Ένα πολυνομοσχέδιο με «βαριά» θεματολογία και ξεκάθαρη κατεύθυνση έθεσε σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση το υπουργείο Ανάπτυξης: λιγότερη προέγκριση, περισσότερος εκ των υστέρων έλεγχος, με στόχο να κλείσουν μεταβατικά καθεστώτα, να κοπεί ο διοικητικός χρόνος που χάνουν οι επιχειρήσεις και να μπει τάξη στις αρμοδιότητες εποπτείας. Η διαβούλευση παραμένει ανοιχτή έως 13 Μαρτίου 2026.
Η φιλοσοφία είναι γνώριμη αλλά εδώ επιχειρείται να «κλειδώσει» σε μεγαλύτερη κλίμακα: μια δραστηριότητα να μπορεί να ξεκινά πιο γρήγορα, με σαφείς κανόνες λειτουργίας, και το κράτος να επεμβαίνει όταν υπάρχει παράβαση ή κίνδυνος, όχι πριν από κάθε επιχειρηματικό βήμα. Το στοίχημα, προφανώς, είναι διπλό: ταχύτητα χωρίς χαλάρωση, και απλοποίηση χωρίς γκρίζες ζώνες.
Άδειες τέλος… με όρους: «γνωστοποίηση» για μια μεγάλη γκάμα δραστηριοτήτων
Στον πυρήνα του σχεδίου νόμου βρίσκεται η προσπάθεια να τελειώνουν οριστικά οι «ενδιάμεσες λύσεις» που ταλαιπωρούν εδώ και χρόνια επιχειρήσεις και υπηρεσίες. Το πλαίσιο αδειοδότησης του ν. 4442/2016 αναδιατάσσεται, ώστε δραστηριότητες που μέχρι σήμερα λειτουργούσαν με μεταβατικές ρυθμίσεις ή μπερδεμένα καθεστώτα να εντάσσονται καθαρά σε γνωστοποίηση ή έγκριση λειτουργίας, ανάλογα με το αντικείμενο.
Μεταξύ όσων αναφέρονται ενδεικτικά στο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται δομές και υπηρεσίες με έντονο κοινωνικό αποτύπωμα αλλά και καθημερινή επιχειρηματική παρουσία: μονάδες φροντίδας προσχολικής αγωγής, μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων, στέγες υποστηριζόμενης διαβίωσης ΑμεΑ, εκθεσιακοί χώροι/συνεδριακά κέντρα, internet cafés, σολάριουμ, υπηρεσίες λουτρών/μασάζ/σάουνας/spa, καθώς και υπηρεσίες στάθμευσης και φύλαξης σκαφών.
Η πολιτική ανάγνωση εδώ είναι απλή: το υπουργείο θέλει να πει ότι «η αγορά κινείται», αλλά ταυτόχρονα ότι «ο έλεγχος δεν καταργείται» — μετακινείται χρονικά και γίνεται πιο στοχευμένος.
Ποιος ελέγχει τι: τέλος στις επικαλύψεις, θεωρητικά…
Το δεύτερο μεγάλο κεφάλαιο αφορά την εποπτεία. Σε αρκετούς τομείς, το πρόβλημα δεν είναι μόνο οι διαδικασίες, αλλά το ότι πολλές φορές δεν είναι ξεκάθαρο ποια αρχή είναι υπεύθυνη, ποιος συντονίζει και πώς αποφεύγονται τα παράλληλα –ή και αντικρουόμενα– «μπες-βγες» ελέγχων.
Το σχέδιο νόμου κινείται στη λογική να μπει ενιαία αρχιτεκτονική εποπτείας και να περιοριστούν οι επικαλύψεις, ειδικά σε πεδία όπως η ασφάλεια υποδομών, η δημόσια υγεία και η ασφάλεια εργαζομένων.
Με άλλα λόγια: λιγότερο «κανείς δεν είναι αρμόδιος» και περισσότερο λογοδοσία με καθαρές γραμμές.
Μικρές αλλαγές, μεγάλο αποτέλεσμα: βιομηχανία – logistics – επιχειρηματικά πάρκα
Υπάρχει και το καθαρά «παραγωγικό» σκέλος, με παρεμβάσεις που στοχεύουν να μειώσουν το διοικητικό βάρος στη λειτουργία και στον εκσυγχρονισμό των μονάδων, αλλά και να ξεμπλοκάρουν κομμάτια της εφοδιαστικής αλυσίδας. Στο κείμενο που έχει παρουσιαστεί, γίνεται αναφορά και σε ρυθμίσεις για εκσυγχρονισμό μεταποιητικών επιχειρήσεων και ανάπτυξη ειδικών σχημάτων όπως τα Επιχειρηματικά Πάρκα Μεγάλης Μεμονωμένης Μονάδας.
Είναι το είδος των διατάξεων που δεν «γράφουν» εύκολα ως τίτλος, αλλά μπορούν να κάνουν διαφορά στην πράξη: λιγότερη αβεβαιότητα, λιγότερες καθυστερήσεις, πιο καθαρό πλαίσιο για επενδύσεις που αλλιώς μένουν στα συρτάρια.
Καταναλωτής και διαφάνεια: “shrinkflation” στο ράφι
Πέρα από τις άδειες και την εποπτεία, το νομοσχέδιο ακουμπά και τη σχέση αγοράς–καταναλωτή. Μία από τις ρυθμίσεις που ξεχωρίζουν είναι η πρόβλεψη για επισήμανση σε προσυσκευασμένα προϊόντα όταν μειώνεται η ποσότητα χωρίς αντίστοιχη μείωση τιμής — μια απάντηση σε αυτό που ο κόσμος λέει απλά «το ίδιο προϊόν, λιγότερο μέσα».
Εδώ το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: σε περιβάλλον ακρίβειας, το υπουργείο θέλει να δείξει ότι δεν κοιτά μόνο τις επιχειρήσεις, αλλά βάζει και κανόνες ορατότητας για τον πολίτη.
Γεωγραφικές ενδείξεις: προστασία για χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα
Στο ίδιο πακέτο, υπάρχει και πρόβλεψη για πιο σαφή προστασία γεωγραφικών ενδείξεων σε χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα, στο πλαίσιο εφαρμογής του ευρωπαϊκού κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411.
Είναι μια διάσταση που αφορά άμεσα και την ελληνική παραγωγή: το «όνομα» ενός τόπου να μη γίνεται λάστιχο, ειδικά όταν κουβαλά φήμη, ποιότητα και προστιθέμενη αξία.
Συνολικά, το πολυνομοσχέδιο επιχειρεί να βάλει μια μεγάλη σφραγίδα: απλούστευση στην είσοδο, σαφήνεια στους κανόνες, έλεγχος με στόχευση. Το αν θα λειτουργήσει όπως περιγράφεται, θα κριθεί σε δύο σημεία:
- αν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί μπορούν πράγματι να σηκώσουν το βάρος του εκ των υστέρων ελέγχου, και
- αν οι νέες ρυθμίσεις θα εφαρμοστούν ομοιόμορφα, χωρίς να ξαναγεννηθούν «παράλληλα καθεστώτα» στην πράξη.
