Ανάπτυξη 2,3%, αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στο 2,8%, πρωτογενές πλεόνασμα 3,2% του ΑΕΠ και περαιτέρω μείωση του δημόσιου χρέους στο 128,5% προβλέπει για το 2027 ο νέος κρατικός προϋπολογισμός που κατατέθηκε στη Βουλή. Το οικονομικό επιτελείο εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται ταχύτερα από την Ευρωζώνη, με βασικούς μοχλούς τις επενδύσεις, την ενίσχυση των εισοδημάτων και τις φορολογικές παρεμβάσεις.
Ο προϋπολογισμός, που κατατέθηκε για πρώτη φορά αποκλειστικά σε ψηφιακή μορφή, ενσωματώνει σειρά μέτρων για μισθωτούς, συνταξιούχους, οικογένειες, αγρότες και επιχειρήσεις, ενώ προβλέπει νέα στεγαστικά και επενδυτικά προγράμματα. Παράλληλα, αποτυπώνει τις προκλήσεις που δημιουργούν η διεθνής αβεβαιότητα, οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι αναταράξεις στις αγορές ενέργειας.
Ανάπτυξη πάνω από την Ευρωζώνη και αύξηση επενδύσεων
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το ελληνικό ΑΕΠ θα αυξηθεί κατά 2% το 2026 και 2,3% το 2027, έναντι εκτιμώμενης ανάπτυξης 1,2% στην Ευρωζώνη και για τα δύο έτη. Εφόσον επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις, η Ελλάδα θα καταγράψει για έβδομη διαδοχική χρονιά υψηλότερο ρυθμό μεγέθυνσης από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Το ονομαστικό ΑΕΠ προβλέπεται να αυξηθεί από 263,4 δισ. ευρώ το 2026 σε 275,9 δισ. ευρώ το 2027, ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να περιοριστεί από το 4% στο 2,8%. Η εκτίμηση για το 2026 είναι υψηλότερη από εκείνη του προσχεδίου, γεγονός που αναδεικνύει τη διατήρηση των πληθωριστικών πιέσεων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην επενδυτική δραστηριότητα, η οποία εκτιμάται ότι θα αυξηθεί κατά 7,7% το 2026 και 7,9% το 2027, έναντι μόλις 1% και 1,4% αντίστοιχα στην Ευρωζώνη. Ως αποτέλεσμα, οι επενδύσεις αναμένεται να αντιπροσωπεύουν το 19,8% του ΑΕΠ το 2027, από 18,9% φέτος.
Θετικές είναι και οι προβλέψεις για την αγορά εργασίας, με την ανεργία να υποχωρεί από 8,4% σε 7,9%, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2008. Οι αμοιβές ανά εργαζόμενο εκτιμάται ότι θα αυξηθούν κατά 3,9% το 2027, έναντι 3,7% το 2026.
Φοροελαφρύνσεις και χρηματοδότηση 1,5 δισ. ευρώ για τις επιχειρήσεις
Στο επίκεντρο της οικονομικής πολιτικής βρίσκονται οι παρεμβάσεις που ανακοινώθηκαν στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, με στόχο την τόνωση της επιχειρηματικότητας και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας.
Προβλέπονται μειώσεις φόρων για τους συνεπείς ελεύθερους επαγγελματίες, επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό και σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου. Παράλληλα, προωθείται η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, με αφετηρία την ελληνική περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη.
Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις ενεργοποιείται νέο δανειοδοτικό και εγγυοδοτικό πρόγραμμα ύψους 1,5 δισ. ευρώ, με πόρους από το δανειακό σκέλος του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η χρηματοδότηση συμπληρώνεται από την ενίσχυση του εθνικού και συγχρηματοδοτούμενου Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.
Στο πλαίσιο της φορολογικής μεταρρύθμισης προβλέπεται επίσης μηδενισμός του φορολογικού συντελεστή για εισοδήματα έως 20.000 ευρώ για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τρίτεκνους.
Ενισχύσεις 400 και 500 ευρώ – Κατώτατος μισθός 1.000 ευρώ
Σημαντικό μέρος των παρεμβάσεων κατευθύνεται στη στήριξη του διαθέσιμου εισοδήματος, με νέες παροχές και αυξήσεις αποδοχών.
Από τον Νοέμβριο του 2026, η ετήσια οικονομική ενίσχυση για συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες αυξάνεται στα 400 ευρώ καθαρά, ενώ επεκτείνεται στο σύνολο των συνταξιούχων ηλικίας άνω των 65 ετών. Προβλέπεται ακόμη τιμαριθμική αναπροσαρμογή των αναπηρικών επιδομάτων.
