Σε κίνηση που θεωρείται στρατηγικής σημασίας για την προστασία του ποταμού Νέιλου, η Αίγυπτος προχωρά στην ένταξη του εθνικού σχεδίου για τη ρύθμιση και διαχείριση του Νείλου και των δύο βασικών κλάδων του στα κύρια έργα του κρατικού προϋπολογισμού έως το 2029.

Το σχέδιο αποσκοπεί στην αποκατάσταση της φυσικής κοίτης του ποταμού μέσω της απομάκρυνσης παράνομων επιχωματώσεων και κατασκευών, αλλά και στη δημιουργία μιας ακριβούς ψηφιακής βάσης δεδομένων για τον πυθμένα και τις όχθες του.

Με αυτόν τον τρόπο, οι αιγυπτιακές αρχές επιδιώκουν να παρακολουθούν και να αναλύουν καλύτερα τις μεταβολές που επηρεάζουν τη ροή των υδάτων, να βελτιώσουν τη διαχείριση του ποταμού και να ενισχύσουν τη συντήρηση των σχετικών υποδομών.

Το ακόλουθο βίντεο είναι από την πρόσφατη  εντυπωσιακή ναυτική παρέλαση στον Νείλο, στο Κάιρο, με αφορμή την 53η επέτειο της διάβασης της Διώρυγας του Σουέζ το 1973

Egypt marked the 53rd anniversary of the 1973 Suez Canal crossing with a spectacular Nile boat display in Cairo.

Dozens of lit boats arranged as the Egyptian flag with “73” in gold lights, visible from the air alongside Cairo Tower.

The date commemorates Operation Badr, when… pic.twitter.com/7YlnnHX2hc

— Clash Report (@clashreport) October 7, 2026

Ψηφιακοί χάρτες και απομάκρυνση αυθαίρετων κατασκευών

Το σχέδιο βασίζεται σε σειρά παρεμβάσεων, μεταξύ των οποίων η δημιουργία σύγχρονων ψηφιακών χαρτών του πυθμένα και των όχθεων του Νείλου και των δύο κλάδων του, με τη χρήση τοπογραφικών αποτυπώσεων και βαθυμετρικών μετρήσεων.

Προβλέπεται επίσης η καταγραφή των δημόσιων εκτάσεων που συνδέονται με την άρδευση, την αποστράγγιση και τις παρόχθιες ζώνες, καθώς και η απομάκρυνση αυθαίρετων κατασκευών και παραβάσεων που επηρεάζουν την κοίτη και την ομαλή ροή των υδάτων.

Σύμφωνα με το σχέδιο, το σύστημα διαχείρισης του Νείλου θα εκσυγχρονιστεί με τη χρήση σύγχρονων τεχνολογιών και δεδομένων, στο πλαίσιο της λεγόμενης δεύτερης γενιάς του αιγυπτιακού συστήματος διαχείρισης υδάτων «Water 2.0».

🇪🇹 Ethiopia reaffirmed its historic and geographic rights to the Nile and the Red Sea, following the Alamein summit where neighboring nations declared “exclusive” responsibility for Red Sea governance and Nile management.

Ethiopia provides 85% of the Blue Nile’s flow and sits… https://t.co/rq9FaXVWdy pic.twitter.com/VGTT3kqaaQ

— Sputnik Africa (@sputnik_africa) October 5, 2026

«Απολύτως αναγκαίο έργο»

Ο Άχμεντ Φάουζι Ντιάμπ, ανώτερος αξιωματούχος του ΟΗΕ σε θέματα διαχείρισης έργων και υδάτινων πόρων, χαρακτήρισε το σχέδιο εξαιρετικά σημαντικό και αναγκαίο.

Όπως ανέφερε σε δηλώσεις του στο Al Arabiya και το Al Hadath, αντίστοιχα έργα θα πρέπει να υλοποιούνται σε όλους τους διεθνείς ποταμούς, καθώς μπορούν να συμβάλουν στην προστασία των κρατών από πλημμύρες, στη διασφάλιση της ομαλής ροής των υδάτων και στην απρόσκοπτη μεταφορά τους προς τις περιοχές όπου υπάρχει ανάγκη ή προς τις τελικές εκβολές.

Τόνισε ακόμη ότι αυτή η προσέγγιση αποτελεί κρίσιμο εργαλείο στη διαχείριση διεθνών ποταμών, περιορίζοντας τον κίνδυνο πλημμυρών και τις συνέπειες που μπορεί να προκύψουν από διαταραχές στη ροή των υδάτων.

Δορυφόροι και Τεχνητή Νοημοσύνη

Από την πλευρά του, ο Αμπάς Σαράκι, καθηγητής Γεωλογίας και Υδάτινων Πόρων στο Πανεπιστήμιο του Καΐρου, σημείωσε ότι το σχέδιο δρομολογήθηκε μετά την άνοδο της στάθμης του Νείλου και τις πλημμύρες στο Σουδάν στα τέλη Σεπτεμβρίου του 2025.

Ο ίδιος συνέδεσε τότε τις εξελίξεις με τη διαχείριση του Φράγματος της Αναγέννησης και το άνοιγμα τεσσάρων θυροφραγμάτων εκροής.

Όπως εξήγησε, το νέο εθνικό σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία επιστημονικής βάσης δεδομένων με τη χρήση δορυφορικών εικόνων και τεχνητής νοημοσύνης, προκειμένου να παρακολουθούνται οι αλλαγές στον πυθμένα και στις όχθες του Νείλου.

Παράλληλα, θα δημιουργηθούν ψηφιακοί χάρτες για τη βελτίωση της διαχείρισης των υδάτων, ενώ θα γίνει καταγραφή των δημόσιων εκτάσεων και περιουσιών που συνδέονται με την άρδευση, την αποστράγγιση και τις παρόχθιες περιοχές.

Στόχος είναι επίσης η απομάκρυνση αυθαίρετων παρεμβάσεων, ώστε ο Νείλος και οι δύο κλάδοι του, της Δαμιέτης και της Ροζέτας, να επανέλθουν όσο το δυνατόν περισσότερο στη φυσική τους κατάσταση.

Παρεμβάσεις σε υποδομές και ναυσιπλοΐα

Σύμφωνα με τον Σαράκι, το έργο θα συμβάλει επίσης στη συντήρηση κρίσιμων υποδομών, όπως φράγματα, υδροληψίες και αρδευτικά κανάλια.

Αυτό, όπως υποστήριξε, θα επιτρέψει στο αιγυπτιακό υπουργείο Υδάτινων Πόρων και Άρδευσης να λαμβάνει ακριβέστερες αποφάσεις για την καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων υδάτινων πόρων.

Παράλληλα, προβλέπεται ότι θα βελτιωθεί η ποτάμια ναυσιπλοΐα και η κίνηση τουριστικών πλοίων, μέσω της απομάκρυνσης αποθέσεων λάσπης και φερτών υλικών.

Το σχέδιο θα μπορούσε ακόμη να διευκολύνει την επέκταση γεωργικών έργων στις παρυφές της κοιλάδας και του Δέλτα του Νείλου.

Το χρόνιο πρόβλημα της λειψυδρίας

Η Αίγυπτος βασίζεται ιστορικά σε σταθερή ποσότητα 55,5 δισ. κυβικών μέτρων νερού ετησίως από τον Νείλο, βάσει της συμφωνίας του 1959.

Η χώρα, ωστόσο, αντιμετωπίζει σημαντικό υδατικό έλλειμμα, το οποίο, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παρατίθενται, μπορεί να φτάνει ακόμη και στο 50% των συνολικών αναγκών της.

Για το Κάιρο, η διαχείριση του Νείλου αποτελεί ζήτημα στρατηγικής σημασίας, ιδιαίτερα σε σχέση με το Μεγάλο Αιθιοπικό Φράγμα της Αναγέννησης. Η αιγυπτιακή κυβέρνηση θεωρεί ότι η μονομερής πλήρωση και λειτουργία του φράγματος από την Αιθιοπία, χωρίς δεσμευτική νομική συμφωνία, μπορεί να δημιουργήσει κινδύνους για τις ροές των υδάτων σε περιόδους ξηρασίας ή αυξημένης αποθήκευσης.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο πίεσης στα στρατηγικά αποθέματα της λίμνης Νάσερ και του Υψηλού Φράγματος του Ασουάν, που εδώ και δεκαετίες αποτελεί βασικό μηχανισμό ασφάλειας για την Αίγυπτο.

Σειρά έργων για την υδατική ασφάλεια

Ένα ενδεχόμενο μακροχρόνιο περιορισμένο υδατικό ισοζύγιο θα μπορούσε να έχει σοβαρές επιπτώσεις στη γεωργία και στην οικονομία της χώρας.

Για τον λόγο αυτό, το Κάιρο έχει προχωρήσει τα τελευταία χρόνια σε σειρά μεγάλων εθνικών έργων, με στόχο τη μέγιστη αξιοποίηση των διαθέσιμων υδάτινων πόρων.

Σε αυτά περιλαμβάνονται η επαναχρησιμοποίηση αγροτικών λυμάτων μέσω μεγάλων μονάδων επεξεργασίας, η επένδυση αρδευτικών καναλιών, ο εκσυγχρονισμός της διαχείρισης της κοίτης του Νείλου και η ανάπτυξη νέων τεχνολογιών παρακολούθησης.

Ο στρατηγικός στόχος του Καΐρου είναι να διασφαλίσει τη μακροπρόθεσμη υδατική ασφάλεια της χώρας και να προστατεύσει τα δικαιώματα που θεωρεί ιστορικά κατοχυρωμένα στα νερά του Νείλου.

 

 

 

 

Διαβάστε ακόμη: