Η ελληνική οικονομία εισέρχεται σε μια κρίσιμη περίοδο. Μέσα σε λιγότερο από δύο μήνες, η χώρα θα κληθεί να περάσει τρία μεγάλα τεστ:

  1. Τις ανακοινώσεις του Πρωθυπουργού στη ΔΕΘ για φορολογικές ελαφρύνσεις και κοινωνική στήριξη.
  2. Το μικροσκόπιο της Κομισιόν για τον δημοσιονομικό χώρο.
  3. Τις αξιολογήσεις των διεθνών οίκων, που θα κρίνουν αν η Ελλάδα θα προχωρήσει σε νέα αναβάθμιση ή θα μείνει στάσιμη.

Οι ημερομηνίες-κλειδιά των αξιολογήσεων

Η αλυσίδα των αξιολογήσεων ξεκινά στις αρχές Σεπτεμβρίου και ολοκληρώνεται στα μέσα Νοεμβρίου:

  • 5 Σεπτεμβρίου – DBRS: μετά την αναβάθμιση του Μαρτίου στο BBB, οι προοπτικές μετατράπηκαν από «θετικές» σε «σταθερές». Νέα αναβάθμιση θεωρείται απίθανη, αλλά όλοι περιμένουν το σχόλιο για τις διεθνείς αναταράξεις (π.χ. δασμοί Τραμπ) και τις εξαγγελίες της ΔΕΘ.
  • 12 Σεπτεμβρίου – Moody’s: ο πιο «φειδωλός» οίκος, που τον Μάρτιο έδωσε την ελάχιστη επενδυτική βαθμίδα (Baa3). Η αγορά αναμένει αν θα αφήσει «παράθυρο» για νέα αναβάθμιση στο μέλλον.
  • 18 Οκτωβρίου – S&P: ένας από τους πιο επιδραστικούς οίκους.
  • 19 Νοεμβρίου – Fitch: τον Μάιο είχε αλλάξει τις προοπτικές της Ελλάδας σε «θετικές». Τώρα αναμένεται αν θα κάνει το βήμα προς πλήρη αναβάθμιση.

Η στάση της Κομισιόν

Το πιο κρίσιμο τεστ δεν θα είναι των οίκων αλλά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι Βρυξέλλες ζητούν να αποδειχθεί ότι οι εξαγγελίες της ΔΕΘ έχουν δημοσιονομικό χώρο.

  • Η ρήτρα διαφυγής για τις αμυντικές δαπάνες περιορίζει τον χώρο σε περίπου 1,5 δισ. ευρώ για το 2026.
  • Οτιδήποτε παραπάνω – υπερπλεονάσματα ή έκτακτα έσοδα – θα κατευθύνεται στην εξυπηρέτηση του χρέους.
  • Για να αλλάξει το σενάριο, θα απαιτηθεί είτε περιορισμός δαπανών είτε νέα μόνιμα έσοδα – που δεν φαίνονται ακόμη στον ορίζοντα.

Η Κομισιόν ξεκαθαρίζει ότι δεν μπορεί να υπολογιστεί η υπεραπόδοση του 2025 πριν τον Απρίλιο του 2026, εκτός από την υπέρβαση στα έσοδα από πάταξη φοροδιαφυγής, που ήδη ξεπερνούν τα 2 δισ. ευρώ. Αυτό δίνει ένα μικρό δημοσιονομικό μαξιλάρι.

Το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα για την ελληνική οικονομία

Η κυβέρνηση προβάλλει ένα αναθεωρημένο μεσοπρόθεσμο 2026–2029 με στόχο ανάπτυξης πάνω από 2% ετησίως, σε αντίθεση με τις προβλέψεις διεθνών οργανισμών που μιλούν για 1,3%–1,5%.

Το επιχείρημα είναι ότι η ανάπτυξη θα στηριχθεί σε:

  • Τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης.
  • Νέα περιβαλλοντικά ταμεία ύψους 8 δισ. ευρώ.
  • Τη μόνιμη αύξηση του ΠΔΕ κατά 500 εκατ. ευρώ.
  • Ιδιωτικές επενδύσεις που «τρέχουν» με τα δάνεια του ΤΑΑ.
  • Συνεχιζόμενες μεταρρυθμίσεις που θα κρατήσουν την ανάπτυξη πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης.

Οικονομία: Η πορεία του χρέους

Στρατηγικός στόχος παραμένει η αποκλιμάκωση του χρέους. Μέχρι το 2028 η Ελλάδα θέλει να πάψει να είναι η πιο χρεωμένη χώρα της ΕΕ – τίτλος που θα περάσει στην Ιταλία.

Ωστόσο, η μείωση θα είναι αργή σε απόλυτα μεγέθη, περιορίζοντας την ευελιξία της δημοσιονομικής πολιτικής.

Οι αμυντικές δαπάνες

Σημαντικό μέτωπο αποτελούν και οι εξοπλισμοί. Το αναθεωρημένο Μεσοπρόθεσμο θα αποτυπώσει την πορεία τους ως το 2029.

  • Συνολικά, το πρόγραμμα ώς το 2032 αγγίζει τα 25 δισ. ευρώ.
  • Η Κομισιόν έχει δώσει ρήτρα διαφυγής, αλλά τονίζει ότι αν συνεχιστούν οι παραγγελίες, η αύξηση θα πρέπει να καταγραφεί με σαφήνεια.

Ένα δύσκολο ισοζύγιο

Η Ελλάδα καλείται το φθινόπωρο να ισορροπήσει ανάμεσα σε πολιτικές υποσχέσεις και σε δημοσιονομικούς περιορισμούς. Οι εξαγγελίες της ΔΕΘ θα κριθούν όχι μόνο στην Αθήνα αλλά και στις αγορές και στις Βρυξέλλες.

Το μεγάλο ερώτημα είναι αν η χώρα θα συνεχίσει την πορεία αναβαθμίσεων ή θα βρεθεί αντιμέτωπη με τον σκληρό ευρωπαϊκό έλεγχο που μπορεί να περιορίσει την ευελιξία της κυβέρνησης.

Διαβάστε ακόμη: