Μια αλλαγή στον τρόπο που μιλάμε μπορεί να αποκαλύπτει περισσότερα για τη γνωστική μας υγεία από όσο πιστεύουμε. Νέα επιστημονικά δεδομένα στρέφουν την προσοχή όχι μόνο στις λέξεις που ξεχνάμε, αλλά κυρίως στην ταχύτητα της ομιλίας μας.
Όλοι έχουμε βρεθεί κάποια στιγμή στη δυσάρεστη θέση να προσπαθούμε να θυμηθούμε μια λέξη που βρίσκεται στην άκρη της γλώσσας μας. Είναι όμως αυτό ένα πρώιμο σημάδι άνοιας;
Σύμφωνα με επιστημονική μελέτη ερευνητών από το Πανεπιστήμιο του Τορόντο και το Rotman Research Institute του Baycrest, υπάρχει ένα χαρακτηριστικό της ομιλίας που ενδέχεται να προσφέρει σημαντικές πληροφορίες για τη γνωστική λειτουργία: η σταδιακή επιβράδυνση του ρυθμού με τον οποίο μιλάμε.
Το σημάδι που παρατήρησαν οι επιστήμονες
Στην έρευνα συμμετείχαν 125 υγιείς ενήλικες, ηλικίας 18 έως 85 ετών, οι οποίοι κλήθηκαν να περιγράψουν εικόνες και να κατονομάσουν αντικείμενα όσο το δυνατόν γρηγορότερα.
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι όσοι ανακαλούσαν ταχύτερα τις κατάλληλες λέξεις είχαν και πιο γρήγορη, ομαλή ομιλία.
Αντίθετα, οι παύσεις ή το περιστασιακό ξέχασμα μιας λέξης δεν αποτελούσαν από μόνα τους αξιόπιστο δείκτη γνωστικής επίδοσης.
Πότε πρέπει να ανησυχήσουμε;
Το να ξεχνάμε μια λέξη περιστασιακά είναι φυσιολογικό και μπορεί να σχετίζεται με το άγχος, την κούραση ή την έλλειψη ύπνου.
Περισσότερη προσοχή χρειάζεται όταν παρατηρούμε ότι ένας άνθρωπος:
- Μιλά αισθητά πιο αργά από ό,τι στο παρελθόν.
- Δυσκολεύεται ολοένα συχνότερα να βρει απλές λέξεις.
- Χάνει τη ροή της συζήτησης ή δυσκολεύεται να ολοκληρώσει προτάσεις.
- Παρουσιάζει αλλαγές στην επικοινωνία που επηρεάζουν την καθημερινότητά του.
Η πιο αργή ομιλία σημαίνει άνοια;
Όχι απαραίτητα. Η συγκεκριμένη μελέτη δεν αποδεικνύει ότι η αργή ομιλία προβλέπει την εμφάνιση άνοιας. Εξέτασε τη σχέση του ρυθμού ομιλίας με τη γνωστική λειτουργία σε υγιείς ανθρώπους.
Οι ερευνητές θεωρούν ότι η ταχύτητα ανάκλησης λέξεων θα μπορούσε μελλοντικά να αξιοποιηθεί συμπληρωματικά στην αξιολόγηση της γνωστικής υγείας.
Το σημαντικότερο είναι να προσέχουμε τις επίμονες και προοδευτικές αλλαγές στην ομιλία, ιδιαίτερα όταν συνοδεύονται από προβλήματα μνήμης ή άλλες δυσκολίες.
Σε αυτές τις περιπτώσεις συνιστάται αξιολόγηση από γιατρό, καθώς πολλές αιτίες μπορούν να επηρεάσουν την ομιλία και τη μνήμη.
Προσοχή: Αν η δυσκολία στην ομιλία εμφανιστεί ξαφνικά, ειδικά μαζί με αδυναμία στο πρόσωπο ή στο χέρι, απαιτείται άμεση ιατρική βοήθεια, καθώς μπορεί να αποτελεί σύμπτωμα εγκεφαλικού επεισοδίου.