Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράνδήλωσε ότι αναμένει να έχει έτοιμο μέσα στις επόμενες ημέρες ένα σχέδιο αντιπρότασης, μετά τις συνομιλίες αυτής της εβδομάδας με τις ΗΠΑ, ενώ ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε ότι εξετάζει ακόμη και περιορισμένα στρατιωτικά πλήγματα.
Δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο Reuters ότι ο στρατιωτικός σχεδιασμός των ΗΠΑ για το Ιράν βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο, με σενάρια που περιλαμβάνουν στοχευμένες επιθέσεις κατά προσώπων, ακόμη και επιλογές που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αλλαγή ηγεσίας στην Τεχεράνη, εφόσον δοθεί σχετική εντολή από τον Τραμπ.
Τελεσίγραφο 10–15 ημερών από την Ουάσιγκτον
Ο Αμερικανός Πρόεδρος έδωσε την Πέμπτη προθεσμία 10 έως 15 ημερών στην Τεχεράνη για να επιτευχθεί συμφωνία που θα επιλύσει τη μακροχρόνια πυρηνική διαμάχη, διαφορετικά –όπως προειδοποίησε– θα γίνουν «πολύ άσχημα τα πράγματα». Οι δηλώσεις του έγιναν εν μέσω ενίσχυσης της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Μέση Ανατολή, που τροφοδοτεί φόβους για ευρύτερη σύγκρουση.
Ερωτηθείς αν εξετάζει περιορισμένο πλήγμα για να πιέσει το Ιράν σε συμφωνία, ο Τραμπ απάντησε από τον Λευκό Οίκο: «Υποθέτω ότι μπορώ να πω πως το εξετάζω». Αργότερα πρόσθεσε: «Καλύτερα να διαπραγματευτούν μια δίκαιη συμφωνία».
Από την πλευρά του, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι, έπειτα από έμμεσες συνομιλίες στη Γενεύη με τον ειδικό απεσταλμένο του Τραμπ Στιβ Γουίτκοφ και τον γαμπρό του Τζάρεντ Κούσνερ, υπήρξε κατανόηση σε βασικές «κατευθυντήριες αρχές», χωρίς ωστόσο αυτό να σημαίνει ότι η συμφωνία είναι άμεσα εφικτή.
Ο Αραγτσί ανέφερε ότι διαθέτει προσχέδιο αντιπρότασης, το οποίο θα μπορούσε να είναι έτοιμο μέσα στις επόμενες δύο ή τρεις ημέρες για εξέταση από την ιρανική ηγεσία, ενώ νέες συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν ενδέχεται να πραγματοποιηθούν εντός εβδομάδας. Προειδοποίησε πάντως ότι στρατιωτική δράση θα περιέπλεκε σοβαρά τις προσπάθειες επίτευξης συμφωνίας, σύμφωνα με τον Guardian.
Αντιπαράθεση για τον αριθμό των θυμάτων
Μετά τους βομβαρδισμούς των ΗΠΑ και του Ισραήλ σε πυρηνικές και στρατιωτικές εγκαταστάσεις του Ιράν τον Ιούνιο, ο Τραμπ επανήλθε τον Ιανουάριο με απειλές για πλήγματα, καθώς η Τεχεράνη κατέστειλε μαζικές διαδηλώσεις με θανατηφόρα βία.
Ο Πρόεδρος αναφέρθηκε στη διαφορά μεταξύ του ιρανικού λαού και της ηγεσίας της χώρας, ισχυριζόμενος ότι «32.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα» – αριθμός που δεν κατέστη δυνατό να επιβεβαιωθεί άμεσα.
«Είναι μια πολύ, πολύ θλιβερή κατάσταση», είπε, προσθέτοντας ότι οι απειλές του απέτρεψαν, κατά τον ίδιο, σχέδια για μαζικές εκτελέσεις δύο εβδομάδες νωρίτερα. «Σκόπευαν να κρεμάσουν 837 ανθρώπους. Και τους είπα πως αν κρεμάσετε έστω και έναν, θα χτυπηθείτε αμέσως», δήλωσε.
Η αμερικανική οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων Hrana έχει καταγράψει 7.114 επιβεβαιωμένους θανάτους, ενώ άλλοι 11.700 τελούν υπό εξέταση. Λίγες ώρες μετά τις δηλώσεις Τραμπ, ο Αραγτσί ανέφερε ότι η ιρανική κυβέρνηση έχει δημοσιεύσει «πλήρη κατάλογο» με 3.117 νεκρούς στις ταραχές. «Αν κάποιος αμφισβητεί την ακρίβεια των στοιχείων μας, ας μιλήσει με αποδείξεις», έγραψε στο X.
Πυρηνικό πρόγραμμα και «μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης»
Ο Ιρανός υπουργός δεν έδωσε σαφές χρονοδιάγραμμα για την αποστολή της αντιπρότασης σε Ουίτκοφ και Κούσνερ, υποστήριξε όμως ότι μια διπλωματική συμφωνία είναι εφικτή «σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα».
Ο εκπρόσωπος του ΟΗΕ Στεφάν Ντιζαρίκ επανέλαβε την ανησυχία για την κλιμάκωση της ρητορικής και τη στρατιωτική κινητικότητα στην περιοχή.
Κατά τις συνομιλίες στη Γενεύη, οι ΗΠΑ δεν απαίτησαν μηδενικό εμπλουτισμό ουρανίου, ενώ το Ιράν δεν προσφέρθηκε να αναστείλει τον εμπλουτισμό, σύμφωνα με τον Αρακτσί.
«Αυτό που συζητάμε τώρα είναι πώς θα διασφαλίσουμε ότι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, συμπεριλαμβανομένου του εμπλουτισμού, είναι και θα παραμείνει ειρηνικό για πάντα», δήλωσε, προσθέτοντας ότι θα εφαρμοστούν τεχνικά και πολιτικά «μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης» με αντάλλαγμα ενέργειες για τις κυρώσεις.