Τα όσα συμβαίνουν στην αμερικανική αγορά εδώ και έναν τουλάχιστον χρόνο, είναι πρωτόγνωρα για δύο λόγους και δίνουν ουσιαστικά το σήμα μιας νέας επενδυτικής κουλτούρας, η επικράτηση της οποίας στέλνει τις αποτιμήσεις τεχνολογικών εταιρειών και εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης, κυριολεκτικά στο.. διάστημα.
Αυτός είναι ο ένας λόγος, που τραβάει σαν μαγνήτης κυριολεκτικά τα διεθνή κεφάλαια κάθε κατηγορίας. Και ο δεύτερος λόγος, έχει να κάνει με το ότι όσα συμβαίνουν σήμερα στην Wall Street, διαδραματίζονται εν μέσω πολεμικών συγκρούσεων, στις οποίες πρωτοστατούν οι ίδιες οι ΗΠΑ.
Η SpaceX του Έλον Μασκ εισήλθε στη Wall Street αφού άντλησε 75 δισ. δολάρια, με αποτίμηση περίπου 1,77 τρισ. δολαρίων. Αποτιμήθηκε κατά την εισαγωγή της 94 (!) φορές τις… πωλήσεις της, σπάζοντας κάθε ρεκόρ, ενώ η Nvidia αποτιμάται στις 20 φορές, με τις Apple και Microsoft στις 10 φορές.
Και για να έχουμε όλη την εικόνα, μιας αγοράς τρισεκατομμυρίων, ακολουθούν την SpaceX, η OpenAI που έχει καταθέσει αίτηση για δημόσια εγγραφή, με στόχο η αποτίμηση της να φτάσει το 1 τρισ. δολάρια, αλλά και η Anthropic, που πρόσφατα άντλησε 65 δισ. δολάρια σε νέο γύρο χρηματοδότησης, με αποτίμηση 965 δισ. δολαρίων, και τώρα ετοιμάζει δημόσια εγγραφή, για να εξασφαλίσει κεφάλαια για νέες επενδύσεις.
Και γεννάται το μεγάλο ερώτημα: Τι πλήρωσαν τελικά οι επενδυτές που συμμετείχαν στην αύξηση και μάλιστα για μια εταιρεία με αρνητικό (!) λειτουργικό περιθώριο κέρδους; Ουσιαστικά αγόρασαν την προσδοκία ότι οι επενδύσεις στο Διάστημα, με δορυφόρους, πρωτόγνωρες επικοινωνίες και την ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά της τεχνητής νοημοσύνης, είναι ικανές να τους προσφέρουν πολύ μεγάλα κέρδη, όχι άπαξ, αλλά για πολλά ακόμα χρόνια.
Και το σπουδαιότερο, αγνόησαν παντελώς ότι, σε τέτοιες αποτιμήσεις στρατόσφαιρας, μπορεί η όλη κατάσταση να μην εξελιχθεί σύμφωνα με τους σχεδιασμούς και να καταστεί μελλοντικά επικίνδυνη, χωρίς να μπορεί κανείς σήμερα να προσδιορίσει χρονικά τις όποιες εξελίξεις.
…και οι μετοχές που τρέχουν χωρίς φρένα, αλλά με δανεικά
Αυτό, όμως, που ανησυχεί όσους δεν έχουν ακόμα χάσει τα μυαλά τους από τη φρενήρη άνοδο των εταιρειών νέων τεχνολογιών και τεχνητής νοημοσύνης, δεν έχει να κάνει μόνο με τις νέες εισαγωγές σε «μυθικές» αποτιμήσεις, αλλά περισσότερο όλων τους προβληματίζει σφόδρα και ο τρόπος με τον οποίο ανεβαίνουν οι μετοχές αυτές και μάλιστα χωρίς φρένα.
Ειδικότερα, τα στοιχεία δανεισμού για αγορές μετοχών έχουν εκτοξευθεί σε πρωτοφανή ύψη, φαινόμενο που ανησυχεί ειδήμονες και μη, αλλά λίγοι παράγοντες των αγορών έχουν υψώσει φωνή μέχρι τώρα, πλην ολίγων ανεξάρτητων αναλυτών. Γιατί, όσο ανεβαίνει η αγορά, όλα βαίνουν καλώς, κερδισμένοι είναι όλοι, υπάρχει η κατάλληλη ανατροφοδότηση. Αν όμως κάποια στιγμή αλλάξουν τα δεδομένα ή διαπιστωθεί ότι τα κέρδη των εταιρειών αυτών δεν δικαιολογούν με τίποτα αυτές τις υπέρογκες αποτιμήσεις, τότε τα δανεικά λειτουργούν αντίστροφα και η πτώση πολλές φορές έχει πολύ πιο γρήγορους της ανόδου ρυθμούς.
Με δανεικά από τράπεζες τροφοδοτείται η άνοδος και στη “δική μας” αγορά
Αποτελεί κοινό μυστικό ότι υπάρχει εκτεταμένη χρηματοδότηση από τις ελληνικές τράπεζες για την αγορά μετοχών, κυρίως – για να μην πω αποκλειστικά – ξένων επενδυτών ή… ξενιτεμένων Ελλήνων επενδυτών. Στοιχεία επίσημα, βέβαια δεν υπάρχουν, αποτελούν επτασφράγιστο μυστικό, γιατί αν δημοσιοποιηθούν, τότε θα φανεί ότι την κατηγορία αυτή των επενδυτών, δεν τη χρηματοδοτεί καμία ξένη τράπεζα, ακριβώς γιατί δεν είναι φερέγγυοι, με βάση τα στοιχεία που απαιτούνται από τα ξένα πιστωτικά ιδρύματα.
Αλλά, οι ελληνικές τράπεζες, είναι γαλαντόμες και με το αζημίωτο, ειδικά όσο η απολύτως ελεγχόμενη αγορά αποφέρει για όλους κέρδη και σε πολλές περιπτώσεις κυριολεκτικά χρυσά. Ειδικά αν οι τοποθετήσεις σε συγκεκριμένους τίτλους απογειωθούν, τότε όλοι οι εμπλεκόμενοι μεθούν με νέκταρ και αμβροσία και οι μεσολαβούντες απολαμβάνουν και αυτοί το φούσκωμα των λογαριασμών τους στην αλλοδαπή – που αλλού.
