Στις δυτικές πλαγιές των Τζουμέρκων, λίγα χιλιόμετρα από τον Καταρράκτη Άρτας, βρίσκεται ένας ολόκληρος ορεινός οικισμός που κάποτε φιλοξενούσε ταξιδιώτες και σήμερα μοιάζει να έχει παγώσει στον χρόνο.
Το Δασικό Χωριό «Κέδρος» δημιουργήθηκε ως οργανωμένος τουριστικός προορισμός μέσα στη φύση, με ξύλινα σπίτια, χώρους εστίασης και αναψυχής. Για χρόνια αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την ορεινή Άρτα, μέχρι που το 2018 κατέβασε ρολά.
Από τότε, η εγκατάλειψη άρχισε να αφήνει έντονα τα σημάδια της. Ωστόσο, το «Κέδρος» δεν φαίνεται να έχει πει την τελευταία του λέξη. Η Περιφέρεια Ηπείρου έχει πλέον αναλάβει την προσπάθεια αποκατάστασης και επαναλειτουργίας του, ενώ μέσα στο 2026 προχώρησε η μελέτη για ριζική ανακαίνιση και ενεργειακή αναβάθμιση των εγκαταστάσεων.
Ένα ολόκληρο χωριό στα 920 μέτρα
Το Δασικό Χωριό βρίσκεται στη θέση Κέδρος, στην περιοχή του Καταρράκτη, σε υψόμετρο περίπου 920 μέτρων και σε απόσταση περίπου 64 χιλιομέτρων από την Άρτα.
Ο οικισμός αποτελείται από 20 ξύλινες κατοικίες, ενώ διαθέτει ακόμη διοικητικούς χώρους, αποθήκες, εστιατόριο και άλλες βοηθητικές εγκαταστάσεις.
Τα σπίτια είχαν κατασκευαστεί για κανονική διαμονή μέσα στο βουνό, με κουζίνα, μπάνιο, θέρμανση και τζάκι.
Η λογική ήταν απλή αλλά φιλόδοξη: ο επισκέπτης να μπορεί να ζήσει για λίγες ημέρες μέσα στο δάσος, χωρίς να στερείται τις βασικές ανέσεις ενός οργανωμένου καταλύματος.
Πώς δημιουργήθηκε το «Κέδρος»
Το συγκρότημα δημιουργήθηκε στο πλαίσιο της πολιτικής για την ανάπτυξη της ορεινής υπαίθρου των Τζουμέρκων.
Κατασκευάστηκε από τη Διεύθυνση Δασών Άρτας και τη Διεύθυνση Δημοσίων Έργων, με χρηματοδότηση του τότε αρμόδιου υπουργείου.
Στη συνέχεια πέρασε από διαφορετικά μοντέλα διαχείρισης και μίσθωσης σε ιδιώτες.
Για αρκετά χρόνια λειτουργούσε κανονικά και προσέλκυε επισκέπτες που αναζητούσαν ήρεμη διαμονή, ορεινές διαδρομές και άμεση επαφή με το τοπίο των Τζουμέρκων.
Γιατί έκλεισε το 2018
Η λειτουργία του, ωστόσο, δεν αποδείχθηκε εύκολη υπόθεση.
Το 2018 οι μισθωτές διέκοψαν τη σύμβασή τους, επικαλούμενοι, σύμφωνα με δημοσιευμένες πληροφορίες, το υψηλό κόστος συντήρησης του συγκροτήματος. Από τότε το Δασικό Χωριό παραμένει κλειστό.
Το πρόβλημα είναι εύκολο να εξηγηθεί.
Ένα τόσο μεγάλο συγκρότημα, σε ορεινή περιοχή με βαρύ χειμώνα, απαιτεί συνεχή φροντίδα. Ξύλινες κατασκευές, στέγες, δίκτυα ύδρευσης και ηλεκτροδότησης, θέρμανση και κοινόχρηστες εγκαταστάσεις χρειάζονται σταθερή συντήρηση ακόμη και όταν δεν χρησιμοποιούνται.
Όταν αυτή σταματήσει, το βουνό αρχίζει να παίρνει πίσω τον χώρο του.
Η εικόνα σήμερα
Σήμερα, πολλά από τα ξύλινα σπίτια διατηρούν ακόμη εξωτερικά τη χαρακτηριστική μορφή τους.
Στο εσωτερικό, όμως, είναι ορατές οι φθορές από τον χρόνο, την υγρασία και την πολυετή αδράνεια. Νεότερες εικόνες και πλάνα από drone αποτυπώνουν έναν χώρο που θυμίζει περισσότερο εγκαταλελειμμένο κινηματογραφικό σκηνικό παρά τουριστικό συγκρότημα.
Έπιπλα, στοιχεία των δωματίων και ακόμη και οι παλιές ονομασίες των κατοικιών παραμένουν σε σημεία του συγκροτήματος, σαν μικρές καρτ ποστάλ από την εποχή που το «Κέδρος» ήταν γεμάτο κόσμο.
Η Περιφέρεια Ηπείρου αναλαμβάνει την επαναφορά του
Η εγκατάλειψη, πάντως, δεν σημαίνει ότι το σχέδιο έχει εγκαταλειφθεί οριστικά.
Η χρήση του Δασικού Χωριού έχει παραχωρηθεί στην Περιφέρεια Ηπείρου για 15 χρόνια, με δυνατότητα παράτασης για ακόμη πέντε. Στόχος είναι να αποκατασταθεί και να επιστρέψει σε λειτουργία, με χρήσεις αναψυχής αλλά και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης.
Το 2026 εγκρίθηκε η σύναψη προγραμματικής σύμβασης με την «Αναπτυξιακή Ηπείρου Α.Ε.» για την εκπόνηση οριστικής μελέτης.
Το αντικείμενο αφορά ριζική ανακαίνιση και ενεργειακή αναβάθμιση των υφιστάμενων κτιριακών μονάδων.
Η μελέτη περιλαμβάνει αρχιτεκτονικό, στατικό και ηλεκτρομηχανολογικό σχεδιασμό, καθώς και μελέτη παθητικού κτιρίου.
Το σχέδιο για τη δεύτερη ζωή του
Η πρόκληση δεν είναι απλώς να βαφτούν και να επισκευαστούν τα σπίτια.
Για να ξαναλειτουργήσει το «Κέδρος» απαιτείται ουσιαστικά ένα νέο μοντέλο βιωσιμότητας.
Η ενεργειακή αναβάθμιση είναι κομβικής σημασίας, καθώς σε ένα συγκρότημα σε υψόμετρο σχεδόν 1.000 μέτρων το κόστος θέρμανσης και λειτουργίας μπορεί να καθορίσει εάν μια επένδυση θα σταθεί οικονομικά.
Παράλληλα, η νέα αξιοποίηση θα πρέπει να δώσει λόγο στους επισκέπτες να μείνουν περισσότερες ημέρες στην περιοχή και όχι απλώς να περάσουν για μια σύντομη επίσκεψη.
Το φυσικό περιβάλλον, οι διαδρομές των Τζουμέρκων, η πεζοπορία, οι καταρράκτες και η δυνατότητα οργανωμένων δραστηριοτήτων μπορούν να αποτελέσουν το μεγάλο πλεονέκτημα του χώρου.
Από «χωριό-φάντασμα» ξανά τουριστικός προορισμός;
Για την ώρα, το Δασικό Χωριό παραμένει κλειστό και δεν έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένη ημερομηνία επαναλειτουργίας.
Οι διαδικασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη αφορούν ακόμη το στάδιο της μελέτης και της προετοιμασίας της αποκατάστασης.
Η εικόνα του, όμως, έχει κάτι παράδοξα γοητευτικό: ένας ολόκληρος μικρός ορεινός οικισμός, χτισμένος για να γεμίσει ζωή, στέκεται σήμερα σιωπηλός ανάμεσα στα έλατα.
Το στοίχημα είναι αν η νέα προσπάθεια θα καταφέρει να μετατρέψει αυτή τη σιωπή ξανά σε τουριστική ζωή και να δώσει στο «Κέδρος» τη δεύτερη ευκαιρία που περιμένει από το 2018.