Για τους δημοσίους υπαλλήλους και λειτουργούς θεσπίζεται επίδομα Χριστουγέννων 500 ευρώ, με πρώτη καταβολή τον Δεκέμβριο του 2027.
Στον ιδιωτικό τομέα, η κυβέρνηση θέτει ως στόχο την αύξηση του κατώτατου μισθού στα 1.000 ευρώ, μέσω δύο διαδοχικών αναπροσαρμογών, τον Απρίλιο του 2027 και τον Ιανουάριο του 2028. Ταυτόχρονα, προβλέπεται περαιτέρω μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5%.
Νέο «Σπίτι μου ΙΙΙ» και κρατική αποταμίευση για τα παιδιά
Στο στεγαστικό πεδίο, ο προϋπολογισμός περιλαμβάνει τη δημιουργία του προγράμματος «Σπίτι μου ΙΙΙ», συνολικού ύψους 2 δισ. ευρώ, με στόχο τη διευκόλυνση της πρόσβασης στην κατοικία. Παράλληλα, παρατείνεται η ισχύς φορολογικών κινήτρων που έχουν ήδη θεσπιστεί για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος.
Νέα παρέμβαση αποτελεί η δημιουργία ειδικού επενδυτικού λογαριασμού για τη νέα γενιά, στον οποίο το κράτος θα συνεισφέρει ποσό ίσο με την ετήσια κατάθεση του γονέα, με ανώτατο όριο τα 1.200 ευρώ ετησίως.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποσκοπεί στην ενίσχυση της μακροχρόνιας αποταμίευσης και στη δημιουργία οικονομικού κεφαλαίου για τις μελλοντικές ανάγκες των παιδιών.
Πρωτογενές πλεόνασμα 3,2% και ιστορική αποκλιμάκωση του χρέους
Στο δημοσιονομικό σκέλος, το πρωτογενές πλεόνασμα προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 3,6% του ΑΕΠ το 2026 και στο 3,2% το 2027, με την τελευταία εκτίμηση να είναι οριακά χαμηλότερη από το 3,3% του προσχεδίου.
Το συνολικό αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης εκτιμάται ότι θα παραμείνει πλεονασματικό, στο 0,6% του ΑΕΠ το 2026 και στο 0,1% το 2027.
Η μεγαλύτερη μεταβολή καταγράφεται στο δημόσιο χρέος, το οποίο προβλέπεται να μειωθεί από 135,8% του ΑΕΠ το 2026 σε 128,5% το 2027, δηλαδή κατά 7,3 ποσοστιαίες μονάδες μέσα σε έναν χρόνο.
Σύμφωνα με το υπουργείο, η Ελλάδα αναμένεται να καταγράψει για έβδομο συνεχόμενο έτος τη μεγαλύτερη αποκλιμάκωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μάλιστα, το 2026 εκτιμάται ότι θα αποτελέσει ιστορικό ορόσημο, καθώς για πρώτη φορά έπειτα από δύο δεκαετίες η χώρα δεν θα εμφανίζει το υψηλότερο δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ μεταξύ των κρατών-μελών.
Οι διεθνείς κίνδυνοι και το στοίχημα του 2027
Παρά τις θετικές προβλέψεις, το οικονομικό επιτελείο αναγνωρίζει ότι η υλοποίηση των δημοσιονομικών και αναπτυξιακών στόχων θα πραγματοποιηθεί σε ένα ιδιαίτερα απαιτητικό διεθνές περιβάλλον.
Στην επιστολή τους προς τους βουλευτές, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης και ο υφυπουργός Θάνος Πετραλιάς επισημαίνουν τους κινδύνους που απορρέουν από τις γεωπολιτικές συγκρούσεις, ιδιαίτερα στη Μέση Ανατολή, τις εμπορικές αντιπαραθέσεις, τις διακυμάνσεις των ενεργειακών τιμών και τις αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις σε ευρωπαϊκές οικονομίες.
Στους παράγοντες αβεβαιότητας προστίθενται οι ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις, η τεχνητή νοημοσύνη και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, που δημιουργούν νέες προκλήσεις για την παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα.
Το βασικό ζητούμενο για το 2027 είναι κατά πόσο η προβλεπόμενη οικονομική μεγέθυνση, η αύξηση των επενδύσεων και η δημοσιονομική εξυγίανση θα μεταφραστούν σε ουσιαστική βελτίωση της αγοραστικής δύναμης και του βιοτικού επιπέδου των πολιτών, σε μια περίοδο κατά την οποία ο πληθωρισμός, παρά την αναμενόμενη αποκλιμάκωσή του, εξακολουθεί να περιορίζει τα πραγματικά εισοδήματα.
