Πλούσιοι ιδιώτες και οικογένειες σε όλο τον κόσμο αναζητούν όλο και περισσότερο μια δεύτερη κατοικία σε άλλη χώρα και είναι διατεθειμένοι να επενδύσουν πολλά σε αυτό.

Ωστόσο, οι προϋποθέσεις που θέτουν οι κυβερνήσεις από την Πορτογαλία έως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα για την εξασφάλιση της κατοικίας ή της ιθαγένειας στη χώρα τους όχι μόνο διαφέρουν, αλλά και αλλάζουν συνεχώς, ανάλογα με τις μεταβαλλόμενες οικονομικές και εσωτερικές προτεραιότητες.

Τα τελευταία είκοσι χρόνια, η «μετανάστευση επενδυτών» έχει εξελιχθεί σε «κεντρικό μέσο εθνικής πολιτικής», σύμφωνα με τον Armand Arton, ο οποίος διευθύνει μια παγκόσμια εταιρεία που παρέχει συμβουλές σε όσους επιδιώκουν να αποκτήσουν άδεια διαμονής ή υπηκοότητα σε άλλη χώρα

«Οι χώρες βασίζονται όλο και περισσότερο σε αυτά τα προγράμματα για να προσελκύσουν κεφάλαια, ταλέντα και καινοτομία», σύμφωνα με τον Arton. Σε ένα τέτοιο πλαίσιο, η κυβέρνηση Τραμπ έχει εισαγάγει μια «χρυσή κάρτα», η οποία προσφέρει μόνιμη διαμονή ως αντάλλαγμα για μια «συνεισφορά» 1 εκατομμυρίου δολαρίων ανά άτομο στο αμερικανικό Δημόσιο – που σημαίνει 4 εκατ. δολ. για μια τετραμελή οικογένεια.

Ποικίλλουν τα προγράμματα

Η εταιρεία Arton Capital, με έδρα το Μόντρεαλ, συνεργάστηκε πρόσφατα με το King’s College London για να αναλύσει και να συγκρίνει τα τρέχοντα προγράμματα εκτός των ΗΠΑ, εμβαθύνοντας σε μερικά από αυτά για να εξηγήσει τους λόγους για τους οποίους αναπτύχθηκαν σε κάθε χώρα, να ποσοτικοποιήσει το κόστος και τα οφέλη και να εξετάσει πώς οι κυβερνήσεις που προσφέρουν χρυσές βίζες διαχειρίζονται τις εσωτερικές εντάσεις που μπορεί να προκύψουν, όπως γράφει το Barron’s.

Στόχος αυτής της προσπάθειας -που οδήγησε στη σύνταξη μιας έκθεσης από την Andreza Aruska de Souza Santos, αναπληρώτρια καθηγήτρια και διευθύντρια του Ινστιτούτου Βραζιλίας στο King’s College London- είναι να διαλύσει τις «υποθέσεις και τα συναισθήματα» που συχνά καθοδηγούν τη δημόσια συζήτηση γύρω από τις πρωτοβουλίες για τις χρυσές βίζες.

Το παράδειγμα της Πορτογαλίας

Η Πορτογαλία, για παράδειγμα, άρχισε να προσφέρει χρυσές βίζες το 2012 για να προσελκύσει άμεσες ξένες επενδύσεις και να τονώσει την οικονομία της μετά την κρίση χρέους της ευρωζώνης. Από τότε, το πρόγραμμα έχει αποφέρει περισσότερα από 7,3 δισεκατομμύρια ευρώ.

Η χρυσή βίζα της χώρας έγινε δημοφιλής, αρχικά μεταξύ των Κινέζων και Βραζιλιάνων πολιτών και, αργότερα, μεταξύ των πολιτών της Βόρειας Αμερικής, καθώς παρείχε πρόσβαση σε πορτογαλικό διαβατήριο -και, ως εκ τούτου, σε ολόκληρη την ΕΕ- χωρίς να απαιτείται η παραμονή στη χώρα για περισσότερο από επτά ημέρες το χρόνο, κατά μέσο όρο.

Ένας αιτών μπορούσε να αποκτήσει πορτογαλική χρυσή βίζα πραγματοποιώντας διάφορους τύπους επενδύσεων, αλλά οι επενδύσεις σε ακίνητα ήταν οι πιο δημοφιλείς, προσελκύοντας περισσότερο από το 79% του συνόλου των επενδυτικών κεφαλαίων, σύμφωνα με την έκθεση. Αυτές οι επενδύσεις άλλαξαν την όψη της Λισαβόνας και του Πόρτο, καθώς η αξία της γης αυξήθηκε και οι αγορές κατοικιών των πόλεων αναδιαμορφώθηκαν, σύμφωνα με την έκθεση, η οποία ποσοτικοποιεί αυτές τις αλλαγές.

Ομως, αυτές οι αλλαγές στις πόλεις επιδείνωσαν τη ζωή για τον τοπικό πληθυσμό κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19, «υπογραμμίζοντας την επισφάλεια στέγασης που αντιμετωπίζουν οι ευάλωτες κοινωνικές ομάδες», σύμφωνα με την έκθεση.

