Προς μια πιθανή συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου φαίνεται να κινούνται – έστω και με αργά βήματα – οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε ότι μια συμφωνία με την Τεχεράνη είναι «επικείμενη», ενώ η ιρανική πλευρά αναμένεται να απαντήσει εντός των επόμενων ωρών στην αμερικανική πρόταση.

Σύμφωνα με περιφερειακή πηγή με γνώση των διαπραγματεύσεων, την οποία επικαλείται το CNN, η Τεχεράνη εξετάζει ακόμη το αμερικανικό σχέδιο και ενδέχεται να παραδώσει την απάντησή της εντός της ημέρας μέσω του Πακιστανού διαμεσολαβητή.

Η αμερικανική πρόταση περιλαμβάνει 14 σημεία και προβλέπει σημαντικές παραχωρήσεις αλλά και αυστηρούς περιορισμούς για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.

Μεταξύ άλλων, η Ουάσιγκτον ζητά από την Τεχεράνη να δηλώσει επίσημα ότι δεν θα επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικού όπλου. Παράλληλα, απαιτείται η αποσυναρμολόγηση των πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Φορντό, στο Νατάνζ και στο Ισφαχάν, ενώ προβλέπεται πάγωμα του εμπλουτισμού ουρανίου για 20 χρόνια.

Μέσα στη μέρα αναμένεται η απάντηση της Τεχεράνης

Η πρόταση προβλέπει επίσης την παράδοση περίπου 400 κιλών υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου. Παραμένει ωστόσο ασαφές ποια χώρα ή οργανισμός θα αναλάβει τη φύλαξη του υλικού, αν και στο παρελθόν η Ρωσία είχε προσφερθεί να το παραλάβει.

Σε αντάλλαγμα, οι ΗΠΑ εμφανίζονται διατεθειμένες να άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, υπό την προϋπόθεση ότι η Τεχεράνη θα αποσύρει τους περιορισμούς που έχει επιβάλει στη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ.

Οι δηλώσεις Τραμπ και οι απειλές για νέους βομβαρδισμούς

Ο Τραμπ, σε συνέντευξή του στο PBS, άφησε να εννοηθεί ότι η χώρα του ίσως να μην είναι ο τελικός αποδέκτης του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν.

Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι πιθανή επιστροφή του Ιράν σε περιορισμένο εμπλουτισμό ουρανίου, ακόμη και σε επίπεδο 4% όπως προέβλεπε η συμφωνία του 2015, δεν αποτελεί μέρος της νέας συμφωνίας.
«Η Τεχεράνη θα δεσμευτεί να μην λειτουργεί τις υπόγειες πυρηνικές της εγκαταστάσεις στο πλαίσιο της συμφωνίας», δήλωσε, αναφερόμενος στα συγκροτήματα σε Φορντό, Νατάνζ και Ισφαχάν.

Ο Αμερικανός πρόεδρος σημείωσε επίσης ότι οι ΗΠΑ θα προχωρήσουν σε χαλάρωση των κυρώσεων εις βάρος της Τεχεράνης εφόσον επιτευχθεί συμφωνία, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η οριστικοποίηση της συμφωνίας μπορεί να γίνει ακόμη και πριν από την επίσκεψή του στην Κίνα την επόμενη εβδομάδα.

Ταυτόχρονα όμως απηύθυνε σαφή προειδοποίηση προς την ιρανική ηγεσία:
«Αν το Ιράν δεν συμφωνήσει, οι βομβαρδισμοί θα ξεκινήσουν σε πολύ μεγαλύτερη και πιο έντονη κλίμακα από πριν».

Και πρόσθεσε:
«Πιστεύω ότι υπάρχει καλή πιθανότητα να τελειώσει η κρίση, αλλά αν δεν συμβεί αυτό, θα χρειαστεί να τους βομβαρδίζουμε ασταμάτητα».

Η στάση της Τεχεράνης και ο ρόλος του Πακιστάν

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη κρατά ακόμη ανοιχτό το ενδεχόμενο συμφωνίας. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμάηλ Μπαγκαϊ, επιβεβαίωσε ότι
«το αμερικανικό σχέδιο και η πρόταση εξακολουθούν να εξετάζονται», σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ISNA.

Την ίδια ώρα, το Πακιστάν, που λειτουργεί ως διαμεσολαβητής, εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξο.

Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεμπάζ Σαρίφ, εξέφρασε την ελπίδα ότι η δυναμική που δημιουργήθηκε μετά την αναστολή των στρατιωτικών επιχειρήσεων θα ανοίξει τον δρόμο για μια μακροπρόθεσμη συμφωνία.

Ο εκπρόσωπος του πακιστανικού υπουργείου Εξωτερικών, Ταχίρ Ανταράμπι, δήλωσε ότι το Ισλαμαμπάντ παραμένει προσηλωμένο στην περιφερειακή ειρήνη και σταθερότητα.
«Δεν υπάρχει τρόπος να γνωρίζουμε πόσο κοντά ή μακριά βρίσκονται οι δύο πλευρές από την υπογραφή συμφωνίας, αλλά είμαστε αισιόδοξοι», ανέφερε.

Σε ερώτηση για το πού θα μπορούσε να υπογραφεί μια ενδεχόμενη συμφωνία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, απάντησε:
«Δεν γνωρίζω πού θα υπογραφεί, αλλά θα ήταν τιμή για εμάς αν αυτό συνέβαινε στο Ισλαμαμπάντ».

Τα ανοιχτά ζητήματα και τα Στενά του Ορμούζ

Σύμφωνα με πληροφορίες του δικτύου Al Arabiya/Al Hadath, παραμένουν ακόμη τέσσερα βασικά ζητήματα υπό διαπραγμάτευση, αν και η ιρανική πλευρά φέρεται να έχει αποδεχθεί το μεγαλύτερο μέρος της αμερικανικής πρότασης.

Πακιστανική πηγή ανέφερε επίσης ότι ο Τραμπ ζήτησε ταχεία απάντηση από την Τεχεράνη, ενώ σημείωσε ότι προς το παρόν δεν υπάρχουν σχέδια για άμεσες συναντήσεις μεταξύ Ιρανών και Αμερικανών αξιωματούχων.

Παράλληλα, συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις για το καθεστώς των Στενών του Ορμούζ, μέσω των οποίων διακινείται περίπου το 1/5 της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου και μεγάλες ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).

Διαβάστε ακόμη: