Αντιμέτωπη με ένα παράδοξο βρίσκεται η ελληνική αγροδιατροφική παραγωγή, καθώς την ώρα που η χώρα κινδυνεύει να ξεμείνει από φέτα λόγω της μειωμένης παραγωγής γάλακτος και της αυξημένης ζήτησης από το εξωτερικό, στην επιτραπέζια ελιά οι παραγωγοί δυσκολεύονται να διαθέσουν το προϊόν τους.
Το ισχυρότερο «καμπανάκι» αφορά τη φέτα, με τον πρόεδρο της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Φέτας, Μιχάλη Σαράντη, να προειδοποιεί στο συνέδριο του Πανελλήνιου Συνδέσμου Εξαγωγέων ότι τα διαθέσιμα αποθέματα ενδέχεται να μην επαρκέσουν μέχρι το τέλος του 2026.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του κλάδου, η παραγωγή πρόβειου γάλακτος αναμένεται να μειωθεί κατά περίπου 80.000 τόνους μέσα στη χρονιά. Για την παραγωγή φέτας αυτό μεταφράζεται σε πιθανό έλλειμμα περίπου 20.000 τόνων.
Ήδη, τα στοιχεία του πρώτου επταμήνου δείχνουν σημαντική υποχώρηση: οι παραδόσεις πρόβειου γάλακτος περιορίστηκαν στους 545.489 τόνους, από 589.115 τόνους την αντίστοιχη περίοδο του 2025, καταγράφοντας πτώση περίπου 7,4%.
Η φέτα γίνεται είδος πολυτελείας
Πίσω από τη μείωση βρίσκονται κυρίως οι απώλειες ζωικού κεφαλαίου εξαιτίας των ζωονόσων, την ώρα που οι κτηνοτρόφοι βρίσκονται αντιμέτωποι και με αυξημένα κόστη παραγωγής.
Την ίδια στιγμή, όμως, η ζήτηση από το εξωτερικό κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση. Οι εξαγωγές φέτας εμφανίζονται αυξημένες κατά περίπου 7%, εντείνοντας την πίεση στα ήδη περιορισμένα αποθέματα.
Η κατάσταση αναμένεται να αποτυπωθεί και στις τιμές. Από τα περίπου 12-13 ευρώ το κιλό σήμερα, η καλής ποιότητας φέτα θα μπορούσε, σύμφωνα με την εκτίμηση του Μιχάλη Σαράντη, να φτάσει στα 15-16 ευρώ το κιλό. Η επιστροφή της παραγωγής σε πιο φυσιολογικά επίπεδα δεν αναμένεται άμεσα, καθώς εκτιμάται ότι θα χρειαστούν περίπου δύο χρόνια για να αναπληρωθεί το ζωικό κεφάλαιο.
Μπροστά στις υψηλότερες τιμές, υπάρχει ο φόβος ότι μέρος των Ελλήνων καταναλωτών θα περιορίσει την κατανάλωση φέτας ΠΟΠ και θα στραφεί σε φθηνότερα λευκά τυριά, ενώ οι αγορές του εξωτερικού εξακολουθούν να εμφανίζουν ισχυρή ζήτηση.
Στον αντίποδα βρίσκεται η επιτραπέζια ελιά. Μετά από μία δεκαετία συνεχούς ανόδου, οι εξαγωγές υποχώρησαν στο πρώτο εξάμηνο του έτους, με τον κλάδο να αποδίδει την πίεση μεταξύ άλλων στους αμερικανικούς δασμούς, στην εξασθένηση της γερμανικής αγοράς και στον εντονότερο ανταγωνισμό από χώρες όπως η Αίγυπτος.
Ιδιαίτερα δύσκολη είναι η κατάσταση στην ελιά Χαλκιδικής, όπου, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΠΕΜΕΤΕ Κώστα Ζούκα, οι μεταποιητές έχουν στις αποθήκες τους αποθέματα περίπου τριπλάσια από τα συνηθισμένα. Πρόκειται για προϊόν που αγοράστηκε ακριβά την προηγούμενη χρονιά και δεν έχει ακόμη απορροφηθεί.
