Ιερή πόλη της αρχαιότητας, αλλά με τα σημάδια της βιομηχανικής εγκατάλειψης ορατά σήμερα, η Ελευσίνα βρίσκεται αναπάντεχα στο επίκεντρο των γεωπολιτικών εξελίξεων, διαπιστώνει το Bloomberg. Με τον Αμερικανό πρόεδρο Donald Trump να επιδιώκει να απαντήσει στην επιρροή του Πεκίνου σε κρίσιμες υποδομές, η Ελλάδα βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα, σε αυτή τη διαμάχη των δύο υπερδυνάμεων, σημειώνει το ρεπορτάζ του ειδησεογραφικού πρακτορείου.
Το λιμάνι της Ελευσίνας βρίσκεται σήμερα στη σκιά του μεγαλύτερου λιμανιού του Πειραιά, το οποίο τελεί υπό την ιδιοκτησία και τη διαχείριση της κινεζικής Cosco. Ωστόσο, οι ΗΠΑ, που επιδιώκουν να διευρύνουν την παρουσία τους στην Ελλάδα κυρίως μέσω του ενεργειακού τομέα, επιθυμούν να μεταμορφώσουν την πόλη σε ένα κέντρο εμπορευμάτων που θα απειλήσει μάλιστα την κυριαρχία του Πειραιά.
Η Κίνα, που αγόρασε το πλειοψηφικό ποσοστό του ΟΛΠ το 2016, εν μέσω της ελληνικής κρίσης χρέους, δεν είναι καθόλου ευχαριστημένη, σημειώνει το Bloomberg. Η κινεζική πρεσβεία κατηγορεί τις ΗΠΑ ότι επιτίθενται στην επένδυσή της και προσπαθούν να εκμεταλλευτούν την Ελλάδα, λέγοντας ότι η Ουάσιγκτον λειτουργεί με «ψυχροπολεμική λογική».
Την ώρα που ο Trump αναμορφώνει την παγκόσμια τάξη πραγμάτων με κινήσεις από τους δασμούς έως την σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας, η Ελλάδα βρίσκεται στο επίκεντρο της σινο-αμερικανικής αντιπαλότητας.
Οι Κινέζοι στον Πειραιά
Για την Cosco, αλλά και για τον ίδιο τον ΟΛΠ, η αγορά του λιμανιού υπήρξε μια πολύ επιτυχημένη κίνηση, σημειώνει το Bloomberg. Ο Πειραιάς είναι το πέμπτο μεγαλύτερο λιμάνι για κοντέινερ στην Ευρώπη και ένα από τα μεγαλύτερα επιβατικά λιμάνια της ηπείρου, από όπου περνούν από κρουαζιερόπλοια έως φέρι που συνδέουν τα ελληνικά νησιά.
Αφότου τέθηκε υπό κινεζικό έλεγχο, πριν από μία δεκαετία, τα έσοδά του έχουν υπερδιπλασιαστεί, φτάνοντας στα 231 εκατ. δολάρια το 2024.
Η ελληνική κυβέρνηση έχει ξεκαθαρίσει ότι θα σεβαστεί τη συμφωνία, καθώς επιδιώκει να καλλιεργήσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών, μετά την κρίση.
Τα σχέδια για την Ελευσίνα
Όπως αναφέρει το Bloomberg, η ιδέα της αναβάθμισης των υποδομών της Ελευσίνας, που βρίσκεται περίπου 20 χιλιόμετρα μακριά από τον Πειραιά, δεν είναι νέα.
Το US Development Finance Corporation, η υπηρεσία που χρηματοδοτεί projects τα οποία προωθούν τα αμερικανικά συμφέροντα στο εξωτερικό, έδωσε το 2023 ένα δάνειο 125 εκατ. δολαρίων σε μια εταιρεία που επιβλέπει την αναβίωση των ναυπηγείων της Ελευσίνας.
Τα σχέδια απέκτησαν νέα δυναμική έπειτα από την έλευση της νέας πρέσβειρας των ΗΠΑ, Kimberly Guilfoyle, στην Ελλάδα.
«Έχουμε τόσο πολλούς ανθρώπους που ενδιαφέρονται από πλευράς υποδομών, να έχουμε αμερικανικές υποδομές εδώ να βοηθήσουν στη στήριξη της περιοχής ώστε ενδεχομένως να ενισχυθεί η δραστηριότητα σε άλλα λιμάνια και περιοχές, ώστε να αντισταθμιστεί η κινεζική επιρροή με το λιμάνι του Πειραιά», είπε η Guilfoyle, λίγες ημέρες αφότου ανέλαβε τα καθήκοντά της.
Η Ελευσίνα έχει σήμερα λιμάνι, αλλά κυρίως διαχειρίζεται χύδην φορτία, αντί για κοντέινερ, όπως ο Πειραιάς. Μια επιλογή που εξετάζεται είναι, σύμφωνα με το Bloomberg, η μεταφορά του λιμανιού σε γειτονική περιοχή, με σύνδεση στο σιδηροδρομικό και οδικό δίκτυο, με στόχο την περαιτέρω ανάπτυξή του και τη μετατροπή του σε terminal εμπορευμάτων. Το υπάρχον λιμάνι θα μετατρεπόταν τότε σε μαρίνα για σκάφη.
Χρειάζονται χρόνια
Όμως τίποτα δεν πρόκειται να γίνει σύντομα και θα είναι δύσκολο η Ελευσίνα να ανταγωνιστεί τον Πειραιά, ακόμα και όταν ο μετασχηματισμός ολοκληρωθεί, σημειώνει ο καθηγητής του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος, Κωνσταντίνος Φίλης. «Δεν είναι ζήτημα ενός ή δύο ετών», τονίζει.
Ωστόσο, η Ελευσίνα δεν είναι το μοναδικό λιμάνι υπό ανάπτυξη στην Ελλάδα. Ιδιώτης επενδυτής θα ανακοινωθεί σύντομα για το Λαύριο και ο διεθνής διαγωνισμός για το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα, λόγω της θέση του, κοντά σε ενεργειακά projects.
Αν και δεν έχουν γίνει ακόμα επίσημες ανακοινώσεις, πηγές του Bloomberg λένε ότι η εταιρεία που διαχειρίζεται το λιμάνι της Ελευσίνας θα μεταβιβάσει μέρος της γης της σε ιδιώτη επενδυτή που θα μπορεί να λειτουργήσει το νέο λιμάνι. Ο διαγωνισμός θα είναι ανοικτός προς εγχώριους και ξένους επενδυτές.
Οι λεπτομέρειες του σχεδίου για την Ελευσίνα αναμένονται τους επόμενους μήνες. Ανάμεσα στις αποφάσεις που πρέπει να ληφθούν είναι το πώς το νέο λιμάνι θα συνδεθεί με το σύστημα μεταφορών. Παράλληλα, μένει να φανούν οι επιπτώσεις στην πόλη, η οποία έχει ήδη επιβαρυνθεί από την κίνηση που προκαλούν το κοντινό διυλιστήριο της Helleniq Energy και άλλες βιομηχανίες της περιοχής.