Στα 1.820 ευρώ τον μήνα ανέρχεται πλέον η μέση δαπάνη των ελληνικών νοικοκυριών, σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, αποτυπώνοντας το αυξημένο κόστος που αντιμετωπίζουν οι οικογένειες για την κάλυψη των καθημερινών αναγκών τους.
Η μέση ετήσια δαπάνη διαμορφώθηκε στα 21.855,48 ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση 5,5% σε σχέση με το 2024. Παρά την άνοδο, πάντως, η πραγματική καταναλωτική δαπάνη εξακολουθεί να βρίσκεται περίπου 12% χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2008, πριν δηλαδή από την πολυετή οικονομική κρίση.
Διατροφή και στέγαση «τρώνε» τον οικογενειακό προϋπολογισμό
Το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων ενός μέσου νοικοκυριού κατευθύνεται σε βασικές ανάγκες, με τα είδη διατροφής και τα μη αλκοολούχα ποτά να καταλαμβάνουν την πρώτη θέση στις δαπάνες.
Ακολουθούν τα έξοδα για στέγαση, στα οποία περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων ενοίκια, ηλεκτρικό ρεύμα, θέρμανση και άλλες λειτουργικές ανάγκες της κατοικίας, ενώ σημαντική επιβάρυνση για τον οικογενειακό προϋπολογισμό αποτελούν και οι μεταφορές.
Η εικόνα αναδεικνύει το βάρος που έχουν αποκτήσει οι ανελαστικές δαπάνες, δηλαδή εκείνες που ένα νοικοκυριό δύσκολα μπορεί να περιορίσει ακόμη και όταν πιέζεται οικονομικά.
Μεγάλες διαφορές ανάλογα με το εισόδημα
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ καταγράφουν σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάμεσα στα νοικοκυριά, καθώς το ύψος αλλά και η κατανομή των δαπανών επηρεάζονται άμεσα από το διαθέσιμο εισόδημα.
Για τα οικονομικά ασθενέστερα νοικοκυριά, τρόφιμα και στέγαση απορροφούν αναλογικά πολύ μεγαλύτερο κομμάτι του συνολικού προϋπολογισμού, περιορίζοντας σημαντικά τα χρήματα που μπορούν να διατεθούν για άλλες ανάγκες.
Αντίθετα, όσο αυξάνεται το διαθέσιμο εισόδημα, μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης μπορεί να κατευθυνθεί σε κατηγορίες πέραν των απολύτως απαραίτητων.
Αύξηση δαπανών, αλλά ακόμη κάτω από το 2008
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η σύγκριση με την περίοδο πριν από την οικονομική κρίση. Παρότι τα τελευταία χρόνια η κατανάλωση έχει ανακάμψει και το 2025 καταγράφηκε νέα αύξηση της μέσης δαπάνης, σε πραγματικούς όρους τα ελληνικά νοικοκυριά εξακολουθούν να καταναλώνουν λιγότερο σε σχέση με το 2008.
Η εικόνα αυτή δείχνει ότι, παρά την ονομαστική αύξηση των χρημάτων που δαπανώνται, η άνοδος των τιμών περιορίζει την πραγματική αγοραστική δύναμη, με τις βασικές ανάγκες να εξακολουθούν να καταλαμβάνουν σημαντικό μέρος του οικογενειακού προϋπολογισμού.
