Η έκδοση της ελληνικής NAVTEX σηματοδοτεί το πρώτο ουσιαστικό βήμα για την επανέναρξη των ερευνών στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI). Έπειτα από εβδομάδες διπλωματικών επαφών και προετοιμασίας, το έργο περνά πλέον στη φάση των ερευνητικών εργασιών.

Η αγγελία προς ναυτιλλομένους, με αριθμό 1411/26, εκδόθηκε από τον σταθμό Ηρακλείου την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου, στις 16:13 ώρα Ελλάδας, και αφορά ερευνητικές εργασίες για την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου από το γαλλικό πλοίο Abeille Marengo.

Η NAVTEX καλύπτει θαλάσσιες περιοχές στο ανατολικό και νοτιοανατολικό Κρητικό Πέλαγος, καθώς και στην Ανατολική Μεσόγειο, με τις συντεταγμένες να εκτείνονται ανατολικά της Κρήτης και της Κάσου. Η περίοδος ισχύος της αρχίζει στις 6 Νοεμβρίου 2026 και ολοκληρώνεται στις 6 Μαρτίου 2027.

Η συγκεκριμένη εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη πολιτική και διπλωματική σημασία, καθώς η περιοχή της Κάσου είχε βρεθεί στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης το καλοκαίρι του 2024, όταν η παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων είχε οδηγήσει σε διακοπή των ερευνών.

Το γαλλικό «κλειδί» και οι εκτιμήσεις για την αντίδραση της Άγκυρας

Παρά το βεβαρημένο παρελθόν και την πάγια αμφισβήτηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων από την Τουρκία, οι εκτιμήσεις που διαμορφώνονται αυτή τη φορά συγκλίνουν στο ότι δεν αναμένεται σοβαρή ένταση επί του πεδίου.

Σύμφωνα με πληροφορίες, καθοριστικό ρόλο έχει διαδραματίσει η Γαλλία, η οποία έχει αναλάβει να ενημερώσει την Άγκυρα για τις επικείμενες εργασίες, με τρόπο που δεν δημιουργεί τετελεσμένα εις βάρος της Αθήνας και δεν μπορεί να εκληφθεί ως αναγνώριση τουρκικών αξιώσεων.

Η συγκεκριμένη διευθέτηση φαίνεται πως αποτελεί το αποτέλεσμα των παρασκηνιακών διαβουλεύσεων που προηγήθηκαν, με στόχο να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη συνέχιση του έργου χωρίς να υποχρεωθεί η ελληνική πλευρά να προβεί σε κινήσεις που θα μπορούσαν να ερμηνευθούν ως υποχώρηση από τις πάγιες θέσεις της.

Άλλωστε, η Αθήνα έχει ξεκαθαρίσει επανειλημμένα ότι δεν πρόκειται να ζητήσει άδεια από την Τουρκία για την εκτέλεση εργασιών σε περιοχές όπου ασκεί κυριαρχικά δικαιώματα. Διαφορετικό ζήτημα αποτελεί η ενημέρωση για λόγους ασφάλειας της ναυσιπλοΐας, η οποία δεν συνεπάγεται αναγνώριση αρμοδιότητας ή δικαιοδοσίας της Άγκυρας.

Υπό αυτό το πρίσμα, η γαλλική εμπλοκή φαίνεται πως προσφέρει μια διέξοδο σε ένα από τα πλέον ευαίσθητα σημεία της υπόθεσης, επιτρέποντας στην Αθήνα να προχωρήσει χωρίς να επωμιστεί το πολιτικό και διπλωματικό κόστος μιας απευθείας ενημέρωσης της Τουρκίας.

Αυτό, βεβαίως, δεν αποκλείει την έκδοση τουρκικής αντι-NAVTEX ή κάποιας διπλωματικής αντίδρασης. Ωστόσο, άλλο η επανάληψη των γνωστών τουρκικών θέσεων και άλλο μια νέα κρίση με παρουσία πολεμικών πλοίων στην περιοχή, ενδεχόμενο που, με βάση τις σημερινές εκτιμήσεις, δεν θεωρείται το επικρατέστερο.

Η ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών

Την έκδοση της NAVTEX προηγήθηκε η ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας, όπως ανακοίνωσε επισήμως το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ολοκληρώθηκαν όλες οι προβλεπόμενες διαδικασίες από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές για την εκτέλεση εργασιών έρευνας και πόντισης καλωδίου στο πλαίσιο του GSI, κατόπιν αιτήματος της γαλλικής εταιρείας Nexans, για λογαριασμό της εταιρείας που έχει την ευθύνη του έργου.

Ειδικότερα, μετά τη θετική γνωμοδότηση της αρμόδιας διυπουργικής Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης εξέδωσε την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου τη σχετική απόφαση αδειοδότησης.

Αμέσως μετά, το ερευνητικό πλοίο υπέβαλε αίτημα για την έκδοση της προβλεπόμενης NAVTEX, η οποία εκδόθηκε χωρίς καθυστέρηση.

Η αλληλουχία των ενεργειών καταδεικνύει ότι η ελληνική πλευρά είχε ολοκληρώσει την απαιτούμενη προετοιμασία, με την έκδοση της αγγελίας να σηματοδοτεί πλέον την έναρξη της επιχειρησιακής φάσης.

Η επιστροφή στην Κάσο και το επόμενο βήμα

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στο Abeille Marengo, το οποίο βρίσκεται σε ετοιμότητα για την εκτέλεση των ερευνών. Η έκδοση της NAVTEX ανοίγει τον δρόμο για την κινητοποίησή του, χωρίς πάντως να σημαίνει ότι το πλοίο έχει ήδη αποπλεύσει ή έχει αρχίσει τις εργασίες.

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η επιστροφή των ερευνών στην ευρύτερη περιοχή της Κάσου, εκεί όπου το καλοκαίρι του 2024 είχε καταγραφεί μία από τις σοβαρότερες δοκιμασίες των ελληνοτουρκικών σχέσεων των τελευταίων ετών.

Η Αθήνα επιδιώκει αυτή τη φορά να αποφύγει την επανάληψη εκείνου του σκηνικού, διατηρώντας παράλληλα αμετακίνητη τη θέση της ότι η εκτέλεση των ερευνών δεν τελεί υπό την έγκριση της Τουρκίας.

Το επόμενο διάστημα θα δείξει κατά πόσο οι διπλωματικές συνεννοήσεις που προηγήθηκαν έχουν δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για την απρόσκοπτη εξέλιξη του έργου. Σε κάθε περίπτωση, η έκδοση της NAVTEX αποτελεί την πρώτη χειροπιαστή εξέλιξη μετά από μια μακρά περίοδο αναμονής και μεταφέρει πλέον το ενδιαφέρον από το διπλωματικό παρασκήνιο στη θάλασσα.

 

 

Διαβάστε ακόμη: