Υπόθεση για λίγους είναι η δυνατότητα εύρεσης ακινήτου μέσω πλειστηριασμού, παρά τον μεγάλο αριθμό ακινήτων που βγαίνουν κάθε χρόνο και το οξύ στεγαστικό πρόβλημα που υπάρχει στην αγορά. Αυτό προκύπτει από τα στοιχεία για την πορεία των πλειστηριασμών το 2025, βάσει των οποίων οι μεταβιβάσεις ακινήτων και κυρίως κατοικιών μέσω πλειστηριασμών ήταν μειωμένες κατά 21,7% σε σχέση με το 2024. Με δεδομένο μάλιστα ότι ένα σημαντικό ποσοστό των ακινήτων που αλλάζει χέρια καταλήγει σε επενδυτές και όχι σε φυσικά πρόσωπα που αναζητούν κατοικία, επιβεβαιώνεται ότι ο μηχανισμός του e-auction απέχει πολύ από το να αποτελέσει ένα εργαλείο για την ανακούφιση αντιμετώπισης του στεγαστικού προβλήματος που αντιμετωπίζει η χώρα.
Σύμφωνα με στοιχεία της «Κ», το 2025 οι μεταβιβάσεις κατοικιών μέσω πλειστηριασμών παρουσίασαν μείωση κατά 21,7% σε σχέση με το 2024 και συνολικά οι κατοικίες που βρήκαν αγοραστή ήταν 4.445 έναντι 5.676 το 2024. Πρόκειται για λιγότερο από το ένα πέμπτο των κατοικιών που βγήκαν σε πλειστηριασμό σε όλη τη χώρα το 2025, ο αριθμός των οποίων ήταν συνολικά 27.631. Ανάλογη μείωση εμφανίζει και η αξία των κατοικιών οι οποίες μεταβιβάστηκαν, που περιορίστηκε στα 442,2 εκατ. ευρώ έναντι 564,7 εκατ. ευρώ το 2024.
Το πρόβλημα δεν εντοπίζεται μόνο στις κατοικίες. Αφορά το σύνολο των ακινήτων που άλλαξαν χέρια μέσω πλειστηριασμών τον προηγούμενο χρόνο, που περιλαμβάνουν από θέσεις στάθμευσης έως βιομηχανικά κτίρια, εμπορικά καταστήματα, οικόπεδα, αγροτεμάχια κ.ά. Συνολικά το 2025 προγραμματίστηκε να διεξαχθούν 67.363 πλειστηριασμοί ακινήτων έναντι 69.026 το 2024. Από αυτούς, αγοραστή βρήκαν οι 9.987 έναντι 12.476 το 2024, περιορίζοντας το ποσοστό των γόνιμων πλειστηριασμών μόλις στο 14,8%, δηλαδή περίπου ένας στους επτά. Οι υπόλοιποι ματαιώθηκαν είτε ανεστάλησαν είτε, ενώ πραγματοποιήθηκαν, δεν κατέληξαν με υπερθεματιστή, δηλαδή με αγοραστή.
Με βάση τα στοιχεία που δημοσιεύει η «Κ», βασικοί επισπεύδοντες στους πλειστηριασμούς –με διαφορετικές ταχύτητες ωστόσο– είναι οι servicers που έχουν αναλάβει τη διαχείριση των «κόκκινων» δανείων τόσο για λογαριασμό των funds όσο και για λογαριασμό των τραπεζών. Ετσι, στους περισσότερους πλειστηριασμούς πρωτοστατεί η doValue και ακολουθούν η Cepal και με διαφορά η Intrum, ενώ οι τράπεζες, έχοντας πουλήσει το σύνολο σχεδόν των «κόκκινων» δανείων, είναι επισπεύδουσες σε μικρό αριθμό πλειστηριασμών.
Από το σύνολο των 67.363 πλειστηριασμών που προγραμματίστηκαν το 2025, το 41% ήταν κατοικίες, κατηγορία που συγκεντρώνει τους περισσότερους άγονους πλειστηριασμούς, παρά το έλλειμμα κατοικιών που υπάρχει στη χώρα. Από τις κατοικίες που άλλαξαν χέρια, τα 2/5 έγιναν με τιμή μεταξύ 50.000-100.000 ευρώ, ενώ περίπου το 30% έγινε με τιμή από 100.000-250.000 ευρώ.
