Σε μία περίοδο έντονων γεωπολιτικών αναταράξεων και πολεμικών συγκρούσεων, η Ιερή Πόλη του Μεσολογγίου αποτέλεσε για δεύτερη ημέρα το σημείο αναφοράς της διεθνούς δημοσιογραφικής κοινότητας, φιλοξενώντας τις εργασίες του συνεδρίου «Δημοσιογράφοι στον Πόλεμο». Η διοργάνωση, με τη συμμετοχή της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων, των ελληνικών ενώσεων και πολεμικών ανταποκριτών, ανέδειξε τη σημασία της ελεύθερης και αξιόπιστης ενημέρωσης σε συνθήκες κρίσης.
Το συνέδριο πραγματοποιείται στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τη συμπλήρωση 200 ετών από την Έξοδο του Μεσολογγίου, συνδέοντας συμβολικά την ιστορική θυσία με τη σύγχρονη μάχη για την αλήθεια και την ελευθερία του Τύπου.
Δημοσιογράφοι: Η ασφάλεια στον πόλεμο
Κεντρικό θέμα της δεύτερης ημέρας αποτέλεσαν οι προκλήσεις της πολεμικής δημοσιογραφίας στη σύγχρονη εποχή, με ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο των Ενώσεων Συντακτών και στην προστασία των δημοσιογράφων που εργάζονται σε εμπόλεμες ζώνες.
Πολεμικοί ανταποκριτές που συμμετείχαν διαδικτυακά από περιοχές όπως ο Λίβανος και το Ισραήλ περιέγραψαν τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες εργασίας, επισημαίνοντας την ανάγκη για ενίσχυση της ασφάλειας, της εκπαίδευσης και της θεσμικής υποστήριξης.
Όπως υπογραμμίστηκε, η παρουσία των δημοσιογράφων στα μέτωπα αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την καταγραφή της πραγματικότητας και την αποτροπή της χειραγώγησης της πληροφορίας. «Όταν πλήττεται η δημοσιογραφία, πλήττεται η ίδια η δημοκρατία», ήταν το κεντρικό μήνυμα που διαπερνούσε τις παρεμβάσεις.
Ο ρόλος των Ενώσεων και η διεθνής διάσταση
Η πρόεδρος της ΕΣΗΕΑ, Μαρία Αντωνιάδου, αναφέρθηκε εκτενώς στις πρωτοβουλίες της Ένωσης για τη στήριξη των δημοσιογράφων σε εμπόλεμες περιοχές, κάνοντας λόγο για αποστολές εξοπλισμού, σεμινάρια εκπαίδευσης και παροχή θεσμικής αλλά και ψυχολογικής υποστήριξης.
Παράλληλα, στάθηκε στη σημασία των ψηφισμάτων που έχουν κατατεθεί στον ΟΗΕ με τη στήριξη της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων, τονίζοντας την ανάγκη διεθνούς πίεσης για την προστασία των ανθρώπων του Τύπου.
«Τιμή και δόξα στους δεκάδες συναδέλφους μας που σκοτώνονται καθημερινά υπερασπιζόμενοι την ενημέρωση», ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι η μάχη για την ελευθερία του Τύπου είναι διαρκής και παγκόσμια.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της ΠΟΕΣΥ, Σωτήρης Τριανταφύλλου, τόνισε ότι οι δημοσιογράφοι αποτελούν τους μοναδικούς μάρτυρες των γεγονότων στα πεδία των συγκρούσεων, υπογραμμίζοντας ότι χωρίς την παρουσία τους, η αλήθεια κινδυνεύει να χαθεί μέσα στην προπαγάνδα.
Ανησυχητικά στοιχεία για τις δολοφονίες δημοσιογράφων
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσαν τα στοιχεία που παρουσίασε ο γενικός γραμματέας της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων, Antony Bellanger, σύμφωνα με τα οποία το 2025 καταγράφηκαν 128 δολοφονίες δημοσιογράφων παγκοσμίως.
Όπως σημείωσε, οι επιθέσεις αυτές πραγματοποιούνται σε καθεστώς ατιμωρησίας, ενώ χαρακτήρισε το πρόβλημα «βαθιά πολιτικό», καλώντας τη διεθνή κοινότητα να αναλάβει δράση.
«Δεν θα δεχθούμε η αλήθεια να γίνει το θύμα», τόνισε, διαμηνύοντας ότι οι δημοσιογράφοι θα συνεχίσουν να βρίσκονται στα μέτωπα, παρά τους κινδύνους.
Το «Δέντρο που κλαίει» και ο συμβολισμός της μνήμης
Ιδιαίτερη συμβολική σημασία είχε η τελετή αποκαλυπτηρίων του γλυπτού «Το δέντρο που κλαίει», αφιερωμένου στους δημοσιογράφους που έχασαν τη ζωή τους εν ώρα καθήκοντος.
Το έργο του γλύπτη Γιώργου Παπουτσίδη, δωρεά της οικογένειας Πουρνάρα προς το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΑ, αποκαλύφθηκε παρουσία διεθνών και ελληνικών δημοσιογραφικών φορέων, του δημάρχου Μεσολογγίου και του μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας.
Η πρόεδρος της IFJ, Dominique Pradalié, αναφέρθηκε στην ανάγκη διασφάλισης της ελευθερίας στην ενημέρωση, επισημαίνοντας ότι «η δημοσιογραφία και η ελευθερία γεννήθηκαν την ίδια στιγμή από την ίδια φλόγα».
Ένα συνέδριο με διεθνές αποτύπωμα
Το συνέδριο, που πραγματοποιείται για πρώτη φορά στην Ελλάδα, συγκεντρώνει κορυφαίους εκπροσώπους της διεθνούς δημοσιογραφίας και αναδεικνύει τον ρόλο της χώρας στον διάλογο για την ελευθερία του Τύπου.
Στο πλαίσιό του, απονέμονται τιμητικές διακρίσεις σε Έλληνες δημοσιογράφους που κάλυψαν πολεμικές συγκρούσεις, φέροντας τη μορφή του Ιωάννη-Ιάκωβου Μάγερ και την ιστορική ρήση «Η δημοσίευση είναι ψυχή της δικαιοσύνης».
Με φόντο την ιστορική μνήμη του Μεσολογγίου, το μήνυμα του συνεδρίου είναι σαφές: η δημοσιογραφία παραμένει βασικός πυλώνας της δημοκρατίας, ακόμη και –ή ιδίως– στις πιο σκοτεινές στιγμές της ιστορίας.
