Η Κομισιόν εξετάζει μετάθεση της εφαρμογής των νέων κανόνων για το μεθάνιο, ενώ η μάχη Ευρώπης και Ασίας για τα διαθέσιμα φορτία LNG απειλεί να ανεβάσει ξανά το ενεργειακό κόστος μέσα στον χειμώνα
Σε μία ακόμη δύσκολη εξίσωση εξελίσσεται η ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει την αναβολή της εφαρμογής του ευρωπαϊκού κανονισμού για το μεθάνιο, την ώρα που η διεθνής αγορά LNG βρίσκεται ξανά υπό ισχυρή πίεση.
Η αυξημένη ζήτηση για υγροποιημένο φυσικό αέριο, ο σκληρός ανταγωνισμός με την Ασία για τα διαθέσιμα φορτία και τα χαμηλά αποθέματα φυσικού αερίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση δημιουργούν ένα ιδιαίτερα εύθραυστο σκηνικό ενόψει του χειμώνα.
Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Κανονισμός 2024/1787 για το μεθάνιο, η εφαρμογή του οποίου για τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων προβλεπόταν να ξεκινήσει από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Πλέον, ωστόσο, η Κομισιόν εμφανίζεται να εξετάζει τη μετάθεση του χρονοδιαγράμματος, καθώς κυβερνήσεις και ενεργειακοί όμιλοι προειδοποιούν ότι η αυστηρή εφαρμογή των νέων απαιτήσεων μπορεί να δυσκολέψει ακόμη περισσότερο την εξασφάλιση φυσικού αερίου σε μία περίοδο αυξημένων τιμών.
Στο τραπέζι η αναβολή του κανονισμού
Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ανέφερε ότι εξετάζεται η μετάθεση της ημερομηνίας εφαρμογής του κανονισμού, ο οποίος έχει ως βασικό στόχο τον περιορισμό των εκπομπών μεθανίου στην αλυσίδα παραγωγής και εμπορίας ορυκτών καυσίμων.
Οι νέοι κανόνες προβλέπουν αυξημένες υποχρεώσεις για τις εταιρείες που εισάγουν φυσικό αέριο, πετρέλαιο και άνθρακα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με μεγαλύτερη έμφαση στην παρακολούθηση, στην επαλήθευση και στη δημοσιοποίηση των εκπομπών μεθανίου.
Ωστόσο, η αλλαγή των συνθηκών στη διεθνή αγορά ενέργειας φαίνεται ότι υποχρεώνει τις Βρυξέλλες να επανεξετάσουν τον χρόνο εφαρμογής.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, αρκετά κράτη-μέλη έχουν εκφράσει ανησυχίες για τις πιθανές επιπτώσεις στις εισαγωγές LNG, ιδιαίτερα σε μία περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη χρειάζεται να ανταγωνιστεί μεγάλους ασιατικούς αγοραστές.
Στην κατεύθυνση αυτή είχαν κινηθεί και προηγούμενες παρεμβάσεις κρατών, μεταξύ των οποίων η Γαλλία, με φόντο το αυξημένο ενεργειακό κόστος και τις αναταράξεις που προκαλεί η κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή του Κόλπου και των Στενών του Ορμούζ.
Η πρόβλεψη Εξάρχου και η πίεση στην ευρωπαϊκή αγορά
Το ζήτημα είχε τεθεί και από τον πρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο του ομίλου AKTOR, Αλέξανδρο Εξάρχου, ο οποίος είχε εκτιμήσει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αναγκαστεί να επανεξετάσει τον κανονισμό, καθώς το ζήτημα της επάρκειας φυσικού αερίου επιστρέφει δυναμικά στην ευρωπαϊκή ατζέντα.
Η συγκεκριμένη συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς το LNG έχει εξελιχθεί σε βασικό πυλώνα του ευρωπαϊκού ενεργειακού συστήματος.
Μετά τη δραστική μείωση των ρωσικών ροών μέσω αγωγών τα προηγούμενα χρόνια, η Ευρώπη στηρίχθηκε σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό στις εισαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Μέση Ανατολή και άλλους παραγωγούς.
Αυτή η εξάρτηση όμως αφήνει την ευρωπαϊκή αγορά περισσότερο εκτεθειμένη στις διεθνείς διακυμάνσεις.
Ευρώπη και Ασία διεκδικούν τα ίδια φορτία LNG
Η μεγαλύτερη πρόκληση για τους επόμενους μήνες είναι η νέα μάχη για τα διαθέσιμα φορτία.
Η Ευρώπη χρειάζεται αυξημένες ποσότητες LNG για να ενισχύσει τα αποθέματά της και να καλύψει την κατανάλωση του χειμώνα. Την ίδια ώρα, μεγάλες οικονομίες της Ασίας επιστρέφουν δυναμικά στη spot αγορά.
Χώρες όπως η Ινδία και το Πακιστάν εμφανίζονται πλέον περισσότερο πρόθυμες να αγοράσουν φορτία ακόμη και σε υψηλές τιμές, προκειμένου να περιορίσουν τον κίνδυνο ελλείψεων.
Η αλλαγή αυτή είναι σημαντική, καθώς κατά την ενεργειακή κρίση του 2022 αρκετοί ασιατικοί αγοραστές είχαν περιορίσει δραστικά τις αγορές τους λόγω του εκρηκτικού κόστους.
Τώρα η εικόνα διαφοροποιείται.
Εάν η ζήτηση στην Ασία παραμείνει ισχυρή, η Ευρώπη θα πρέπει να προσφέρει υψηλότερες τιμές προκειμένου να κρατήσει τα φορτία LNG με προορισμό τα ευρωπαϊκά terminals.
Στα 30 δολάρια το ασιατικό LNG
Η ένταση στην αγορά αποτυπώνεται ήδη στις τιμές.
Ο ασιατικός δείκτης Platts JKM, που αποτελεί βασικό σημείο αναφοράς για το LNG στην περιοχή, έχει κινηθεί κοντά στα 30 δολάρια ανά MMBtu.
Η αντίστοιχη τιμή για παραδόσεις στην Ευρώπη βρίσκεται σε επίπεδα λίγο χαμηλότερα από τα 25 δολάρια ανά MMBtu.
Μεταφρασμένες σε ευρωπαϊκές μονάδες, οι τιμές αυτές αντιστοιχούν περίπου σε 90 ευρώ ανά μεγαβατώρα στην Ασία και 75 ευρώ ανά μεγαβατώρα στην Ευρώπη.
Η συγκεκριμένη διαφορά δημιουργεί κίνητρο για τους προμηθευτές να κατευθύνουν περισσότερα φορτία προς την αγορά που προσφέρει την υψηλότερη απόδοση.
Ο φόβος για νέο ράλι τον χειμώνα
Οι επόμενοι μήνες θεωρούνται κρίσιμοι.
Η Ευρώπη εισέρχεται στη χειμερινή περίοδο με αποθέματα φυσικού αερίου που βρίσκονται σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα σε σύγκριση με προηγούμενες χρονιές.
Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε νέα διαταραχή στην προσφορά, αύξηση της ζήτησης ή γεωπολιτική ένταση μπορεί να μεταφραστεί σχεδόν άμεσα σε υψηλότερες τιμές.
Το σενάριο γίνεται ακόμη πιο δύσκολο εάν η Κίνα επιστρέψει επιθετικά στη spot αγορά LNG.
Σε μία τέτοια περίπτωση, μέρος των φορτίων που σήμερα κατευθύνονται προς την Ευρώπη θα μπορούσε να αλλάξει προορισμό και να στραφεί προς την Ασία.
Αν παράλληλα μειωθεί το κόστος ναύλωσης των πλοίων μεταφοράς LNG, η μεταφορά φορτίων σε μεγαλύτερες αποστάσεις θα γίνει οικονομικά ευκολότερη, αυξάνοντας περαιτέρω τον ανταγωνισμό.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που έχουν παρουσιαστεί, ο ασιατικός δείκτης JKM θα μπορούσε υπό δυσμενείς συνθήκες να φθάσει ακόμη και τα 35 δολάρια ανά MMBtu, επίπεδο που αντιστοιχεί περίπου σε 105 ευρώ ανά MWh.
Το στοίχημα των μακροχρόνιων συμβολαίων
Μπροστά στη νέα αστάθεια, αρκετές ασιατικές χώρες επιχειρούν να περιορίσουν την έκθεσή τους στη spot αγορά.
Η λύση που επιλέγουν είναι η υπογραφή μακροχρόνιων συμβολαίων προμήθειας LNG, τα οποία παρέχουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα τόσο στις ποσότητες όσο και στις τιμές.
Τα μακροχρόνια συμβόλαια έχουν διατηρήσει μεγαλύτερη σταθερότητα σε σχέση με τις τιμές της ελεύθερης αγοράς, ενώ οι προσδοκίες για αύξηση της παγκόσμιας παραγωγικής δυναμικότητας LNG τα επόμενα χρόνια ενισχύουν ακόμη περισσότερο το ενδιαφέρον για τέτοιες συμφωνίες.
Καθοριστικό ρόλο αναμένεται να παίξουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, όπου βρίσκεται σε εξέλιξη σημαντική αύξηση της δυνατότητας παραγωγής και εξαγωγής LNG.
Γιατί ο κανονισμός για το μεθάνιο προκαλεί ανησυχία
Σε αυτό ακριβώς το σημείο ο ευρωπαϊκός κανονισμός αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Η αυστηροποίηση των κανόνων για τις εκπομπές μεθανίου δημιουργεί πρόσθετες απαιτήσεις για τους προμηθευτές που θέλουν να πουλήσουν φυσικό αέριο στην ευρωπαϊκή αγορά.
Κράτη-μέλη και εταιρείες φοβούνται ότι αυτό μπορεί να περιορίσει τον αριθμό των διαθέσιμων προμηθευτών ή να καταστήσει δυσκολότερη την υπογραφή νέων μακροχρόνιων συμβολαίων.
Για την Ευρωπαϊκή Ένωση δημιουργείται έτσι μία δύσκολη ισορροπία.
Από τη μία πλευρά βρίσκεται ο στόχος για δραστικό περιορισμό των εκπομπών μεθανίου και για αυστηρότερα περιβαλλοντικά πρότυπα.
Από την άλλη βρίσκεται η ανάγκη να διασφαλιστούν επαρκείς ποσότητες φυσικού αερίου σε ανταγωνιστικές τιμές, χωρίς νέα ενεργειακή κρίση μέσα στον χειμώνα.
Και αυτή ακριβώς η σύγκρουση μεταξύ ενεργειακής ασφάλειας, τιμών και πράσινων στόχων φαίνεται ότι οδηγεί τις Βρυξέλλες στην επιλογή της αναβολής.