Το βασικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν όσοι θέλουν να αναζητήσουν ακίνητο μέσω της πλατφόρμας e-auction είναι η αδυναμία να έχουν σαφή εικόνα του ακινήτου. Αυτό γιατί δεν έχουν δικαίωμα να επισκεφθούν το ακίνητο και να διαπιστώσουν την κατάσταση στην οποία βρίσκεται, ενώ όσοι κατέχουν ή διαμένουν στο ακίνητο δεν είναι υποχρεωμένοι να δείχνουν το ακίνητο στον υποψήφιο αγοραστή. Επιπλέον, η συντριπτική πλειονότητα των ακινήτων είναι χωρίς σχετικές φωτογραφίες ώστε να βοηθούν τον υποψήφιο αγοραστή και έτσι πολλά από τα ακίνητα που μεταβιβάζονται γίνονται γνωστά σε έναν στενό κύκλο ανθρώπων που έχει πρόσβαση στον ιδιοκτήτη ή σε επαγγελματίες που παρακολουθούν συστηματικά την πλατφόρμα. Σύμφωνα μάλιστα με μαρτυρίες, αρκετοί ενοικιαστές που διαμένουν σ’ αυτά τα ακίνητα έχουν βρεθεί προ εκπλήξεως όταν μαθαίνουν ότι το ακίνητο που ενοικιάζουν πρόκειται να πλειστηριαστεί, ενώ δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που ορισμένοι ιδιοκτήτες – οφειλέτες νοικιάζουν σκοπίμως –λίγο πριν από την κατάσχεση– το ακίνητο προκειμένου να καθυστερήσουν τον πλειστηριασμό.
Ενα επίσης βασικό πρόβλημα που υπάρχει με τα ακίνητα που ανεβαίνουν στην πλατφόρμα e-auction είναι ότι πολλά από αυτά είναι συνιδιοκτησίες –π.χ. ο οφειλέτης διαθέτει την ψιλή κυριότητα ή ένα ποσοστό της οριζόντιας ιδιοκτησίας– με αποτέλεσμα τα ακίνητα αυτά να μην είναι προσιτά για υποψήφιους αγοραστές που αναζητούν στέγη. Πολλά από αυτά, σε ποσοστό μάλιστα που υπερβαίνει το 90%, φέρει παρατυπίες ή ακόμη και σοβαρές παρανομίες, το μέγεθος των οποίων δεν μπορεί να διαπιστωθεί από τον ενδιαφερόμενο πριν από τη συμμετοχή του στον πλειστηριασμό, έτσι ώστε να προβλέψει το κόστος της νομιμοποίησης ή ακόμη και το κατά πόσο πρόκειται για παρατυπία που μπορεί να αποκατασταθεί. Αποτέλεσμα, η εύρεση ακινήτου μέσω πλειστηριασμού να είναι αναζήτηση σε θολά νερά, αποτρέποντας την πλειονότητα των νοικοκυριών από τη διαδικασία. Συνέπεια αυτού, ένα σημαντικό ποσοστό αυτών των ακινήτων, είτε πρόκειται για κατοικίες είτε για επαγγελματικά και βιομηχανικά ακίνητα, να αγοράζεται από επενδυτές που είναι σε θέση να αναλάβουν το ρίσκο της επένδυσης. Οι πλειστηριασμοί καταλήγουν σε μια κλειστή διαδικασία για επαγγελματίες, οι οποίοι στοχεύουν στην πώλησή τους –αφού νομιμοποιηθούν και τακτοποιηθούν τα ακίνητα– δευτερογενώς.
Δεν είναι τυχαίο ότι η πιο δημοφιλής κατηγορία ακινήτων σε σχέση με το σύνολο των πλειστηριασμών που ολοκληρώνεται είναι οι θέσεις στάθμευσης, με το 40% όσων προγραμματίζονται να πλειστηριαστούν να βρίσκουν τελικώς και αγοραστή, αφού πρόκειται για μια εύκολη επιλογή χωρίς ρίσκο. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην πλατφόρμα e-auction οι τιμές για μια θέση πάρκινγκ είναι αυξημένες και ξεκινούν ανάλογα με την περιοχή, από 5.000 ευρώ στην Αττική και φτάνουν ακόμη και τις 35.000 ευρώ για επιφάνεια 10 τ.μ.
