Ένα νέο κεφάλαιο στην αντιμετώπιση του χρόνιου πόνου ανοίγει στο δημόσιο σύστημα υγείας, μέσα από τη δημιουργία του πρώτου εξειδικευμένου Ιατρείου Πόνου για ΑμεΑ με νευροαναπτυξιακές διαταραχές, το οποίο αναμένεται να ξεκινήσει πιλοτικά τη λειτουργία του στο Λαϊκό Νοσοκομείο μέσα στους επόμενους μήνες.
Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που φιλοδοξεί να καλύψει ένα σημαντικό κενό στην παροχή υπηρεσιών υγείας, καθώς τα άτομα με διαταραχές αυτιστικού φάσματος και άλλες μορφές νευροδιαφορετικότητας συχνά αντιμετωπίζουν δυσκολίες τόσο στην έκφραση όσο και στη διαχείριση του χρόνιου πόνου.
Πίσω από την ιδέα βρίσκεται η αναισθησιολόγος και επιμελήτρια Α’ ΕΣΥ Μαρία Πούλου, η οποία επισημαίνει ότι ο χρόνιος πόνος αντιμετωπίζεται πλέον διεθνώς ως ένα σύνθετο βιοψυχοκοινωνικό φαινόμενο και όχι αποκλειστικά ως ένα ιατρικό σύμπτωμα.
Ο «αόρατος» πόνος των «αόρατων» ασθενών
Όπως εξηγεί η κ. Πούλου, πολλά νευροδιαφορετικά άτομα βιώνουν τον πόνο με διαφορετικό τρόπο σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό, γεγονός που συχνά οδηγεί σε υποδιάγνωση ή ανεπαρκή αντιμετώπιση.
Οι αισθητηριακές ιδιαιτερότητες, οι δυσκολίες επικοινωνίας και η αυξημένη ψυχοσωματική επιβάρυνση μπορούν να καταστήσουν ιδιαίτερα δύσκολη τόσο την αναγνώριση όσο και τη θεραπεία του χρόνιου πόνου.
«Στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον ασφαλές, προσαρμοσμένο και προσβάσιμο, όπου οι ασθενείς θα μπορούν να αξιολογούνται και να υποστηρίζονται με τρόπο που λαμβάνει υπόψη τις ιδιαίτερες ανάγκες τους», αναφέρει.
Η φιλοσοφία του νέου ιατρείου βασίζεται στην εξατομικευμένη προσέγγιση κάθε περιστατικού, δίνοντας έμφαση όχι μόνο στη φαρμακευτική αγωγή αλλά και σε συμπληρωματικές παρεμβάσεις που μπορούν να βελτιώσουν ουσιαστικά την καθημερινότητα των ασθενών.
Διεπιστημονική ομάδα και ολιστική φροντίδα
Κεντρικό στοιχείο του εγχειρήματος αποτελεί η διεπιστημονική συνεργασία.
Το νέο Ιατρείο Πόνου δεν θα περιορίζεται στην παρουσία ενός μόνο γιατρού, αλλά θα λειτουργεί με τη συμμετοχή ειδικών από διαφορετικά πεδία. Στην ομάδα θα συμμετέχουν αναισθησιολόγος, φυσικοθεραπευτής, ψυχολόγος και διαιτολόγος, ώστε να παρέχεται ολοκληρωμένη υποστήριξη τόσο στους ασθενείς όσο και στους φροντιστές τους.
Η προσέγγιση αυτή αντανακλά τη σύγχρονη διεθνή τάση αντιμετώπισης του χρόνιου πόνου, όπου η θεραπεία δεν επικεντρώνεται αποκλειστικά στο σωματικό σύμπτωμα αλλά λαμβάνει υπόψη και τις ψυχολογικές, κοινωνικές και λειτουργικές διαστάσεις του προβλήματος.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στους φροντιστές, οι οποίοι συχνά επιβαρύνονται σημαντικά από τη μακροχρόνια φροντίδα ατόμων με νευροαναπτυξιακές διαταραχές.
Φιλοδοξία για έρευνα και εκπαίδευση
Πέρα από την παροχή υπηρεσιών υγείας, το νέο ιατρείο φιλοδοξεί να εξελιχθεί σε κέντρο έρευνας και εκπαίδευσης γύρω από τη σχέση του χρόνιου πόνου με τη νευροδιαφορετικότητα.
Στόχος είναι η συγκέντρωση επιστημονικών δεδομένων, η ανάπτυξη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων και η δημιουργία προτύπων που θα μπορούσαν στο μέλλον να εφαρμοστούν και σε άλλες δομές του Εθνικού Συστήματος Υγείας.
Η κ. Πούλου τονίζει ότι η αναγνώριση της διαφορετικότητας στην εμπειρία του πόνου δεν αποτελεί πολυτέλεια αλλά αναγκαία προϋπόθεση για μια πραγματικά σύγχρονη και ισότιμη ιατρική φροντίδα.
Ένα βήμα προς μια πιο συμπεριληπτική υγεία
Η δημιουργία του πρώτου εξειδικευμένου Ιατρείου Πόνου για ΑμεΑ με νευροαναπτυξιακές διαταραχές έρχεται να καλύψει ένα πεδίο που μέχρι σήμερα παρέμενε σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητο στο ελληνικό σύστημα υγείας.
Σε μια εποχή όπου η έννοια της προσβασιμότητας αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία φιλοδοξεί να δώσει φωνή σε ανθρώπους που συχνά δυσκολεύονται να εκφράσουν τον πόνο τους και να προσφέρει ουσιαστική στήριξη σε μία κατηγορία ασθενών που για χρόνια παρέμενε στο περιθώριο.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η εμπνεύστρια του εγχειρήματος, ο βασικός στόχος είναι ένας: «να ανιχνεύσουμε τον αόρατο πόνο στους αόρατους ασθενείς».