Οι χώρες πρέπει να αντισταθούν στον πειρασμό να αποθηκεύουν πετρέλαιο και καύσιμα εν μέσω της ενεργειακής κρίσης που προκλήθηκε από τον πόλεμο ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν, προειδοποίησε ο επικεφαλής της Διεθνούς ΥΠηρεσίας Ενέργειας (ΙΕΑ), καθώς οι προμήθειες αναμένεται να μειωθούν περαιτέρω εάν παραμείνει κλειστό το Στενό του Ορμούζ.
«Καλώ όλες τις χώρες να μην επιβάλουν απαγορεύσεις ή περιορισμούς στις εξαγωγές», δήλωσε ο Φατίχ Μπιρόλ στους Financial Times. «Είναι η χειρότερη δυνατή στιγμή αν εξετάσει κανείς τις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου. Οι εμπορικοί τους εταίροι, οι σύμμαχοι και οι γείτονές τους θα υποφέρουν».
Παρότι απέφυγε να κατονομάσει ευθέως την Κίνα, τα σχόλια του Μπιρόλ φαίνεται να απευθύνονται στο Πεκίνο. Η Κίνα είναι η μόνη μεγάλη χώρα που έχει απαγορεύσει τις εξαγωγές βενζίνης, ντίζελ και καυσίμων αεροσκαφών ως αντίδραση στον πόλεμο που διαρκεί ήδη πέντε εβδομάδες, ενώ η Ινδία έχει επιβάλει πρόσθετους δασμούς στις εξαγωγές.
Ο Μπιρόλ δήλωσε ότι «οι μεγάλες χώρες στην Ασία που διαθέτουν σημαντικά διυλιστήρια» θα πρέπει να επανεξετάσουν τέτοιες απαγορεύσεις. «Εάν αυτές οι χώρες συνεχίσουν να περιορίζουν ή να απαγορεύουν πλήρως τις εξαγωγές, ο αντίκτυπος στις ασιατικές αγορές θα είναι δραματικός».
Η έκκλησή του να αποφευχθούν οι απαγορεύσεις μπορεί να αφορά και τις ΗΠΑ, όπου κυκλοφορούν φήμες για πιθανή απαγόρευση εξαγωγών διυλισμένων καυσίμων, καθώς οι τιμές της βενζίνης ξεπερνούν τα 4 δολάρια το γαλόνι και η Καλιφόρνια αντιμετωπίζει τον κίνδυνο ελλείψεων σε καύσιμα αεροσκαφών. Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ, μέχρι στιγμής έχει αποκλείσει μόνο το ενδεχόμενο απαγόρευσης εξαγωγών αργού πετρελαίου.
Ο Μπιρόλ ανέφερε ότι ορισμένες χώρες ήδη αποθηκεύουν ενεργειακά αποθέματα, υπονομεύοντας την επίδραση της απόφασης του ΔΟΕ να διαθέσει 400 εκατομμύρια βαρέλια αργού και καυσίμων από τα στρατηγικά αποθέματα, με στόχο τη σταθεροποίηση των αγορών.
«Δυστυχώς βλέπουμε ότι ορισμένες χώρες αυξάνουν τα αποθέματά τους ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη η συντονισμένη απελευθέρωση αποθεμάτων», δήλωσε. «Συσσωρεύουν αποθέματα. Αυτό δεν βοηθά. Κατά τη γνώμη μου, αυτή είναι μια στιγμή όπου όλες οι χώρες πρέπει να αποδείξουν ότι είναι υπεύθυνα μέλη της διεθνούς κοινότητας».
Δύο χώρες που έχουν αυξήσει τα αποθέματά τους τις τελευταίες εβδομάδες είναι οι ΗΠΑ και η Κίνα. Παρά το γεγονός ότι οι ΗΠΑ αποτελούν την χώρα που συνεισφέρει περισσότερο στο σχέδιο της ΙΕΑ, τα αποθέματά τους αυξήθηκαν κατά 5% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με την τελευταία εβδομαδιαία έκθεση της Υπηρεσίας Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ.
Τα χερσαία αποθέματα αργού της Κίνας εκτιμάται ότι θα είναι αυξημένα κατά σχεδόν 120 εκατομμύρια βαρέλια τον Απρίλιο, φθάνοντας τα 1,3 δισεκατομμύρια βαρέλια, σύμφωνα με πρόβλεψη της εταιρείας ενεργειακών δεδομένων OilX.
Η ενεργειακή κρίση έχει μέχρι στιγμής γίνει πιο αισθητή στην Ασία, όπου ορισμένες χώρες έχουν αρχίσει να επιβάλλουν δελτίο καυσίμων και να μειώνουν τις εργάσιμες ημέρες.
Παρότι οι τιμές του ντίζελ και των καυσίμων αεροσκαφών έχουν αυξηθεί σημαντικά στη Δύση, ο Μπιρόλ δήλωσε ότι «προς το παρόν δεν υπάρχουν φυσικές ελλείψεις καυσίμων αεροσκαφών ή ντίζελ στην Ευρώπη», προσθέτοντας ωστόσο ότι η κατάσταση μπορεί να αλλάξει τις επόμενες εβδομάδες εάν συνεχιστούν οι διαταραχές στις ροές από τη Μέση Ανατολή.
Ο Μπιρόλ προειδοποίησε ότι «τον Απρίλιο θα χάσουμε διπλάσια ποσότητα αργού πετρελαίου και προϊόντων σε σχέση με τον Μάρτιο», εάν το Στενό του Ορμούζ δεν ανοίξει ξανά για τη ναυσιπλοΐα. Υπό κανονικές συνθήκες, το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχεται από αυτό το πέρασμα, το οποίο έχει σχεδόν κλείσει λόγω ιρανικών απειλών κατά πλοίων.
Ακόμη και μετά το τέλος της σύγκρουσης, θα χρειαστεί πολύς χρόνος για την επιστροφή στην κανονικότητα, προειδοποίησε.
«Αυτή τη στιγμή υπάρχουν 72 ενεργειακές εγκαταστάσεις που έχουν υποστεί ζημιές και το ένα τρίτο είναι σοβαρά ή πολύ σοβαρά κατεστραμμένο», πρόσθεσε.
Ο Μπιρόλ εκτίμησε επίσης ότι η τρέχουσα κρίση θα αναδιαμορφώσει το παγκόσμιο ενεργειακό σύστημα, όπως συνέβη και με τις κρίσεις της δεκαετίας του 1970 και με εκείνη που προκάλεσε η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022.
Σημείωσε ότι οι πετρελαϊκές κρίσεις της δεκαετίας του 1970 οδήγησαν σε άνθηση της πυρηνικής ενέργειας, σε σημαντική βελτίωση της αποδοτικότητας των κινητήρων αυτοκινήτων και στην επιτάχυνση αδειοδοτήσεων πετρελαίου και φυσικού αερίου στη Βόρεια Θάλασσα του Ηνωμένου Βασιλείου.
Προέβλεψε ότι η τρέχουσα κρίση θα οδηγήσει σε νέα αναβίωση της πυρηνικής ενέργειας, σε άνθηση των ηλεκτρικών οχημάτων και σε ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ενώ παράλληλα ορισμένες χώρες θα στραφούν περισσότερο στον άνθρακα.
Ωστόσο, τόνισε ότι η βιομηχανία φυσικού αερίου, η οποία είχε παρουσιαστεί ως αξιόπιστος προμηθευτής, θα πρέπει «να εργαστεί σκληρά για να αποκαταστήσει τη φήμη της» μετά από δύο ενεργειακά σοκ μέσα σε τέσσερα χρόνια.
Τέλος, προειδοποίησε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα μπορέσει να επαναλάβει το παλαιό πετρελαϊκό του «boom». «Έχει ήδη εξαντλήσει το μεγαλύτερο μέρος των οικονομικά εκμεταλλεύσιμων αποθεμάτων του», δήλωσε. «Τότε το Ηνωμένο Βασίλειο διέθετε το 5% των παγκόσμιων αποθεμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου. Σήμερα διαθέτει περίπου 0,7%».
Διαβάστε ακόμη:
- Ιστορική επιστροφή: Η Ελλάδα ξανά στις ανεπτυγμένες αγορές με τη «σφραγίδα» της MSCI
- Μουντιάλ 2026: Ο Νεϊμάρ, ο Αντσελότι και η έκπληξη του… Youtube!
- Μητσοτάκης: «Μάχη με το βαθύ κράτος στον ΟΠΕΚΕΠΕ – Στήριξη σε καύσιμα και μισθούς εν μέσω κρίσης»
- Πολιτικός… τουρίστας: Οι μετακινήσεις Φαραντούρη, τα χαμόγελα και οι μουρμούρες για πιθανή «μεταγραφή» στο ΠΑΣΟΚ

