Η εκτόξευση του κόστους των καυσίμων λόγω του πολέμου στο Ιράν πυροδοτεί ταχεία άνοδο του πληθωρισμού και επιβαρύνει σημαντικά την καταναλωτική εμπιστοσύνη σε παγκόσμιο επίπεδο.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η άνευ προηγουμένου αύξηση στις τιμές της βενζίνης οδήγησε στη μεγαλύτερη άνοδο βασικού δείκτη τιμών καταναλωτή των τελευταίων σχεδόν τεσσάρων ετών. Την ίδια στιγμή, οι καταναλωτές τόσο στη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου όσο και στον Καναδά εμφανίζονται ολοένα και πιο απαισιόδοξοι, με το κλίμα στις ΗΠΑ να υποχωρεί σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.

Παρά την εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, η κατάσταση για τους παραγωγούς και τα διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή παραμένει αβέβαιη, γεγονός που σημαίνει ότι ο πληθωρισμός είναι πιθανό να διατηρηθεί σε υψηλά επίπεδα για αρκετούς μήνες. Σε αυτό το περιβάλλον, κεντρικές τράπεζες, όπως εκείνες της Νέας Ζηλανδίας και της Ινδίας, διατήρησαν αμετάβλητα τα επιτόκια, καθώς οι πληθωριστικές πιέσεις εντείνονται διεθνώς.

Οι εξαγωγές πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας μέσω της Ερυθράς Θάλασσας διατηρούνται προς το παρόν σταθερές, περίπου στα 4 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Ωστόσο, επίθεση με drone σε κρίσιμο αγωγό της χώρας προκάλεσε ζημιές σε έναν από τους σταθμούς άντλησης, μειώνοντας τη ροή κατά περίπου 700.000 βαρέλια ημερησίως.

Οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές έχουν διαταράξει την παραγωγή και τη διακίνηση πετρελαίου και φυσικού αερίου, επιβαρύνοντας περαιτέρω τις διεθνείς αγορές που ήδη δοκιμάζονται από το ενεργειακό σοκ που προκάλεσε το ουσιαστικό «κλείσιμο» των Στενών του Ορμούζ.

Κεντρικές τράπεζες σε στάση αναμονής

Σε αυτό το περιβάλλον αυξημένου κινδύνου, οι κεντρικές τράπεζες της Νέας Ζηλανδίας, της Ινδίας, της Νότιας Κορέας, της Πολωνίας, της Ρουμανίας, του Περού, της Κένυας και της Σερβίας επέλεξαν να διατηρήσουν αμετάβλητα τα επιτόκια, καθώς οι αυξήσεις στις τιμές ενέργειας ενισχύουν τις πληθωριστικές προσδοκίες.

ΗΠΑ και Καναδάς: πληθωρισμός και καταναλωτική πίεση

Στις ΗΠΑ, ο πληθωρισμός επιταχύνθηκε τον Μάρτιο με τον ταχύτερο ρυθμό από το 2022, καθώς οι τιμές της βενζίνης αυξήθηκαν κατά 21%. Παρά τη μεγάλη αυτή άνοδο, οι αυξήσεις σε άλλες κατηγορίες παρέμειναν πιο συγκρατημένες.

Η καταναλωτική εμπιστοσύνη υποχώρησε σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, αντανακλώντας τις αυξανόμενες ανησυχίες για τον πληθωρισμό, ενώ οι εκτιμήσεις των νοικοκυριών για την οικονομική τους κατάσταση βρίσκονται στα χειρότερα επίπεδα από το 2009.

Στον Καναδά, η εμπιστοσύνη των καταναλωτών υποχώρησε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 11 μηνών, με μόλις το 15% να εκτιμά ότι η οικονομία θα βελτιωθεί το επόμενο εξάμηνο, έναντι 27% πριν από τέσσερις εβδομάδες.

Παράλληλα, οι τιμές στις οδικές μεταφορές στις ΗΠΑ έχουν φτάσει στα υψηλότερα επίπεδα από τα μέσα του 2022, καθώς το κόστος καυσίμων έχει αυξηθεί σχεδόν κατά 50% από την έναρξη του πολέμου.

Στην Ευρώπη, η βιομηχανική παραγωγή της Γερμανίας μειώθηκε απροσδόκητα τον Φεβρουάριο, ενισχύοντας τις ανησυχίες για την ανάκαμψη της μεγαλύτερης οικονομίας της ηπείρου.

Παράλληλα, η εμπιστοσύνη των επενδυτών στην ευρωζώνη υποχώρησε στο χαμηλότερο επίπεδο του τελευταίου έτους, υποδηλώνοντας ότι η εύθραυστη ανάκαμψη της περιοχής απειλείται από τις γεωπολιτικές εξελίξεις.

Ασία: πληθωριστικές πιέσεις και εξαγωγική δυναμική

Στην Κίνα, οι τιμές παραγωγού αυξήθηκαν για πρώτη φορά από το 2022, καθώς το ενεργειακό κόστος εκτινάχθηκε λόγω των διαταραχών στην παγκόσμια προσφορά πετρελαίου. Η εξέλιξη αυτή έβαλε τέλος σε μια πολυετή περίοδο αποπληθωρισμού στη βιομηχανία.

Στην Ταϊβάν, οι εξαγωγές κατέγραψαν ιστορικό υψηλό, χάρη στη ζήτηση για chips τεχνητής νοημοσύνης, που υπερίσχυσε των αβεβαιοτήτων που προκαλεί ο πόλεμος.

Στην Ιαπωνία, οι πραγματικοί μισθοί αυξήθηκαν με τον ταχύτερο ρυθμό από το 2021, ενισχύοντας τα επιχειρήματα υπέρ μιας ενδεχόμενης αύξησης επιτοκίων από την Τράπεζα της Ιαπωνίας.

Αναδυόμενες αγορές: νέες πιέσεις

Στη Χιλή, ο πληθωρισμός αυξήθηκε περισσότερο από τις προβλέψεις τον Μάρτιο, αντανακλώντας την άνοδο των τιμών καυσίμων, η οποία αναμένεται να επηρεάσει ευρύτερα την οικονομία τους επόμενους μήνες.

Στη Βραζιλία, τα υψηλά επιτόκια οδηγούν σε αύξηση των καθυστερήσεων πληρωμών, με τα ποσοστά αθέτησης να φτάνουν στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 14 ετών, προκαλώντας ανησυχία για τις επιπτώσεις στο τραπεζικό σύστημα και τις fintech εταιρείες.

Η συνολική εικόνα δείχνει ότι το ενεργειακό σοκ από τον πόλεμο δεν επηρεάζει μόνο τις τιμές, αλλά διαχέεται σε ολόκληρη την παγκόσμια οικονομία, πλήττοντας την ανάπτυξη, την εμπιστοσύνη και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

Διαβάστε ακόμη: