμη εννέα κτίρια, μεταξύ των οποίων το συγκρότημα στάθμευσης αυτοκινήτων, η Οικία Στουρμ και η Οικία του Αρχικηπουρού, τα οποία θα εξυπηρετούν υποστηρικτικές λειτουργίες του υπουργείου Πολιτισμού, αλλά και οι ανάγκες πυροπροστασίας του Κτήματος.
Το Χοιροστάσιο και το Οινοποιείο προβλέπεται να ολοκληρωθούν σε μεταγενέστερη φάση. Έτσι, το Τατόι διαμορφώνεται σταδιακά σε έναν μεγάλο, ενιαίο χώρο πολιτισμού, με τα ιστορικά κτίρια, τις συλλογές και το φυσικό τοπίο να αποκτούν ξανά λειτουργία και να περνούν από την εγκατάλειψη στην οργανωμένη δημόσια χρήση.
Τατόι: Ανοίγει ο διαγωνισμός για ιδιώτες επενδυτές σε 24 ιστορικά κτίρια
Τι απαντά το Υπουργείο Πολιτισμού για τον ανελκυστήρα στον Ιερό Βράχο της Ακρόπολης
