Μια ανακάλυψη στη Ζάμπια έρχεται να αναζωπυρώσει τη συζήτηση για το γεωλογικό μέλλον της Αφρικής. Επιστήμονες εντόπισαν ενδείξεις ότι το ρήγμα Kafue ενδέχεται να αποτελεί τμήμα μιας νέας και ενεργής ζώνης διάρρηξης του αφρικανικού φλοιού, η οποία θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να εξελιχθεί σε νέο όριο τεκτονικών πλακών.

Το ενδιαφέρον είναι ότι τα στοιχεία δεν προήλθαν από σεισμούς ή ηφαιστειακή δραστηριότητα, αλλά από την ανάλυση αερίων που αναδύονται από θερμές πηγές της περιοχής. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα αέρια περιείχαν ισοτοπικές υπογραφές ηλίου που παραπέμπουν απευθείας στον μανδύα της Γης, γεγονός που υποδηλώνει ότι βαθιά γεωλογικά στρώματα συνδέονται πλέον με την επιφάνεια μέσω του ρήγματος.

----------

Την έρευνα ηγήθηκε ο καθηγητής Γεωεπιστημών του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, Μάικ Ντέιλι, ο οποίος μαζί με την ομάδα του συνέλεξε δείγματα αερίων από οκτώ γεωθερμικές πηγές και γεωτρήσεις. Η ανάλυση έδειξε ότι μόνο τα δείγματα από το εσωτερικό του ρήγματος παρουσίαζαν ισχυρή παρουσία ηλίου προερχόμενου από τον μανδύα.

«Οι θερμές πηγές κατά μήκος του ρήγματος Kafue στη Ζάμπια παρουσιάζουν ισοτοπικές υπογραφές ηλίου που δείχνουν άμεση σύνδεση με τον μανδύα της Γης», δήλωσε ο Ντέιλι.

Παρόμοια χαρακτηριστικά με το Ανατολικό Ρήγμα της Αφρικής

Τα αποτελέσματα συγκρίθηκαν με αντίστοιχα δεδομένα από το Ανατολικό Ρηξιγενές Σύστημα της Αφρικής, το οποίο θεωρείται το πιο γνωστό παράδειγμα ηπειρωτικής διάρρηξης στον πλανήτη. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι οι μετρήσεις από τη Ζάμπια κινούνται σε παρόμοια επίπεδα, αν και αντιπροσωπεύουν ένα πολύ πρώιμο στάδιο της διαδικασίας.

Σύμφωνα με την έρευνα, το ρήγμα Kafue φαίνεται να βρίσκεται σε φάση κατά την οποία οι ρωγμές του φλοιού αρχίζουν να φτάνουν σε μεγαλύτερα βάθη, επιτρέποντας σε ρευστά και αέρια από τον μανδύα να ανέρχονται προς την επιφάνεια.

Το ρήγμα αποτελεί μέρος του λεγόμενου Νοτιοδυτικού Αφρικανικού Ρηξιγενούς Συστήματος, μιας ζώνης που εκτείνεται περίπου 2.500 χιλιόμετρα από την Τανζανία έως τη Ναμίμπια.

Ενδιαφέρον για γεωθερμία, ήλιο και υδρογόνο

Η ανακάλυψη δεν έχει μόνο γεωλογικό ενδιαφέρον. Οι πρώιμες ρηξιγενείς ζώνες θεωρούνται περιοχές με αυξημένες πιθανότητες παρουσίας γεωθερμικής ενέργειας, αλλά και συγκεντρώσεων πολύτιμων αερίων όπως το ήλιο και το υδρογόνο.

Το ήλιο αποτελεί κρίσιμη πρώτη ύλη για μαγνητικούς τομογράφους, τη βιομηχανία μικροτσίπ και διαστημικές εφαρμογές, ενώ το υδρογόνο προσελκύει ολοένα και μεγαλύτερο ενδιαφέρον ως πιθανό καθαρό καύσιμο του μέλλοντος.

Παρά τα ευρήματα, οι επιστήμονες εμφανίζονται προσεκτικοί ως προς τα συμπεράσματα. Όπως επισημαίνει ο Ντέιλι, απαιτούνται περισσότερες έρευνες σε Μποτσουάνα και Ναμίμπια για να αποσαφηνιστεί η συνολική εικόνα.

Η νέα μελέτη, πάντως, μεταφέρει το ενδιαφέρον των γεωεπιστημόνων από την Ανατολική Αφρική προς τη Ζάμπια, η οποία πλέον θεωρείται μία από τις πιο υποσχόμενες περιοχές για τη δημιουργία μιας μελλοντικής τεκτονικής γραμμής που θα μπορούσε να αλλάξει τον χάρτη της ηπείρου.

Διαβάστε ακόμη: