Στον κόσμο του συλλεκτικού whisky, κάποια μπουκάλια είναι ακριβά επειδή είναι παλιά, άλλα επειδή κυκλοφόρησαν σε ελάχιστα κομμάτια. Εδώ όμως μιλάμε για το θρυλικό Karuizawa 1960 «The Prototype», μια φιάλη που συνδυάζει ηλικία, σπανιότητα και την ιστορία ενός αποστακτηρίου που δεν υπάρχει πια.
Το αποτέλεσμα ήταν μάλλον αναμενόμενο. Στη δημοπρασία Whisky & Whiskey του Sotheby’s στη Νέα Υόρκη, η συγκεκριμένη φιάλη άλλαξε χέρια για 625.000 δολάρια, ξεπερνώντας την ανώτερη αρχική εκτίμηση των 600.000 δολαρίων και επιβεβαιώνοντας για ακόμη μία φορά τη σχεδόν μυθική θέση που έχει αποκτήσει το Karuizawa ανάμεσα στους συλλέκτες ιαπωνικού whisky.
Η ιστορία αρχίζει την 1η Φεβρουαρίου του 1960, όταν το απόσταγμα μπήκε στο Cask #5627. Το συγκεκριμένο βαρέλι θα εξελισσόταν αργότερα στο παλαιότερο που είχε απομείνει στα αποθέματα του Karuizawa. Το whisky ωρίμασε για 52 χρόνια, όμως αυτό που κάνει τη συγκεκριμένη φιάλη ακόμη πιο ιδιαίτερη συνέβη λίγο πριν από την κανονική εμφιάλωση του βαρελιού.
Πριν το περιεχόμενο του Cask #5627 χρησιμοποιηθεί για την επίσημη κυκλοφορία του Karuizawa 1960, μόλις δύο φιάλες τραβήχτηκαν απευθείας από το βαρέλι. Η μία από αυτές εμφιαλώθηκε στο χέρι στις 20 Δεκεμβρίου 2012 από τον Osami Uchibori, τον τελευταίο Master Distiller του Karuizawa, και συνοδεύεται από χειρόγραφο πιστοποιητικό με την υπογραφή του.
Αυτό είναι το «The Prototype» που εμφανίστηκε τώρα στον Sotheby’s. Μάλιστα, εμφιαλώθηκε στους 58,3% ABV, υψηλότερα από τους 51,8% της επίσημης έκδοσης που ακολούθησε. Από το ίδιο βαρέλι προέκυψαν τελικά μόλις 41 εμπορικές φιάλες του Karuizawa 1960. Η αξία του δεν εξηγείται μόνο από την ηλικία του whisky. Το Karuizawa είναι ένα από τα διασημότερα «χαμένα» αποστακτήρια της Ιαπωνίας.
Ιδρύθηκε το 1955 στους πρόποδες του ενεργού ηφαιστείου Mount Asama και σταμάτησε την παραγωγή το 2000. Αργότερα έκλεισε οριστικά και οι εγκαταστάσεις του κατεδαφίστηκαν. Αυτό σημαίνει κάτι πολύ απλό για τους συλλέκτες. Nέο Karuizawa δεν πρόκειται να παραχθεί ποτέ από το αρχικό αποστακτήριο. Κάθε φιάλη που ανοίγει μειώνει ακόμη περισσότερο τον αριθμό όσων έχουν απομείνει.
Το Cask #5627 βρίσκεται στην κορυφή αυτής της ιστορίας. Όταν κυκλοφόρησε επίσημα το 2013, το 52 ετών whisky ήταν το παλαιότερο ιαπωνικό whisky που είχε εμφιαλωθεί μέχρι τότε. Οι 41 φιάλες της κανονικής έκδοσης ήταν από μόνες τους μικρά έργα τέχνης, με ιαπωνικό χαρτί washi στις ετικέτες και ξεχωριστό ξύλινο netsuke για καθεμία.
Το «The Prototype», όμως, βρίσκεται ένα επίπεδο πιο πάνω. Δεν είναι απλώς μία από αυτές τις 41 φιάλες. Προέρχεται από τη στιγμή πριν δημιουργηθούν οι 41. Η τιμή των 625.000 δολαρίων αποκτά έτσι περισσότερο νόημα – όσο μπορεί να αποκτήσει νόημα το να πληρώνει κάποιος όσο κοστίζει ένα σπίτι για 700 ml whisky.
Η πώληση αποτέλεσε το κορυφαίο lot της δημοπρασίας Whisky & Whiskey του Sotheby’s στη Νέα Υόρκη, η οποία συγκέντρωσε συνολικά 2,9 εκατομμύρια δολάρια. Ολόκληρο το πρώτο Nightcap Wine & Spirits Festival του οίκου έφτασε τα 14,3 εκατομμύρια δολάρια σε πωλήσεις μέσα από πέντε δημοπρασίες.
Για τον νέο ιδιοκτήτη, πάντως, υπάρχει ένα μάλλον δύσκολο ερώτημα. Ανοίγεις ποτέ ένα whisky που πλήρωσες 625.000 δολάρια; Μάλλον όχι. Αλλά στην περίπτωση του Karuizawa 1960 «The Prototype», το περιεχόμενο της φιάλης είναι πλέον μόνο ένα μέρος της αξίας της.
Το υπόλοιπο βρίσκεται στην ιστορία που κουβαλάει.