Το 2023, η χώρα κατάργησε την επιλογή της επένδυσης σε ακίνητα. Τώρα, οι αιτούντες πρέπει να επενδύσουν τουλάχιστον 500.000 ευρώ σε κεφάλαια που δημιουργούν ή διατηρούν θέσεις εργασίας ή χρηματοδοτούν δημόσια ή ιδιωτικά επιστημονικά ερευνητικά ιδρύματα. Οι αιτούντες μπορούν επίσης να συνεισφέρουν τουλάχιστον 250.000 ευρώ σε ένα έργο που διαφυλάσσει την πολιτιστική κληρονομιά της Πορτογαλίας, σύμφωνα με την έκθεση. Η ιδέα ήταν να δημιουργηθούν ελκυστικές επενδυτικές επιλογές που έχουν «μεγαλύτερη δημόσια σημασία».

Τι ισχύει στην Ελλάδα

Η Ελλάδα, την οποία ξεωρίζει το Barron’s μεταξύ των ευρωπαϊκών προορισμών, διατήρησε την επιλογή της επένδυσης σε ακίνητα όταν αναθεώρησε το πρόγραμμα «χρυσής βίζας» το 2024, αλλά αύξησε το ελάχιστο όριο από 250.000 ευρώ σε 800.000 ευρώ στις αστικές περιοχές «υψηλής ζήτησης» που προτιμούν οι επενδυτές και σε 400.000 ευρώ σε όλες τις άλλες περιοχές.

Οι αιτούντες μπορούν να επενδύσουν μόνο 250.000 ευρώ εάν ανακαινίσουν ιστορικά κτίρια ή βιομηχανικές ζώνες για να τα μετατρέψουν σε κατοικίες.

Η Ελλάδα κατήργησε, επίσης, τη δυνατότητα χρήσης ακινήτων που αγοράζονται για απόκτηση χρυσής βίζας ως airbnb.

Αλλάζει συνεχώς το καθεστώς στα ΗΑΕ

Τα ΗΑΕ —ένας δημοφιλής προορισμός για πολίτες από την Ινδία, την Κίνα, τη Βόρεια Αμερική, τη Σαουδική Αραβία και τη Ρωσία— άρχισαν να προσφέρουν το 2019 μια αυτόματα ανανεώσιμη βίζα μακροχρόνιας διαμονής για να προσελκύσουν επενδυτές, επαγγελματίες, επιχειρηματίες και «εξειδικευμένα ταλέντα».

Οι κάτοχοι βίζας έχουν το δικαίωμα να ζουν, να εργάζονται και να σπουδάζουν στα ΗΑΕ και μπορούν να χορηγούν βίζα σε μέλη της οικογένειάς τους οποιασδήποτε ηλικίας. Ωστόσο, σε αντίθεση με άλλα προγράμματα, το πρόγραμμα των ΗΑΕ δεν προσφέρει τη δυνατότητα απόκτησης υπηκοότητας, πράγμα που σημαίνει ότι ακόμη και οι κάτοχοι μακροπρόθεσμης βίζας σπάνια ενσωματώνονται πλήρως στην τοπική κοινωνία, σύμφωνα με την έκθεση.

Από την έναρξή της, η χρυσή βίζα των ΗΑΕ εξελίσσεται συνεχώς, προσθέτοντας νέες κατηγορίες ατόμων που μπορούν να υποβάλουν αίτηση, συμπεριλαμβανομένων φοιτητών, καλλιτεχνών και επιστημόνων, και προσθέτοντας ένα ελάχιστο ποσό 2 εκατομμυρίων ντιρχάμ (544.514 δολάρια) για επενδύσεις σε ακίνητα το 2021.

Φέτος, η κυβέρνηση διεύρυνε τον ορισμό των εξειδικευμένων επαγγελματιών σε οποιονδήποτε κερδίζει τουλάχιστον το ισοδύναμο των 8.200 δολαρίων το μήνα και συγκεκριμένα επέκτεινε το πεδίο εφαρμογής του ώστε να περιλαμβάνει εκπαιδευτικούς και νοσηλευτές.

Αυτή η στροφή προς ένα «αξιοκρατικό» μοντέλο -παρόμοια με τις αλλαγές πολιτικής σε άλλες χώρες- αντικατοπτρίζει «μια παγκόσμια αναπροσαρμογή», δήλωσε ο Arton.

«Η μετανάστευση για επενδύσεις πρέπει να λειτουργεί σαν μια σύμπραξη δημόσιου-ιδιωτικού τομέα για να ευδοκιμήσει», είπε. «Αυτό σημαίνει την αύξηση των προτύπων, την υιοθέτηση ισχυρών μέτρων δέουσας επιμέλειας, τη δημιουργία σαφών συνδέσεων μεταξύ εσόδων και κοινωνικών αποτελεσμάτων και τον σχεδιασμό προγραμμάτων που συμβάλλουν στην εθνική ανάπτυξη».

Ωστόσο, το συνεχώς μεταβαλλόμενο τοπίο των Golden Visa δεν αποθαρρύνει όσους ενδιαφέρονται να την αποκτήσουν.

«Η ζήτηση δεν εξαφανίζεται, αλλά ανακατευθύνεται», δήλωσε ο Arton. «Αν κλείσει ένας δρόμος, το ενδιαφέρον των πελατών μας τείνει να μετατοπίζεται σε εναλλακτικά κεφάλαια ή δικαιοδοσίες. Αυτό που έχει σημασία για αυτούς είναι η σταθερότητα του προγράμματος και της χώρας στην οποία επενδύουν».

Διαβάστε ακόμη: