Πλαστικές συσκευασίες από τη Γαλλία, υγρά μαντηλάκια από την Ολλανδία και απορρίμματα από την Ισπανία και τη Γερμανία εντοπίζονται στις ακτές της νότιας Τουρκίας, αποκαλύπτοντας τη σκοτεινή πλευρά του ευρωπαϊκού συστήματος ανακύκλωσης.
Έρευνα των New York Times καταγράφει πώς τεράστιες ποσότητες πλαστικών αποβλήτων ταξιδεύουν χιλιάδες χιλιόμετρα, για να καταλήξουν τελικά σε κανάλια, ποτάμια και στη Μεσόγειο.
Η Τουρκία αποτελεί τον μεγαλύτερο εισαγωγέα ευρωπαϊκών πλαστικών αποβλήτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα, το 2025 οι εισαγωγές από ευρωπαϊκές χώρες ξεπέρασαν τους 700.000 τόνους, σημειώνοντας ιστορικό ρεκόρ.
Τα απορρίμματα προορίζονται για εργοστάσια ανακύκλωσης, ωστόσο σημαντικό μέρος τους δεν επεξεργάζεται σωστά, με αποτέλεσμα να επιβαρύνει το περιβάλλον.
Τα Άδανα στο επίκεντρο της ρύπανσης
Στα Άδανα, μία από τις σημαντικότερες περιοχές της τουρκικής βιομηχανίας ανακύκλωσης, οι συνέπειες είναι πλέον ορατές. Πλαστικά συσσωρεύονται σε αποθήκες και υπαίθριους χώρους, ενώ υπολείμματα καταλήγουν στα αρδευτικά κανάλια.
Ορισμένες εγκαταστάσεις δεν διαθέτουν τον απαραίτητο εξοπλισμό συγκράτησης των πλαστικών σωματιδίων, επιτρέποντας τη διοχέτευσή τους στα λύματα.
Επιστημονική έρευνα κατέγραψε συγκεντρώσεις μικροπλαστικών έως και 132 φορές υψηλότερες σε σημεία των καναλιών μετά τις μονάδες ανακύκλωσης, σε σύγκριση με σημεία πριν από αυτές.
Μέσω του αποστραγγιστικού δικτύου και του ποταμού Σεϊχάν, μέρος της ρύπανσης φτάνει στη Μεσόγειο.
Από τα εργοστάσια στις τουριστικές παραλίες
Η ρύπανση δεν περιορίζεται στα Άδανα. Επιστήμονες εντόπισαν πλαστικά υπολείμματα και στις ακτές της Αττάλειας, περίπου 400 χιλιόμετρα δυτικότερα. Η εξέλιξη προκαλεί ανησυχία για τον τουρισμό, ιδιαίτερα καθώς η Τουρκία ετοιμάζεται να φιλοξενήσει την παγκόσμια διάσκεψη του ΟΗΕ για το κλίμα, COP31.
Παράλληλα, η τουρκική κυβέρνηση προβάλλει την πρωτοβουλία «Μηδενικά Απόβλητα», ενώ υποστηρίζει ότι τα απορρίμματα που εντοπίστηκαν στις παραλίες συνδέονται με παράνομες εισαγωγές.
Η Ευρώπη εξάγει και το περιβαλλοντικό κόστος
Η Greenpeace έχει επισημάνει την αυξανόμενη εξάρτηση της Τουρκίας από τις εισαγωγές ευρωπαϊκών πλαστικών, ζητώντας αυστηρότερους περιορισμούς. Το ζήτημα αναδεικνύει ένα ευρύτερο πρόβλημα: η μεταφορά απορριμμάτων σε άλλη χώρα δεν εγγυάται την ανακύκλωσή τους.
Όσο η διαχείριση παραμένει ανεπαρκής, τα πλαστικά συνεχίζουν να επιβαρύνουν τα θαλάσσια οικοσυστήματα, μεταφέροντας το περιβαλλοντικό κόστος από τις χώρες που παράγουν τα απόβλητα σε εκείνες που τα παραλαμβάνουν.
